Năm 2025 là năm đầu tiên kỳ thi tốt nghiệp THPT được tổ chức theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018, số lượng môn thi và định dạng cấu trúc đề thi có sự thay đổi lớn theo hướng đánh giá năng lực.
Thời gian “vàng” để ôn tập
Thí sinh sẽ chỉ thi 4 môn, gồm 2 môn bắt buộc (Ngữ văn, Toán) và 2 môn lựa chọn (trong các môn còn lại được học ở lớp 12 gồm: Ngoại ngữ, Lịch sử, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Địa lý, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học, Công nghệ). Xác định sẽ có những thay đổi so với các kỳ thi trước, nhiều trường THPT có những phương án ôn tập linh hoạt và hiệu quả.
Từ đầu năm học, bộ phận chuyên môn của Trường THCS và THPT Chiềng Sơn (thị xã Mộc Châu, tỉnh Sơn La) đã tổ chức tư vấn hướng nghiệp, tư vấn lựa chọn môn thi tốt nghiệp, tổ chức các lớp ôn tập theo trình độ năng lực của học sinh, thường xuyên đánh giá, rà soát, phân loại học sinh yếu để phụ đạo thêm. Thầy giáo Đỗ Duy Chiến, Hiệu trưởng Trường THCS và THPT Chiềng Sơn chia sẻ: Năm học 2024-2025, toàn trường có 178 học sinh sẽ tham dự kỳ thi tốt nghiệp. Trong học kỳ 2, nhà trường sẽ tổ chức 5 lần thi thử để khảo sát chất lượng của học sinh.
Các kỳ thi thử được tổ chức nghiêm túc, bám sát quy trình thi thật, sau đó bộ phận chuyên môn phân tích kết quả để xây dựng kế hoạch ôn tập phù hợp cho giai đoạn tiếp theo. Đối với học sinh nội trú, nhà trường bố trí không gian tự học ngoài giờ lên lớp; phân công giáo viên bộ môn, giáo viên chủ nhiệm theo sát quá trình học tập, sẵn sàng hỗ trợ khi các em gặp khó khăn…
Điểm mới đáng chú ý trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025 là đề thi môn Ngữ văn có thể sẽ sử dụng ngữ liệu ngoài sách giáo khoa, nhằm đánh giá khả năng đọc hiểu và cảm thụ văn bản của học sinh trong các tình huống thực tế, hạn chế tình trạng học tủ, học thuộc lòng máy móc.
Ngay sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành đề tham khảo kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025, các thầy, cô giáo Trường THPT Trần Quang Khải (huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên) ngoài việc tận dụng tối đa thời gian chính khóa để truyền thụ kiến thức cho học sinh còn tăng cường hướng dẫn học sinh phương pháp tự học, tự nghiên cứu tài liệu; giao bài tập về nhà; phối hợp với phụ huynh học sinh trong kiểm tra, giám sát việc học tại nhà. Nhà trường cũng triển khai các lớp ôn tập miễn phí với thời lượng 2 tiết/tuần/môn cho học sinh. Thầy giáo Nguyễn Đức Hồng, Hiệu trưởng Trường THPT Trần Quang Khải đánh giá, các giải pháp ôn tập đồng bộ và khoa học với tinh thần hỗ trợ, tạo điều kiện tốt nhất sẽ giúp các em được chuẩn bị kỹ lưỡng, tự tin để đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi tốt nghiệp THPT sắp tới.
Điểm mới đáng chú ý trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025 là đề thi môn Ngữ văn có thể sẽ sử dụng ngữ liệu ngoài sách giáo khoa, nhằm đánh giá khả năng đọc hiểu và cảm thụ văn bản của học sinh trong các tình huống thực tế, hạn chế tình trạng học tủ, học thuộc lòng máy móc. Cô giáo Nguyễn Nguyệt Nga, giáo viên Trường THPT Việt Đức (quận Hoàn Kiếm, Hà Nội) cho rằng, việc thay đổi này đòi hỏi giáo viên và học sinh phải điều chỉnh phương pháp ôn tập. Học sinh cần nắm vững kiến thức về thể loại và kiểu văn bản thay vì học thuộc lòng ngữ liệu văn bản có trong sách giáo khoa; tăng cường luyện tập đọc hiểu và viết với các văn bản ngoài sách giáo khoa để làm quen với dạng đề mới. Trên lớp, thầy, cô giáo cũng cho học sinh tập nhận diện và phân tích các yếu tố thể loại, nội dung và nghệ thuật của ngữ liệu ngoài sách giáo khoa.
Em Nguyễn Phương Linh, học sinh lớp 12 Trường THPT Trần Phú (quận Hoàn Kiếm, Hà Nội) chia sẻ: Ban đầu chúng em cũng khá lo lắng, nhưng nhờ có kế hoạch ôn tập rõ ràng từ nhà trường, được sự hướng dẫn kỹ lưỡng của thầy, cô giáo nên em cảm thấy yên tâm hơn. Chúng em cũng tự lập thời gian biểu học tập kết hợp nghỉ ngơi hợp lý để tránh quá tải, giữ tinh thần thoải mái khi bước vào kỳ thi.
Tập trung ôn luyện chủ động, khoa học
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Sơn La, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Huy Hoàng cho biết, đã tổ chức tập huấn cho toàn bộ giáo viên dạy lớp 12 về phương pháp, nội dung ôn thi tốt nghiệp THPT theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Các trường đã chủ động xây dựng kế hoạch giáo dục phù hợp với điều kiện thực tế; phân loại đối tượng học sinh theo năng lực học tập ngay từ đầu năm học và qua các đợt thi khảo sát để tổ chức dạy học, ôn tập phù hợp… Với quan điểm “Tất cả vì học sinh thân yêu”, “Không để học sinh nào ở lại phía sau”, ngành giáo dục và đào tạo tỉnh Sơn La đã phối hợp các sở, ngành, đoàn thể, chính quyền địa phương tăng cường quản lý, hỗ trợ, tạo điều kiện tốt nhất để học sinh học tập, tiếp cận các tài liệu tham khảo ở thư viện nhà trường, tra cứu học liệu, thông tin học tập qua mạng internet; phân công giáo viên hỗ trợ, hướng dẫn học sinh tự học ngoài giờ chính khóa.
Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cũng vừa tổ chức kỳ khảo sát chất lượng với hơn 200.000 học sinh lớp 11 và 12, nhằm xác định năng lực thực tiễn của học sinh, từ đó có giải pháp, cách thức ôn tập cụ thể, phù hợp từng đối tượng.
Theo Phó Cục trưởng Quản lý chất lượng (Bộ Giáo dục và Đào tạo) Nguyễn Ngọc Hà, đề thi tốt nghiệp THPT năm 2025 bám sát chương trình giáo dục THPT, trong đó chủ yếu là nội dung chương trình lớp 12 và các nội dung có sự tiếp nối từ lớp 10, 11 với lớp 12. Vì vậy, bên cạnh việc nắm vững kiến thức và kỹ năng theo chương trình, trong quá trình ôn tập, các em học sinh cần rèn luyện tư duy phản biện và khả năng suy luận khi gặp các nội dung, phần kiến thức đòi hỏi sự liên hệ vận dụng thực tế. Những câu hỏi có tính phân loại cao trong đề thi thường rơi vào nhóm yêu cầu này.
