Thấy gì qua hơn nửa chặng đường thu ngân sách?

Số thu ngân sách đạt thấp

Ông Ngô Đức Ảnh, Giám đốc Sở Tài chính cho biết: Lường trước khó khăn, ngay từ những tháng đầu năm, Sở Tài chính và các sở, ngành liên quan đã tham mưu cho UBND tỉnh ban hành kế hoạch, phương án, văn bản chỉ đạo các ngành, các cấp và đơn vị, chủ đầu tư tháo gỡ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công. Sở Tài chính đã phối hợp với các sở, ngành, địa phương trong điều tiết thu, chi và đảm bảo nuôi dưỡng nguồn thu, chi ngân sách hợp lý, hiệu quả.

Tính đến ngày 14/7, số thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đạt 3.534 tỷ đồng, bằng 41,4% dự toán trung ương giao, bằng 29,4% dự toán UBND tỉnh giao, bằng 72,3% so với cùng kỳ, trong đó thu nội địa đạt 3.057 tỷ đồng, bằng 43,4% dự toán trung ương giao, bằng 31,7% dự toán tỉnh giao, bằng 76,9% so với cùng kỳ.

Cụ thể, thu từ thuế, phí và thu khác đạt 2.799 tỷ đồng, bằng 55,5% dự toán trung ương giao, bằng 41,5% dự toán tỉnh giao, bằng 98,7% so với cùng kỳ; thu từ tiền sử dụng đất đạt 258 tỷ đồng, bằng 12,9% dự toán trung ương giao, bằng 8,9% dự toán tỉnh giao, bằng 22,6% so với cùng kỳ; thu từ hoạt động xuất - nhập khẩu đạt 477 tỷ đồng, bằng 31,8% dự toán trung ương giao, bằng 20,3% dự toán tỉnh giao, bằng 52,3% so với cùng kỳ...

Nguyên nhân số thu ngân sách nhà nước đạt thấp so với dự toán HĐND giao là do hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp gặp khó khăn. Trong tổng số 3.500 doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn, chỉ có khoảng 1.500 doanh nghiệp có doanh thu thực hiện nghĩa vụ thuế. Giá nguyên - vật liệu đầu vào tăng mạnh, thị trường xuất - nhập khẩu gặp nhiều khó khăn, nên chỉ số sản xuất, kinh doanh một số ngành bị thu hẹp. Từ đầu năm đến nay, chưa có thêm dự án đầu tư lớn vào tỉnh; các nhà máy thủy điện do lượng mưa ít nên sản lượng điện giảm so với cùng kỳ.

Bên cạnh đó, số thu từ hoạt động xuất - nhập khẩu chưa đạt như kỳ vọng do một số ngành hàng chủ lực qua cửa khẩu Lào Cai giảm (máy móc, thiết bị, than cốc, hóa chất phân bón, nhập khẩu điện...).

Gánh nặng dồn về cuối năm

Việc hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước theo dự toán năm đang là gánh nặng, bài toán khó cho các đơn vị, chính quyền địa phương và ngành tài chính của tỉnh. Tuy nhiên, các ngành, đơn vị, địa phương đang triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm hoàn thành cao nhất mục tiêu, nhiệm vụ thu ngân sách của năm.

Năm 2023, tỉnh Lào Cai phấn đấu thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đạt 12.000 tỷ đồng, trong đó thu nội địa 9.650 tỷ đồng, thu từ hoạt động xuất - nhập khẩu 2.350 tỷ đồng.

Bà Dương Thị Thu Hằng, Cục trưởng Cục Thuế tỉnh Lào Cai cho biết: Cục Thuế sẽ rà soát, nắm chắc số lượng người nộp thuế và các nguồn thu trên địa bàn. Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan công an, hải quan, quản lý thị trường để kiểm soát chặt chẽ giá cả hàng hóa, chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng kém chất lượng, qua đó chống thất thu ngân sách, tạo môi trường kinh doanh bình đẳng để khuyến khích, thu hút đầu tư trên địa bàn, tạo nguồn tăng thu cho ngân sách nhà nước. Tập trung triển khai nhóm giải pháp quản lý thu, chống thất thu, chống chuyển giá, trốn thuế; thanh tra, kiểm tra đối với các doanh nghiệp rủi ro về thuế hoạt động trong lĩnh vực khai thác và chế biến khoáng sản, kinh doanh bất động sản, xuất - nhập khẩu, các doanh nghiệp có phát sinh giao dịch liên kết.

Theo ông Nguyễn Quyết Chiến, Phó cục trưởng Cục Hải quan Lào Cai, nguyên nhân dẫn đến số thu ngân sách nhà nước giảm là do các mặt hàng có thuế và số thu ngân sách lớn giảm mạnh về số lượng, kim ngạch như phốt pho, phân DAP, than cốc, máy móc thiết bị, điện năng... Ngoài ra, các dự án đầu tư trên địa bàn tỉnh đã cơ bản đi vào hoạt động ổn định, nên nhu cầu nhập khẩu thiết bị, máy móc giảm mạnh. Để hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách cả năm, Cục Hải quan Lào Cai xác định những tháng cuối năm phải đẩy mạnh các giải pháp để tăng thu ngân sách gắn với các biện pháp phòng, chống thất thu.

Nỗ lực tạo đà cho năm tới

Giám đốc Sở Tài chính Ngô Đức Ảnh cho biết, nhiệm vụ thu ngân sách vẫn còn nhiều khó khăn. Sở Tài chính đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp để doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh. Trong đó, tháo gỡ khó khăn về thủ tục hành chính trong quy hoạch chung, phân khu, chi tiết về xây dựng - đất đai - khoáng sản - nông thôn - đô thị. Chỉ đạo đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư xây dựng cơ bản, bởi vốn đã giao 95% trong tổng kế hoạch vốn năm 2023. Đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, bổ sung quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, đưa các quỹ đất ra đấu giá trong năm 2023.

Các huyện, thị xã, thành phố khẩn trương rà soát, điều chỉnh kế hoạch thu tiền sử dụng đất; đánh giá lại mặt bằng giá đất trên địa bàn để kịp thời điều hành điều chỉnh giá đất cho phù hợp với thị trường. Bổ sung quỹ đất có giá trị thấp trong đô thị và các vùng ven đô thị, đáp ứng nhu cầu cho các đối tượng đầu tư để ở. Đẩy mạnh huy động nguồn lực xã hội để thực hiện phát triển kinh tế - xã hội, giảm bớt gánh nặng nguồn lực ngân sách địa phương.

Giám đốc Sở Tài chính Ngô Đức Ảnh

Nhìn vào bức tranh chung, tình hình thực hiện nhiệm vụ tài chính - ngân sách những tháng đầu năm có nhiều điểm sáng. Đó là, các khoản thu phí, lệ phí tăng so với cùng kỳ, khó khăn hiện nay nằm ở các khoản thu tiền sử dụng đất và tiền thu thuế xuất - nhập khẩu. Đây chỉ là khó khăn tạm thời, nếu các ngành, địa phương quyết tâm, tìm giải pháp tháo gỡ thì sẽ huy động được nguồn thu cho ngân sách.

Với sự vào cuộc quyết liệt của các sở, ngành, địa phương, tỉnh Lào Cai kỳ vọng sẽ hoàn thành ở mức cao nhất mục tiêu, nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước của năm 2023, tạo đà cho năm tới sớm hoàn thành mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI, nhiệm kỳ 2020 - 2025 đề ra.