Bảo Yên là vùng đất hội tụ nhiều tiềm năng, thế mạnh để phát triển du lịch tâm linh và du lịch cộng đồng. Ban Chấp hành Đảng bộ huyện Bảo Yên khóa XXII, nhiệm kỳ 2020 - 2025 đã xác định 4 lĩnh vực đột phá, trong đó phát triển du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn, lấy phát triển du lịch tâm linh và du lịch cộng đồng làm trọng tâm.
Phát triển du lịch tâm linh và du lịch cộng đồng là trọng tâm trong phát triển du lịch tại huyện Bảo Yên.
Trên địa bàn huyện Bảo Yên hiện có 3 di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia, 7 di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh. Đặc biệt, quần thể di tích đền Bảo Hà nằm ở vị trí cửa ngõ của tỉnh và huyện Bảo Yên theo đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai đã và đang được đầu tư trùng tu, tôn tạo, hằng năm thu hút hơn 1 triệu lượt du khách đến tham quan, chiêm bái.
Trên cơ sở những tiềm năng, lợi thế của địa phương, Đảng bộ và Nhân dân các dân tộc huyện Bảo Yên xác định rõ mục tiêu là phấn đấu trở thành trung tâm du lịch tâm linh của khu vực Tây Bắc. Để thực hiện được mục tiêu này, ngay sau Đại hội Đảng bộ huyện lần thứ XXII, nhiệm kỳ 2020 - 2025, Huyện ủy Bảo Yên đã yêu cầu cấp ủy, tổ chức đảng quán triệt sâu sắc nội dung Nghị quyết số 11 ngày 27/8/2021 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về phát triển du lịch tỉnh Lào Cai đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 tới cán bộ, đảng viên. Cùng với đó, Ban Thường vụ Huyện ủy đã xây dựng và ban hành kế hoạch triển khai Nghị quyết số 11 ngày 27/8/2021 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy; xây dựng Đề án “Phát triển du lịch tâm linh và du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa đồng bào dân tộc huyện Bảo Yên giai đoạn 2020 - 2025”.
Trao Quyết định của UBND tỉnh Lào Cai công nhận điểm du lịch đền Bảo Hà và Quyết định công nhận Di tích lịch sử - văn hóa đền Làng Lúc, năm 2022. (ảnh: Trọng Điểm)
Với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sau hơn 2 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ huyện Bảo Yên lần thứ XXII, cụ thể là thực hiện Đề án “Phát triển du lịch tâm linh và du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa đồng bào dân tộc huyện Bảo Yên giai đoạn 2020 - 2025”, đến hết năm 2022, tổng lượng khách du lịch đến Bảo Yên đã đạt hơn 1,2 triệu lượt, doanh thu từ dịch vụ, du lịch khoảng 780 tỷ đồng, trong đó có khoảng 98% doanh thu từ khách tham quan, chiêm bái tại các điểm du lịch tâm linh. Điều đó cho thấy, loại hình du lịch tâm linh đã đóng góp tích cực vào sự phát triển bền vững của địa phương. Người dân được chủ động tham gia các hoạt động phục vụ khách tại các điểm du lịch tâm linh như sắp lễ, bán hàng lưu niệm, tiêu thụ sản vật địa phương, dịch vụ vận chuyển, phục vụ ăn uống.
Trưng bày sản phẩm nông nghiệp huyện Bảo Yên tại Lễ hội đền Bảo Hà.
Du lịch tâm linh đã tạo việc làm và thu nhập trực tiếp cho người dân địa phương, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ nông nghiệp sang kết hợp dịch vụ
Ông Trần Trọng Thông, Chủ tịch UBND huyện Bảo Yên khẳng định
Những kết quả đạt được bước đầu cho thấy việc xác lập mục tiêu xây dựng Bảo Yên trở thành trung tâm du lịch tâm linh của khu vực Tây Bắc và của cả nước là hoàn toàn đúng. Vấn đề đặt ra là huyện Bảo Yên cần có những giải pháp để hiện thực hóa tối đa mục tiêu này. Trả lời cho câu hỏi này, Chủ tịch UBND huyện Bảo Yên Trần Trọng Thông cho rằng, trước hết cần nhanh chóng triển khai các chương trình, dự án phát triển hạ tầng các khu, điểm di tích gắn với mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội; chủ động đề xuất, báo cáo với tỉnh các chủ trương, chính sách ưu tiên đặc thù đối với phát triển du lịch tâm linh, du lịch cộng đồng.
