Khi ngày mới vừa bắt đầu, các hội viên phụ nữ thôn 6B, xã Bảo Yên đã có mặt tại Di tích lịch sử cấp quốc gia Đồn Phố Ràng, nằm trên địa bàn thôn, để dọn vệ sinh, chăm sóc cây xanh và chỉnh trang khuôn viên. Công việc được diễn ra đều đặn mỗi tháng như một phần trách nhiệm và cũng là tình cảm của người dân dành cho vùng đất lịch sử.
Vừa nhặt những chiếc lá khô dưới chân bia di tích, bà Phan Thị Thập - Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ thôn 6B, xã Bảo Yên, chia sẻ: Việc chăm sóc, bảo vệ khu di tích đã trở thành hoạt động thường xuyên của chị em trong thôn. Hằng tháng, hội viên phụ nữ và người dân địa phương đều tổ chức dọn vệ sinh tại Di tích lịch sử cấp quốc gia Đồn Phố Ràng. Chúng tôi vô cùng tự hào và biết ơn thế hệ cha anh đã anh dũng hy sinh cho nền độc lập, tự do của quê hương, đất nước.
Với bà Thập và nhiều người dân địa phương, Đồn Phố Ràng không chỉ là một di tích lịch sử, mà còn là biểu tượng của ý chí quật cường, là lời nhắc nhở về sự hy sinh của các thế hệ cha anh để đổi lấy hòa bình hôm nay.
Ít ai có thể hình dung rằng, nơi hôm nay mang sắc xanh bình yên ấy từng là chiến địa ác liệt. Đồn Phố Ràng được xây dựng trên cao điểm 442, với diện tích gần 1 ha, giữ vai trò là mắt xích quan trọng trong hệ thống phòng thủ Bảo Hà - Phố Ràng - Nghĩa Đô - Yên Bình của thực dân Pháp.
Sau hơn 40 giờ chiến đấu kiên cường, đến 8 giờ ngày 26/6/1949, quân ta đã tiêu diệt cụm cứ điểm này, làm tan rã hệ thống phòng ngự của địch. Chiến thắng Phố Ràng đã tạo tiền đề quan trọng để bộ đội chủ lực tiếp tục tiến công, giải phóng Phố Lu và đánh chiếm đồn Nghĩa Đô, góp phần quyết định vào thắng lợi của Chiến dịch Sông Thao, phá vỡ tuyến phòng thủ trọng yếu của địch, giải phóng hơn 600 km² và đưa hàng chục vạn Nhân dân các dân tộc Tây Bắc thoát khỏi ách kìm kẹp của địch.
Đây là một trang sử hào hùng của Nhân dân các dân tộc Phố Ràng nói riêng và của khu vực huyện Bảo Yên cũ nói chung, góp phần quan trọng làm nên thắng lợi của Chiến dịch Sông Thao.
Lịch sử đã lùi xa, nhưng ký ức về chiến thắng Phố Ràng vẫn được gìn giữ và truyền lại cho các thế hệ hôm nay. Vào các dịp tháng 3, tháng 6 và những ngày lễ lớn, khu di tích thường xuyên đón các đoàn học sinh, đoàn viên thanh niên đến tham quan, sinh hoạt truyền thống. Trong màu áo xanh tình nguyện, các bạn trẻ chăm chú lắng nghe những câu chuyện lịch sử được kể lại.
Đứng trước tấm bia ghi dấu chiến công năm xưa, chị Lý Thu Trang - Bí thư Đoàn xã Bảo Yên cho biết: "Đồn Phố Ràng luôn là địa chỉ đỏ quan trọng trong công tác giáo dục truyền thống cho tuổi trẻ địa phương. Chúng tôi sẽ tiếp tục tuyên truyền cho đoàn viên, thanh niên phát huy truyền thống yêu nước, tích cực học tập, rèn luyện và cống hiến xây dựng quê hương”.
Theo chị Trang, mỗi lần tổ chức chương trình về nguồn tại đây, các đoàn viên đều bày tỏ sự xúc động khi được trực tiếp tham quan nơi từng diễn ra trận đánh lịch sử. Từ đó, các em hiểu hơn về giá trị của hòa bình và trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với quê hương.
Đối với lớp người đi trước, việc gìn giữ và lan tỏa giá trị lịch sử của Đồn Phố Ràng luôn là nhiệm vụ đầy tâm huyết. Trong những lần cùng đoàn viên thanh niên và học sinh tham quan di tích, ông Trần Bá Đường - Bí thư Chi bộ kiêm Chi hội trưởng Cựu chiến binh thôn 3A, xã Bảo Yên, thường dành thời gian kể lại những dấu mốc lịch sử của quê hương. Ông Trần Bá Đường chia sẻ:
Ông cho rằng, giáo dục truyền thống không chỉ giúp thế hệ trẻ hiểu lịch sử mà còn góp phần bồi đắp lòng yêu nước, ý thức trách nhiệm với cộng đồng.
“Chiến thắng đồn Phố Ràng có ý nghĩa rất quan trọng đối với lịch sử Quân đội Nhân dân Việt Nam và địa phương Bảo Yên. Chúng tôi thường xuyên phối hợp với Đoàn Thanh niên, các nhà trường tổ chức giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ, đồng thời tham gia bảo vệ, tôn tạo khu di tích” - ông Đường chia sẻ.
Điều đáng quý là những giá trị lịch sử ấy không chỉ được gìn giữ qua các hoạt động tri ân và giáo dục truyền thống, mà ngay trên mảnh đất từng in dấu chiến tranh, cuộc sống hôm nay đang từng ngày đổi thay. Hệ thống hạ tầng được đầu tư, các tuyến đường được mở rộng, đời sống người dân ngày càng nâng cao. Phong trào xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc được triển khai sâu rộng, cùng với nhiều mô hình sản xuất hiệu quả, góp phần cải thiện thu nhập cho người dân địa phương.
Người dân Bảo Yên hôm nay hiểu rằng, cách tri ân thiết thực nhất đối với những người đã ngã xuống chính là lao động, học tập và chung sức xây dựng quê hương ngày càng phát triển.
Giữa nhịp sống đổi thay, Đồn Phố Ràng vẫn lặng lẽ hiện diện như một chứng nhân lịch sử. Sau 77 năm Chiến thắng Phố Ràng, hào khí năm xưa vẫn tiếp tục lan tỏa trên mảnh đất anh hùng. Tinh thần đoàn kết, ý chí vượt khó cùng khát vọng vươn lên của người dân Bảo Yên đang trở thành động lực quan trọng, góp phần thúc đẩy địa phương phát triển, xứng đáng với truyền thống cách mạng mà các thế hệ cha ông đã dày công vun đắp và gìn giữ qua nhiều thập kỷ.
