Ngày 15/8, Tọa đàm “Tháo gỡ bất cập, vướng mắc về thể chế trong tổ chức giảng dạy văn hóa ở các trường đào tạo nghề” do Tạp chí Luật sư Việt Nam tổ chức thu hút sự quan tâm của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và các nhà làm chính sách trong bối cảnh Luật Giáo dục nghề nghiệp đang được sửa đổi.
Theo khảo sát, 80% học sinh trường nghề có nhu cầu học văn hóa THPT để tham dự kỳ thi tốt nghiệp. Tuy nhiên, cơ sở giáo dục nghề nghiệp không được quyền tự tổ chức giảng dạy chương trình văn hoá THPT hệ giáo dục thường xuyên. Họ phải liên kết với các trung tâm giáo dục thường xuyên (GDTX) theo quy định.
Theo Tiến sĩ Hồ Văn Đàm, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng kỹ thuật Công nghiệp Việt Nam - Hàn Quốc, trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp (GDNN) tại Việt Nam, việc tổ chức giảng dạy văn hóa phổ thông cho học sinh hệ trung cấp có trình độ tốt nghiệp THCS là một yêu cầu thiết yếu nhằm đảm bảo cho người học vừa có tay nghề vừa đạt chuẩn văn hóa.
Do đó, Tiến sĩ Hồ Văn Đàm đề nghị cho phép các cơ sở GDNN được tổ chức giảng dạy khối lượng kiến thức văn hóa THPT (7 môn văn hóa GDTX). Cho phép xây dựng chương trình giảng dạy khối lượng kiến thức văn hóa THPT một cách linh hoạt, mang tính ứng dụng nhiều hơn, đúng với mục đích là kiến thức nền tảng cho GDNN. Cùng với đó là xây dựng tài liệu, giáo trình giảng dạy phù hợp, có chính sách đãi ngộ tương xứng.
PGS.TS. Mạc Văn Tiến Viện trưởng Viện Phát triển Giáo dục nghề nghiệp và An sinh xã hội (Hiệp hội Giáo dục nghề nghiệp và Nghề công tác xã hội Việt Nam) cho rằng cần đồng bộ hóa trong các quy định của pháp luật. Theo đó, để việc trang bị kiến thức THPT cho người học khi học trong các trường nghề có tính thực tiễn, về mặt pháp lý, cần thống nhất, đồng bộ hóa các quy định có liên quan trong các luật như: Luật Giáo dục, Luật Giáo dục đại học, Luật GDNN, thậm chí cả các quy định trong Luật Việc làm.
Theo đó, cần cho phép các trường nghề được phép dạy kiến thức phổ thông, với điều kiện đáp ứng yêu cầu về nhà giáo, cơ sở vật chất…
PGS.TS Lê Anh Tuấn, Phó Vụ Trưởng Vụ Khoa học công nghệ, Đào tạo và Môi trường, Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch phân tích một số khó khăn, bất cập còn tồn tại ở các trường nghề, Trung tâm Giáo dục thường xuyên hiện nay. Theo đó, hiện nay, Trung tâm Giáo dục thường xuyên còn có quy mô nhỏ, do đó còn nhiều khó khăn trong việc mở lớp.
Tuy nhiên, nếu không mở trường văn hóa thì sẽ ảnh hưởng đến việc học tập suốt đời. Vì vậy, ông Tuấn cho rằng cần phải lồng ghép các môn học văn hóa trong các trường. Bên cạnh đó, công tác tuyển sinh còn nhiều khó khăn, đặc biệt là những môn đặc thù như đàn ca tài tử, dàn nhạc hợp xướng,…“Những khó khăn trên cũng phần nào ảnh hưởng lớn đến tâm lý người học”, ông Tuấn chia sẻ.
PGS.TS Lê Anh Tuấn cho rằng cần tiếp tục nâng cao đào tạo về nghệ thuật để nâng cao năng khiếu, trình độ, kỹ năng cho học sinh. Cụ thể, nếu đủ điều kiện thì các trường sẽ được cấp phép mở các môn năng khiếu, nghệ thuật, thể thao. Đây là cơ chế mở cho các trường dạy nghề.
“Hy vọng trong thời gian tới, sẽ có nhiều chính sách, quy định được sửa đổi, bổ sung nhằm hoàn thiện pháp luật, tháo gỡ những vướng mắc trên”, PGS.TS Lê Anh Tuấn nói.
Trong khi, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội nhận định, với tinh thần lấy quyền lợi của người học làm trung tâm, các vấn đề được thảo luận là rất cần thiết. Trên thực tế, các quy định về giáo dục và giáo dục nghề nghiệp vẫn còn bất cập và cần thêm nhiều kiến nghị tháo gỡ.
PGS.TS Bùi Hoài Sơn cho rằng, các đơn vị cần có văn bản gửi đến Uỷ ban Văn hóa Giáo dục Quốc hội để xem xét và kiến nghị lên Ủy ban Thường vụ Quốc hội để tháo gỡ những vướng mắc nêu trên trong kỳ họp Quốc hội vào tháng 10 tới đây.