Cùng với đó, huy động nguồn lực và triển khai tốt công tác quy hoạch đầu tư xây dựng hạ tầng phục vụ phát triển du lịch. Trong đó, ưu tiên lập dự án xây dựng, phát triển du lịch cộng đồng tại xã Nghĩa Đô; tiếp tục trùng tu, tôn tạo các di tích trên địa bàn, nhất là quần thể Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia đền Bảo Hà, đền Phúc Khánh, đồn Phố Ràng, khu căn cứ cách mạng Việt Tiến, đền Nghĩa Đô; tổ chức khảo sát, điều tra, phân loại, đánh giá, tổng hợp các nguồn tài nguyên du lịch để làm cơ sở xây dựng các sản phẩm du lịch, trong đó tập trung xây dựng hồ sơ công nhận các di tích, danh thắng và bảo tồn các di sản văn hóa phi vật thể trên địa bàn huyện gắn với phát triển du lịch...
Xây dựng chuỗi hoạt động tín ngưỡng tâm linh trải dài trong năm; đẩy mạnh xúc tiến, quảng bá, phát triển du lịch tâm linh gắn với tiếp tục đổi mới công tác quản lý các di tích và phát triển du lịch. Theo đó, huyện thành lập Ban Quản lý Di tích và Phát triển du lịch, thành lập các tổ quản lý trực tiếp các di tích trên địa bàn các xã, thị trấn. Qua hơn 1 năm hoạt động, với sự chuyên môn hóa trong hoạt động của Ban Quản lý Di tích và Phát triển du lịch, nguồn thu từ các di tích trên địa bàn tăng nhanh, từ 41 tỷ đồng (năm 2019) lên 68 tỷ đồng (năm 2022); lượng khách tăng từ 800.000 lượt (năm 2019) lên 1,2 triệu lượt (năm 2022). Điều đáng nói, hạ tầng các di tích, điểm du lịch được đầu tư nâng cấp theo hướng hiện đại; một số dự án, công trình có quy mô lớn đã hoàn thành và đưa vào sử dụng; chất lượng dịch vụ, du lịch chuyển biến tích cực, đáp ứng nhu cầu của du khách.
Nguồn thu từ các di tích trên địa bàn huyện Bảo Yên tăng nhanh, từ 41 tỷ đồng (năm 2019) lên 68 tỷ đồng (năm 2022); lượng khách tăng từ 800.000 lượt (năm 2019) lên 1,2 triệu lượt (năm 2022). Điều đáng nói, hạ tầng các di tích, điểm du lịch được đầu tư nâng cấp theo hướng hiện đại; một số dự án, công trình có quy mô lớn đã hoàn thành và đưa vào sử dụng; chất lượng dịch vụ, du lịch chuyển biến tích cực, đáp ứng nhu cầu của du khách.
“Mục tiêu xây dựng Bảo Yên thành trung tâm du lịch tâm linh của khu vực Tây Bắc và cả nước là bất biến trên cơ sở gắn kết các sản phẩm du lịch đặc trưng, thế mạnh của tỉnh, của huyện như du lịch lịch sử, du lịch văn hóa thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu, lễ hội và xây dựng các sản phẩm du lịch, dịch vụ của huyện có uy tín trên thị trường. Đó là cơ sở vững chắc để Bảo Yên phấn đấu đến năm 2025, tổng lượng khách du lịch đến địa bàn đạt 2,5 triệu lượt, doanh thu từ du lịch đạt 3.000 tỷ đồng”, Chủ tịch UBND huyện Bảo Yên - Trần Trọng Thông khẳng định.
