LCĐT - Xã Võ Lao có diện tích rộng và đông dân cư nhất huyện Văn Bàn, với 30 thôn, bản, gồm nhiều dân tộc cùng sinh sống. Trong đời sống hằng ngày, việc xuất hiện những mâu thuẫn trong Nhân dân là khó tránh. Những năm qua, xã Võ Lao phát huy tốt vai trò của các tổ hòa giải, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân.
Hiệu quả từ những tổ hòa giải thôn, bản
Thôn Ngầu 1, xã Võ Lao nằm cách UBND xã không xa, là địa bàn sinh sống của 113 hộ với hơn 500 nhân khẩu, trong đó có 91 hộ người Tày và 22 hộ người Dao. Ngầu 1 cũng là thôn có nhiều diện tích ruộng, đồi nương canh tác của bà con, nên trong quá trình sản xuất hay xảy ra những vụ tranh chấp đất đai. Trong một số gia đình, dòng họ đôi khi cũng xảy ra những mâu thuẫn nhỏ. Mỗi khi có chuyện tranh chấp, mâu thuẫn phức tạp nảy sinh không tự giải quyết được, người dân thường làm đơn đề nghị Tổ hòa giải của thôn đến giải quyết. Điều đáng nói là hầu hết các vụ việc được giải quyết ổn thỏa từ cấp thôn.
Cầm trên tay tập đơn của bà con gửi Tổ hòa giải trong những năm qua, anh Lự Văn Nâng, Trưởng thôn Ngầu 1, Tổ trưởng Tổ hòa giải của thôn cho biết: Riêng trong năm 2021, tổ hòa giải của thôn đã hòa giải thành công 17/23 vụ mâu thuẫn, chủ yếu là tranh chấp đất đai. Năm 2022, thôn xảy ra 3 vụ tranh chấp đất đai và 3 vụ mâu thuẫn gia đình, trong đó có 4 vụ đã được hòa giải thành công. Những vụ, việc chưa được hòa giải, thôn đề nghị UBND xã xem xét giải quyết. Nhờ làm tốt công tác hòa giải, các mâu thuẫn nhỏ được giải quyết dứt điểm, tình làng nghĩa xóm được củng cố. Năm 2022, Tổ hòa giải thôn Ngầu 1 được UBND tỉnh tặng Bằng khen về làm tốt công tác hòa giải tại cơ sở.
Anh Lự Văn Tín, thôn Ngầu 1 cho biết: Đầu năm 2021, gia đình tôi và gia đình ông Lự Văn Hường xảy ra mâu thuẫn do tranh chấp 1 sào ruộng. Nhờ tổ hòa giải của thôn giải quyết, ông Lự Văn Hường đã trả lại diện tích đất ban đầu của gia đình tôi. Tôi rất cảm ơn Tổ hòa giải của thôn đã giúp 2 gia đình tìm được tiếng nói chung, giữ được tình làng nghĩa xóm.
Tại thôn Lọt, tuy trong những năm qua số vụ việc mâu thuẫn trong Nhân dân ít xảy ra hơn thôn Ngầu nhưng ngay khi có vụ việc thì Tổ hòa giải của thôn cũng phát huy tốt vai trò, trách nhiệm. Anh Lê Xuân Thành, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Lọt, Phó Tổ trưởng Tổ hòa giải thôn Lọt cho biết: Thôn Lọt có 117 hộ với 538 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào dân tộc Tày. Những năm qua, thôn luôn giữ tốt mối quan hệ giữa các hộ, ít xảy ra mâu thuẫn. Từ năm 2018 đến nay, thôn xảy ra khoảng 10 vụ, việc mâu thuẫn trong Nhân dân, hầu hết được hòa giải thành công. Riêng năm 2022, thôn chỉ xảy ra 2 vụ tranh chấp đất đai giữa người dân thôn Lọt với thôn Bất 2 và thôn Ngầu 1, trong đó 1 vụ đã được xử lý ổn thỏa, 1 vụ tổ hòa giải đề nghị UBND xã hòa giải cho bà con.
Góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân
Trao đổi với chúng tôi, ông Doãn Văn Vĩnh, Phó Chủ tịch UBND xã Võ Lao cho biết: Năm 2020, xã Võ Lao được sáp nhập thêm xã Văn Sơn, có tổng số 30 thôn, bản, 3.189 hộ, hơn 14.000 nhân khẩu, trong đó dân tộc Tày chiếm khoảng 60%, còn lại là các dân tộc Kinh, Dao, Xá Phó… Ở xã đông dân, nhiều thôn, bản, công tác hòa giải ở cơ sở có vai trò rất quan trọng. Thời gian qua, việc thực hiện Đề án nâng cao năng lực cho đội ngũ hòa giải viên giai đoạn 2019 - 2022 trên địa bàn xã đạt nhiều kết quả khả quan.
Trong những năm qua, UBND xã phối hợp với Ủy ban MTTQ Việt Nam xã hướng dẫn các thôn, bản tổ chức bầu và kiện toàn tổ hòa giải và tổ trưởng tổ hòa giải theo đúng trình tự. Mỗi tổ hòa giải có từ 5 đến 7 người gồm 1 tổ trưởng là bí thư chi bộ, trưởng thôn hoặc trưởng ban công tác mặt trận. Các hòa giải viên là công an bán chuyên trách, chi hội trưởng phụ nữ, bí thư chi đoàn, chi hội trưởng hội cựu chiến binh… Hiện nay, xã Võ Lao có 30 tổ hòa giải với 117 hòa giải viên. Nhờ các tổ hòa giải được kiện toàn và đi vào hoạt động hiệu quả đã làm tốt nhiệm vụ hòa giải ở cơ sở. Năm 2020, toàn xã hòa giải thành công 12/16 vụ mâu thuẫn. Năm 2021 hòa giải thành công 8/8 vụ. Năm 2022 hòa giải thành công 17/19 vụ việc tại cơ sở.
Cũng theo ông Doãn Văn Vĩnh, những vụ mâu thuẫn trên địa bàn xã chủ yếu là trong quan hệ dân sự như hôn nhân - gia đình và tranh chấp đất đai. So với giai đoạn 2015 - 2018, tỷ lệ hòa giải thành công các vụ việc tăng từ 60% lên 90%. Tỷ lệ hòa giải thành công cao cho thấy nỗ lực của các tổ hòa giải và hòa giải viên, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và giữ mối đoàn kết tình làng nghĩa xóm, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương.
Trong thời gian tới, xã Võ Lao tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền Luật Hòa giải cơ sở, phát huy những kinh nghiệm trong công tác hòa giải, khắc phục một số hạn chế, nâng cao chất lượng đội ngũ hòa giải viên. Cấp trên cũng cần tăng cường mở các lớp tập huấn hòa giải ở cơ sở, hướng dẫn kỹ năng, nghiệp vụ hòa giải, cách ghi chép cho đội ngũ hòa giải viên để công tác hòa giải đạt hiệu quả cao hơn.
