Giữ đà tăng trưởng giữa nhiều biến động
Nhìn lại nhiệm kỳ Đại hội XIII của Đảng (2021- 2025), theo Bộ Tài chính, ngay từ năm đầu, Việt Nam đã phải đối mặt với bối cảnh thế giới biến động phức tạp, bất định, khó lường. Nhiều diễn biến mới chưa từng có tiền lệ liên tiếp xảy ra, đặc biệt là đại dịch COVID-19, cạnh tranh chiến lược, xung đột quân sự, bất ổn leo thang tại một số quốc gia, khu vực, chính sách thương mại của Mỹ. Cùng với các yếu tố bất lợi bên ngoài, nền kinh tế chịu “tác động kép” từ các vấn đề nội tại, thiên tai, bão lũ gây thiệt hại nặng nề.
Trong bối cảnh đó, tăng trưởng giai đoạn 2022-2025 (nếu không tính năm 2021 chịu tác động nặng nề của đại dịch) đạt bình quân 7,2%, vượt mục tiêu đề ra. Tăng trưởng GDP năm 2025 ước đạt khoảng 8%. GDP bình quân đầu người năm 2025 ước đạt khoảng 5.000 USD, tăng 1,4 lần so với năm 2020, đưa Việt Nam vào nhóm nước thu nhập trung bình cao. Lạm phát được kiểm soát tốt, duy trì dưới 4% trong suốt nhiệm kỳ, riêng năm 2025 khoảng 3,5%.
Thu ngân sách nhà nước đến hết ngày 24/12 đạt hơn 2,5 triệu tỷ đồng, tăng hơn 31% so với dự toán, cơ cấu thu theo hướng bền vững, chủ yếu là từ sản xuất kinh doanh. 5 năm qua, thu ngân sách đạt khoảng 18,3% GDP, vượt mục tiêu, trong khi đã miễn, giảm, gia hạn thuế, phí… khoảng 1,1 triệu tỷ đồng; dự kiến có 22/26 chỉ tiêu kinh tế - xã hội đạt và vượt, trong đó toàn bộ các chỉ tiêu về xã hội, an sinh xã hội đều vượt kế hoạch. Riêng năm 2024 và 2025 đạt và vượt toàn bộ 15/15 chỉ tiêu đề ra.
Trong hai năm cuối nhiệm kỳ, Chính phủ tập trung triển khai mạnh mẽ cuộc “cách mạng” về tổ chức bộ máy, giảm mạnh đầu mối, tinh giản 145.000 biên chế, tiết kiệm chi thường xuyên 39.000 tỷ đồng mỗi năm để đầu tư cho an sinh xã hội.
Thị trường tài chính phát triển ổn định; thị trường chứng khoán được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp trong năm 2025. Kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt trên 920 tỷ USD, xuất siêu hơn 21 tỷ USD. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội năm 2025 đạt trên 4,15 triệu tỷ đồng, chiếm hơn 32% GDP.
Ba đột phá chiến lược được triển khai quyết liệt. Trong nhiệm kỳ, Quốc hội đã thông qua hơn 180 luật, nghị quyết; Chính phủ ban hành 820 nghị định, là con số cao nhất từ trước đến nay. Những tồn tại kéo dài nhiều năm được xử lý, trong đó có việc cơ cấu lại 5 ngân hàng yếu kém, hoàn thành xử lý gần 1.800 dự án tồn đọng và đang tiếp tục rà soát, xử lý gần 3.000 dự án với tổng vốn hàng triệu tỷ đồng.
Hệ thống kết cấu hạ tầng phát triển đột phá với hơn 3.500 km cao tốc, hoàn thành trên 1.700 km đường ven biển và nhiều công trình năng lượng, văn hóa, xã hội quy mô lớn.
Lĩnh vực văn hóa - xã hội tiếp tục có bước tiến rõ nét. Chỉ số phát triển con người (HDI) tăng 18 bậc, chỉ số hạnh phúc tăng mạnh. Các chính sách giáo dục, y tế, an sinh xã hội được triển khai đồng bộ, trong đó tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm còn 1,3% vào năm 2025.
