Sự kiện Bác Hồ cùng phái đoàn của Chính phủ lên thăm Lào Cai - Yên Bái vào mùa thu cách đây 67 năm không chỉ có ý nghĩa lịch sử đặc biệt với địa phương mà còn là kỷ niệm đậm sâu, ký ức thiêng liêng không bao giờ quên đối với những người may mắn được gặp Bác.
“Bác muốn chúng ta, những người chủ mỏ/Khai thác nhiều, thắng lợi càng to/Để mọi người đều được ấm no/Để đồng lúa thêm xanh, bông thêm chắc hạt/Để các em thơ vui đùa ca hát/Để “Hoàng Liên” bát ngát xanh tươi”…
Ở tuổi 88, ông Bùi Đức Hy, tổ 2 Bắc Lệnh, phường Cam Đường vẫn còn khỏe mạnh, minh mẫn. Lần dở trang thơ ông từng viết dưới ánh đèn dầu leo lét ngay trong đêm 23/9/1958, ông Hy bảo: Ngày hôm đó được gặp Bác, tôi về vội viết lại cảm xúc, gửi gắm vào bài thơ này. 67 năm qua đi, trang giấy đã ngả màu theo năm tháng, tôi vẫn luôn nâng niu, gìn giữ bởi đó là cảm xúc, ký ức thiêng liêng tôi có trong cuộc đời.
Ngày 23/9/1958, khi đang làm việc ở công trường Mỏ Apatit thì ông Hy nhìn thấy một số công nhân chạy xuôi dốc hô to: Về thôi, Bác Hồ lên! Nghe vậy, ông Hy cùng các công nhân buông cuốc xẻng, chạy ùa xuống dốc về hướng sân vận động trước dãy nhà tập thể công nhân.
Trong ký ức của ông Hy, Bác Hồ với chòm râu dài, đôi mắt sáng đã thân tình trò chuyện với cán bộ, công nhân và Nhân dân vùng mỏ. Bác khen ngợi vùng Mỏ đã khắc phục khó khăn, nhanh chóng phục hồi sản xuất và ổn định đời sống. Bác căn dặn cán bộ, công nhân Mỏ Apatit cần đẩy mạnh phong trào thi đua, một người làm việc bằng hai để khai thác được nhiều quặng, làm giàu cho Tổ quốc…
Lời căn dặn ấy đã thôi thúc biết bao thế hệ cán bộ, công nhân ra sức thi đua trong lao động, sản xuất, quyết tâm kiến thiết, xây dựng vùng mỏ. Riêng với ông Hy, nhớ lời Bác dạy, ông không ngừng rèn luyện, phấn đấu để trở thành giáo viên dạy nghề khoan nổ mìn. Năm 1978, ông là 1 trong 3 thợ bậc cao (7/7) đầu tiên của Mỏ Apatit.
Với những nỗ lực trong học tập và lao động, sản xuất, ông Bùi Đức Hy được Đảng, Nhà nước tặng nhiều phần thưởng cao quý như Huân chương Kháng chiến chống Mỹ hạng Nhì; 5 năm đạt danh hiệu Chiến sỹ thi đua Quyết thắng của Quân khu Việt Bắc… Gia đình ông chăm lo, nuôi dạy các con ăn học thành tài, đóng góp công sức xây dựng quê hương.
Cũng như ông Hy, kỷ niệm được gặp và lên tặng hoa cho Bác Hồ 67 năm trước của bà Lương Thị Hải, dân tộc Tày, phường Cam Đường cũng là ký ức không thể mờ phai.
Dòng hồi ức của bà Hải trở về qua lời kể: Buổi sáng ngày 23/9/1958, khi tôi học lớp 3, tôi và các bạn được thầy giáo thông báo nghỉ học để đi thăm mỏ. Nghe lời thầy, tôi cùng các bạn chuẩn bị một bó hoa từ vườn trường rồi bắt đầu đi bộ chừng 1 tiếng đồng hồ vào khu vực mỏ Cóc. Đến nơi, tôi cùng các bạn đã thấy rất đông người dân tập trung ở đó, khi ấy, chúng tôi mới hay mình sắp được gặp Bác Hồ. Theo hướng dẫn của thầy giáo, tôi lên bục, tặng hoa Bác Hồ. Bác ôm tôi vào lòng rồi ân cần hỏi chuyện và căn dặn phải cố gắng học tập, cống hiến thật nhiều cho quê hương.
