Kinh tế toàn cầu kiên cường hơn
Theo báo cáo Triển vọng Kinh tế Toàn cầu mới nhất của Ngân hàng Thế giới (WB), nền kinh tế toàn cầu đang chứng tỏ khả năng phục hồi tốt hơn dự kiến bất chấp căng thẳng thương mại dai dẳng và sự bất định về chính sách. Tăng trưởng toàn cầu được dự báo sẽ duy trì ổn định trong hai năm tới, khoảng 2,6% vào năm 2026 trước khi tăng lên 2,7% vào năm 2027.
WB cho rằng, khả năng phục hồi này phản ánh mức tăng trưởng tốt hơn dự kiến, đặc biệt là ở nền kinh tế số 1 thế giới - Hoa Kỳ. Báo cáo của WB cho thấy tốc độ tăng trưởng chậm đang làm gia tăng khoảng cách về mức sống trên toàn thế giới: vào cuối năm 2025, gần như tất cả các nền kinh tế phát triển đều có thu nhập bình quân đầu người vượt mức năm 2019, nhưng khoảng 20% các nền kinh tế đang phát triển có thu nhập bình quân đầu người thấp hơn.
Năm 2025, tăng trưởng được hỗ trợ bởi sự bùng nổ thương mại trước những thay đổi chính sách và sự điều chỉnh nhanh chóng trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Những động lực này dự kiến sẽ giảm dần vào năm 2026 khi thương mại và nhu cầu nội địa suy yếu. Tuy nhiên, WB nhận định, việc nới lỏng các điều kiện tài chính toàn cầu và mở rộng tài chính ở một số nền kinh tế lớn sẽ hỗ trợ tăng trưởng. Lạm phát toàn cầu dự kiến sẽ giảm nhẹ xuống 2,6% vào năm 2026, tăng trưởng sẽ phục hồi vào năm 2027 khi dòng chảy thương mại điều chỉnh và sự bất ổn về chính sách giảm bớt.
Ông Indermit Gill, nhà kinh tế trưởng kiêm Phó Chủ tịch cấp cao về Kinh tế Phát triển của WB, cho biết: Nền kinh tế toàn cầu dường như kiên cường hơn trước những bất ổn chính sách. Trong những năm tới, đà tăng trưởng của nền kinh tế thế giới dự kiến sẽ giảm tốc, trong khi mức nợ công gia tăng. Để tránh tình trạng trì trệ và thất nghiệp, chính phủ ở các nền kinh tế mới nổi và phát triển phải tích cực tự do hóa đầu tư và thúc đẩy thương mại tư nhân, kiềm chế chi tiêu công, đồng thời tăng cường và đầu tư vào công nghệ mới và giáo dục.
Theo dự báo của WB, năm 2026, tăng trưởng kinh tế của các nước đang phát triển dự kiến sẽ chậm lại xuống còn 4% từ mức 4,2% năm 2025, trước khi tăng nhẹ lên 4,1% vào năm 2027 khi căng thẳng thương mại giảm bớt, giá cả hàng hóa ổn định, điều kiện tài chính được cải thiện và dòng vốn đầu tư tăng mạnh.
Trong khi đó, tăng trưởng dự kiến sẽ cao hơn ở các nước thu nhập thấp, đạt mức trung bình 5,6% trong giai đoạn 2026-2027, được thúc đẩy bởi nhu cầu nội địa tăng mạnh, xuất khẩu phục hồi và lạm phát giảm bớt. Tuy nhiên, điều này sẽ không đủ để thu hẹp khoảng cách thu nhập giữa các nước đang phát triển và các nước phát triển.
Chuyên gia WB cho rằng, cần cải thiện môi trường kinh doanh, huy động vốn tư nhân trên quy mô lớn, tăng cường tính bền vững tài chính và khả năng ứng phó tốt hơn với các cú sốc bên ngoài.
Nguy cơ vào con đường tăng trưởng thấp
Đánh giá về triển vọng kinh tế thế giới năm 2026, tổ chức kinh tế thương mại lớn nhất thuộc hệ thống Liên Hiệp quốc – UNCTAD nêu rõ: Nền kinh tế toàn cầu đã cho thấy khả năng phục hồi, nhưng triển vọng vẫn còn bị bao phủ bởi căng thẳng thương mại, áp lực tài chính và sự bất ổn dai dẳng.
Tăng trưởng dự kiến sẽ chậm lại ở mức 2,7% vào năm 2026, thấp hơn mức năm 2025 và mức trung bình trước đại dịch Covid-19, do đầu tư yếu và những trở ngại về cấu trúc đang kìm hãm đà tăng trưởng bất chấp lạm phát giảm và chính sách tiền tệ nới lỏng.
UNCTAD lưu ý: Nếu không có sự phối hợp chính sách mạnh mẽ hơn, những áp lực hiện nay có nguy cơ đẩy thế giới vào con đường tăng trưởng thấp hơn. Không gian tài chính eo hẹp, giảm phát không đồng đều và sự suy yếu hợp tác đa phương đang làm chậm tiến độ hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững, đặc biệt là ở các nền kinh tế đang phát triển và dễ bị tổn thương do biến đổi khí hậu.
Lạm phát toàn cầu dự kiến sẽ giảm xuống 3,1% vào năm 2026 từ mức 3,4% năm 2025. Tuy nhiên, giá cả cao tiếp tục làm giảm thu nhập thực tế, đặc biệt là đối với các hộ gia đình có thu nhập thấp, với chi phí thực phẩm, năng lượng và nhà ở vẫn là nguồn gây áp lực và bất bình đẳng lớn.
UNCTAD khuyến nghị: Cần tăng cường phối hợp giữa các chính sách kinh tế vĩ mô. Chính sách tiền tệ đơn thuần không thể quản lý được áp lực giá cả dai dẳng. Sự phối hợp tốt hơn giữa chính sách tiền tệ, tài khóa và công nghiệp là điều cần thiết để ổn định lạm phát, hỗ trợ đầu tư và bảo vệ các nhóm dễ bị tổn thương. Cùng với đó, đẩy mạnh hợp tác đa phương, củng cố hệ thống thương mại mở, hạn chế sự phân mảnh trong một nền kinh tế toàn cầu đầy biến động.