Những cánh rừng xanh ngút ngàn, vùng quế trải dài trên các sườn đồi và cảnh quan lòng hồ thủy điện Đồng Sung tạo nên nét riêng của vùng đất Mỏ Vàng. Không chỉ có lợi thế về thiên nhiên, địa phương còn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa, lịch sử đặc sắc, là nền tảng để phát triển các sản phẩm du lịch trải nghiệm gắn với đời sống cộng đồng.
Từ ngày 14 đến 24/11/2026, tại xã Bắc Hà, tỉnh Lào Cai sẽ diễn ra Festival mùa đông với chủ đề “Sắc màu hội tụ - Ấm tình đại đoàn kết”. Sự kiện gồm nhiều hoạt động văn hóa, du lịch và thể thao, hứa hẹn thu hút đông đảo người dân, du khách đến trải nghiệm.
Từ những thửa ruộng bậc thang, đồi chè Shan tuyết, nếp nhà sàn đến những câu chuyện văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ, “Cung đường di sản văn hóa ruộng bậc thang” đang mở ra hướng tiếp cận mới cho du lịch Lào Cai: biến cảnh quan thành trải nghiệm, biến đời sống thành sản phẩm và kết nối những điểm đến riêng lẻ thành một hành trình đủ sức níu chân du khách. Nhưng để đi xa hơn, cung đường ấy cần được tổ chức như một sản phẩm thống nhất, nơi hạ tầng, dịch vụ và cộng đồng cùng vận hành.
Ở độ cao trung bình từ 1.500 - 2.000 m so với mực nước biển, xã Y Tý hấp dẫn du khách bởi thiên nhiên tươi đẹp với những bản làng giàu bản sắc văn hóa. Cùng với sự phát triển của du lịch, một số homestay, cơ quan, đơn vị trên địa bàn đã tận dụng những phiến đá tự nhiên để vẽ thành biển hiệu, biển tên độc đáo, tạo thêm điểm nhấn cho vùng đất này.
Sự lan tỏa của chương trình “Gia đình Haha” đã đưa Bản Liền đến gần hơn với du khách, mở ra cơ hội phát triển du lịch cộng đồng trên nền tảng cảnh quan ruộng bậc thang, đồi chè Shan tuyết và văn hóa người Tày. Tuy nhiên, để biến sức hút truyền thông thành sinh kế lâu dài, Bản Liền cần những sản phẩm đủ sức giữ chân du khách, dịch vụ đáp ứng nhu cầu thực tế và một cộng đồng cùng tham gia, cùng hưởng lợi.
Không chỉ hấp dẫn bởi những thửa ruộng bậc thang mùa lúa chín, Mù Cang Chải còn mang đến cho du khách nhiều trải nghiệm thông qua các dịch vụ chụp ảnh, quay video, xe ôm đưa đón và giao lưu văn nghệ cùng người dân bản địa. Những dịch vụ được hình thành từ nhu cầu thực tế đang góp phần nâng cao chất lượng phục vụ, đồng thời tạo thêm việc làm, thu nhập cho người dân địa phương.
Trong hai ngày (21 - 22/10), tại xã Lâm Thượng, Trung tâm TABA phối hợp với các đơn vị lữ hành và kinh doanh nông sản tại Hà Nội tổ chức hoạt động hỗ trợ liên kết chuỗi du lịch, dược liệu và sản phẩm địa phương, nhằm gia tăng giá trị kinh tế cho phụ nữ và cộng đồng địa phương.
Những ngày này, hoa tam giác mạch đã nở rộ trên các triền đồi ở xã Lùng Phình, thu hút người dân, du khách đến tham quan, chụp ảnh. Từ cây lương thực quen thuộc của đồng bào vùng cao, tam giác mạch đang dần được một số hộ dân khai thác theo hướng kết hợp với du lịch, góp phần tạo thêm sản phẩm trải nghiệm tại địa phương.