Vâng lời Bác dặn, năm 1966, bà Hải xin vào làm công nhân Mỏ Apatit, với công việc khai thác đá và xuất - nhập quặng. Trong suốt quá trình công tác tại mỏ, bà Hải luôn tích cực lao động, sản xuất và nhiều năm liền đạt danh hiệu lao động tiên tiến. Năm 1985, bà vinh dự được tặng thưởng Huân chương Kháng chiến hạng Nhất. Đến năm 1990, bà nghỉ hưu. Trong cuộc sống đời thường, bà Hải luôn dạy dỗ con cháu chấp hành đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Bốn người con của bà đều đã trưởng thành, người là giáo viên, bác sĩ, người là công nhân mỏ. Những câu chuyện được nghe từ bà Hải về kỷ niệm gặp Bác cùng lời khuyên dạy là động lực để các con của bà phấn đấu trong công tác, cống hiến cho quê hương.
Trong căn nhà nhỏ ở tổ dân phố Yên Ninh 7, phường Yên Bái, ông Vũ Văn Ngọc, năm nay 83 tuổi, 60 năm tuổi Đảng vẫn còn nhớ giây phút thiêng liêng ngày 25/9/1958, khi ông là 1 trong 6 đội viên thiếu niên vinh dự được tặng hoa Bác Hồ tại sân Căng, thị xã Yên Bái.
“Đêm hôm trước, tôi thao thức không ngủ được. Tôi chỉ biết mình được đi tặng hoa cho đoàn cán bộ Trung ương, chứ chưa biết đó là Bác Hồ. Khi thấy Bác bước xuống sân ga, lòng tôi vừa hồi hộp, vừa hạnh phúc khôn tả. Khoảnh khắc được tặng hoa, đứng gần Người, nhìn Bác giản dị mà thân thương, tôi thấy như cả tuổi thơ mình rực sáng”.
Hôm ấy, sân Căng - nơi diễn ra cuộc mít tinh rợp cờ hoa, đồng bào các dân tộc từ khắp nơi đổ về đông kín. Trong không khí trang nghiêm mà nồng ấm, Bác Hồ ân cần căn dặn đồng bào phải đoàn kết, tăng gia sản xuất để ai cũng được ăn no, mặc ấm; phải tiết kiệm, bỏ dần hủ tục trong cưới xin, tang ma để xây dựng đời sống mới. “Bác nói giản dị lắm, ví dụ cụ thể nên ai cũng hiểu và khắc sâu. Đến nay, tôi vẫn nhớ như in từng lời dặn dò ấy”, ông Ngọc bùi ngùi.
Khoảnh khắc ngắn ngủi được gặp Bác đã trở thành nguồn động viên lớn lao, nuôi dưỡng trong ông Ngọc lý tưởng cách mạng. Sau này, ông gia nhập lực lượng công an vũ trang, rồi quân đội, đứng trong hàng ngũ của Đảng khi vừa tròn 23 tuổi. Ở bất kỳ nhiệm vụ nào, ông cũng một lòng cống hiến, coi đó là cách thiết thực để tri ân Bác.
Năm 1985, khi nghỉ hưu, ông vẫn tích cực tham gia công tác tại địa phương. Từ tổ trưởng tổ dân phố đến cán bộ Ban Công tác Mặt trận, hội viên Hội Cựu chiến binh, Hội Người cao tuổi… hình ảnh người đảng viên mẫu mực, “hết lòng vì dân, vì Đảng” đã trở thành tấm gương để bà con và con cháu noi theo. Anh Vũ Tuấn Giang - con trai ông Ngọc chia sẻ: Ký ức được gặp Bác Hồ luôn là niềm tự hào mà bố tôi thường xuyên kể cho con cháu. Bố dạy chúng tôi rằng, làm gì cũng phải nghĩ đến tập thể, sống giản dị, biết tiết kiệm và cống hiến. Ba anh em chúng tôi đều tốt nghiệp đại học, tiếp tục lao động, đóng góp cho xã hội cũng từ những lời dạy của bố, mà gốc rễ chính là từ lời căn dặn của Bác Hồ ngày ấy.
67 năm qua đi, những nhân chứng từng được gặp Bác khi Người lên thăm Lào Cai - Yên Bái có người đã mất, có người bước sang tuổi 80, 90. Dù tuổi cao, dòng hồi ức có khi mờ khi tỏ, nhưng mỗi câu chuyện chúng tôi được nghe kể về ký ức được gặp Bác của các nhân vật đều thấm đượm niềm hạnh phúc và tự hào.
Đó không chỉ là kỷ niệm của mỗi cá nhân mà còn là minh chứng sinh động cho tình cảm của Bác Hồ với đồng bào các dân tộc của tỉnh Lào Cai, Yên Bái năm xưa. Những lời căn dặn của Bác không chỉ được đồng bào chung sức, đồng lòng, hiện thực hóa trong những tháng ngày gian khó và vẫn đang tiếp tục lan tỏa qua nhiều thế hệ để xây quê hương Lào Cai hôm nay ngày càng phồn vinh, hạnh phúc.