Việt Nam đã thiết lập quan hệ đối tác toàn diện, đối tác chiến lược, đối tác chiến lược toàn diện với 38 quốc gia. Chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu năm 2025 của Việt Nam xếp thứ 44 toàn cầu, tăng 2 bậc so với năm 2020; phát triển Chính phủ điện tử xếp thứ 71, tăng 15 bậc so với năm 2020.
“Ðường băng” chuẩn bị cho giai đoạn tăng tốc
Từ thực tiễn điều hành và kết quả phát triển kinh tế - xã hội, Việt Nam ngày càng củng cố được vị thế và uy tín trên trường quốc tế, được cộng đồng quốc tế ghi nhận. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đối mặt nhiều bất định, Việt Nam vẫn nổi lên như một điểm sáng về khả năng thích ứng và sức chống chịu, nhờ kiên định mục tiêu cải cách, giữ vững ổn định vĩ mô và chủ động điều hành chính sách. Nhiều tổ chức quốc tế uy tín đã có những đánh giá tích cực về kinh tế Việt Nam.
Ông Jochen Schmittmann, Đại diện thường trú, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) tại Việt Nam, Lào và Campuchia đánh giá Việt Nam đang giữ được sức chống chịu ấn tượng trước biến động toàn cầu. Với quyết tâm cải cách và định hướng chiến lược nhất quán, Việt Nam hoàn toàn có thể duy trì tăng trưởng mạnh trong trung hạn.
Ông Nguyễn Bá Hùng - Chuyên gia kinh tế trưởng, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) nhận định, Việt Nam là một trong số ít nền kinh tế duy trì được tốc độ tăng trưởng GDP cao, đứng đầu khu vực Đông Nam Á. Đối với năm 2026, ADB dự báo các nền kinh tế châu Á sẽ tăng trưởng 4,6%, cao hơn so với con số dự báo 4,5% trước đó. Đáng chú ý, Việt Nam nằm trong nhóm được điều chỉnh tăng mạnh nhất.
Năm 2025 đánh dấu hàng loạt quyết sách mang tính bước ngoặt lịch sử, bao trùm và sâu sắc có thể coi như một cuộc cách mạng bộ máy quản lý và đổi mới mô hình quản trị quốc gia lấy doanh nghiệp và người dân làm trung tâm. “Bộ tứ” nghị quyết của Ban chấp hành Trung ương Đảng được ban hành gồm Nghị quyết 57, 59, 66, 68. Đồng thời, cũng trong năm này, Quốc hội thông qua 89 luật, 91 nghị quyết góp phần tháo gỡ những điểm nghẽn, khơi thông mọi nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Khối lượng các nghị quyết và đạo luật được ban hành cùng với các loại quy định mới bổ sung sửa đổi các loại văn bản hướng dẫn chi tiết được xem như là sự chuẩn bị khung pháp lý đầy đủ nhất, tạo chỗ dựa vững chắc nhất để bảo đảm cơ sở pháp lý vững chắc phục vụ sự phát triển của giai đoạn tới, bắt đầu từ năm 2026.
Năm 2025, các địa phương trên cả nước triển khai đồng thời “mục tiêu kép”, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy chính quyền địa phương hai cấp. Bà Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho biết, tăng trưởng GDP năm 2025 đạt 8,02% là kết quả của nỗ lực rất lớn của cả nước. Những thành tựu đạt được trong năm 2025 tạo nền tảng quan trọng cho giai đoạn phát triển tiếp theo, nhưng mục tiêu tăng trưởng hai con số vừa là cơ hội, vừa là thách thức lớn. Điều kiện tiên quyết là giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, củng cố niềm tin của người dân và nhà đầu tư.
Kinh tế Việt Nam năm 2025 ghi nhận sự bứt phá mạnh mẽ với tốc độ tăng trưởng GDP đạt 8,02%. Quy mô GDP Việt Nam đạt 514 tỷ USD, tăng 38 tỷ USD so với năm 2024. GDP bình quân đầu người tương đương 5.026 USD, tăng 326 USD so với năm trước.