Đứng trên đỉnh Fansipan những ngày cuối thu này, giữa mênh mang mây trắng và đại ngàn Hoàng Liên, tôi chợt nhớ về những năm tháng Fansipan còn chưa có cáp treo, ngẫm về những đổi thay của mười năm qua. Nay nhìn lại, càng thấy điều đáng nhớ không chỉ là tuyến cáp ấy đã đưa bao nhiêu người lên đỉnh núi, mà còn là những gì đã mở ra từ đó và những kỳ vọng của người dân nơi đây ở chặng đường phía trước.
Cứ vào sáng thứ Ba hằng tuần, khu vực trung tâm xã Tả Củ Tỷ lại nhộn nhịp hơn bởi phiên chợ độc đáo, mang đậm sắc màu vùng cao. Nơi đây, những gian hàng mộc mạc kết hợp hoạt động sinh hoạt văn hóa hấp dẫn đã tạo nên nét đặc sắc riêng có, thu hút du khách gần xa đến khám phá, trải nghiệm.
Lễ hội Bưởi Đại Minh và khám phá danh thắng quốc gia hồ Thác Bà năm 2026 được xã Thác Bà tổ chức từ ngày 06 - 08/11 tại sân Trung tâm Văn hóa – Thể thao Công ty Cổ phần Thủy điện Thác Bà, với nhiều hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch và quảng bá nông sản đặc trưng của địa phương.
Chương trình du lịch “Về miền đất Ngọc” năm 2026 dự kiến diễn ra trong hai ngày 04 - 05/12 tại xã Lục Yên, với nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, ẩm thực và thể thao đặc sắc, góp phần quảng bá bản sắc văn hóa, tiềm năng du lịch địa phương.
Trên các cung đường lên Fansipan, Ngũ Chỉ Sơn hay những lối nhỏ ở Tả Phìn, người dân địa phương đưa du khách đến gần hơn với thiên nhiên và văn hóa vùng cao. Cùng với kinh nghiệm đi rừng, họ học thêm cách chăm sóc khách, quay phim, chụp ảnh và giao tiếp để làm du lịch ngay trên quê hương.
Làng Vần, thuộc thôn Bản Vần, xã Việt Hồng sở hữu cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, văn hóa bản địa đặc sắc và nhịp sống nông thôn bình dị. Tuy nhiên, làm thế nào để biến tiềm năng thành sản phẩm du lịch, tạo sinh kế cho người dân vẫn là “bài toán” đặt ra cho địa phương.
Tối 17/10, UBND xã Văn Chấn tổ chức đêm tiệc trà Shan tuyết và hội thi trình diễn trang phục các dân tộc. Sự kiện thu hút đông đảo người dân và du khách, góp phần quảng bá sản phẩm OCOP địa phương và gìn giữ bản sắc văn hóa vùng cao.
Sáng 17/10, Ủy ban nhân dân xã Văn Chấn tổ chức khai mạc Lễ hội Trà Shan tuyết Suối Giàng năm 2026. Dự buổi lễ có đồng chí Vũ Thị Hiền Hạnh - Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, cùng đại diện các sở, ban, ngành.
Đến với Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026, du khách không chỉ hào hứng hòa mình vào những vòng Xòe Thái rộn ràng mà còn thích thú khám phá bản làng, thưởng thức ẩm thực và tìm hiểu văn hóa bản địa. Những trải nghiệm đa sắc màu cùng sự chân tình, mến khách của người dân đang để lại ấn tượng đẹp trong lòng du khách, góp phần làm nên sức hút riêng của Mường Lò giữa mùa lễ hội.
2.026 diễn viên cùng những vòng xòe rộng lớn, hoa văn thổ cẩm rực rỡ đã tạo nên đêm diễn ấn tượng tại Lễ khai mạc Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026.
Những cánh quạt hồng mở đều trên nền áo trắng, váy đen; tà áo dài đỏ nối thành hàng trên những tuyến phố, trong sắc phục truyền thống, các diễn viên, nghệ nhân mang đến nhịp múa và nụ cười tươi tắn, làm rộn ràng đường phố Mường Lò.
