Sau hơn một tháng Trung Quốc mở lại toàn bộ các cửa khẩu đường bộ trước đó phong tỏa toàn bộ để chống dịch Covid-19, những ngày đầu tháng 2 này, hoạt động xuất, nhập khẩu, nhập cảnh tại các cửa khẩu, lối mở trên địa bàn ba tỉnh Quảng Ninh, Lạng Sơn và Lào Cai đã nhộn nhịp, sôi động hơn hẳn, hàng chuyển đến đâu, xuất đến đấy.
Những năm trước, khi các tỉnh phía nam vào mùa thu hoạch hoa quả, nông sản, hình ảnh quen thuộc tại các cửa khẩu là nhiều đoàn xe container xếp hàng dài ùn ứ hàng hóa. Tuy nhiên, sau gần ba năm thực hiện chiến dịch “zero” Covid-19, hàng hóa xuất, nhập khẩu qua biên giới Trung Quốc gần như bị ngưng trệ.
Nhộn nhịp vùng biên
Ngày 8/2, đúng một tháng mở lại cửa khẩu, hoạt động xuất, nhập khẩu, xuất, nhập cảnh trên tuyến biên giới Lạng Sơn đã trở lại bình thường và sôi động. Ông Hoàng Khánh Duy, Phó Trưởng ban Quản lý Khu kinh tế Cửa khẩu Đồng Đăng-Lạng Sơn thống kê, riêng tháng 1/2023, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu qua địa bàn tỉnh đạt hơn 250 triệu USD, tăng 108% so cùng kỳ; trong đó xuất khẩu đạt 100 triệu USD, tăng 150%. Hiện nay, hàng hóa tại các cửa khẩu đều được xuất khẩu trong ngày, không còn tình trạng ùn tắc xe.
Hoạt động thông quan hàng hóa xuất, nhập khẩu trên địa bàn được thực hiện tại năm cửa khẩu, trung bình xuất, nhập khẩu đạt 1.000-1.200 xe/ngày, trong đó 75% số hàng xuất khẩu là hoa quả, nông sản,... Ngay trong những ngày Tết Nguyên đán Quý Mão đến nay, đã có hơn 1.500 xe hàng được làm thủ tục, với hơn 20.000 tấn hàng hóa, nông sản được thông quan xuất khẩu qua biên giới. Tại Cửa khẩu Tân Thanh-cửa khẩu lớn nhất của tỉnh Lạng Sơn, mỗi ngày có từ 200 đến 250 xe hàng được xuất khẩu qua biên giới.
Từ ngày 1/1 đến nay, Chi cục Hải quan Cửa khẩu Tân Thanh đã làm thủ tục cho hơn 5.382 bộ tờ khai xuất, nhập khẩu, với tổng kim ngạch đạt hơn 46 triệu USD, tăng 100% về số lượng tờ khai; số doanh nghiệp tham gia xuất, nhập khẩu qua địa bàn có 90 doanh nghiệp tăng hơn 221% so cùng kỳ năm 2022. Ông Huỳnh Văn Long, Giám đốc Công ty TNHH Bảo Long bày tỏ, sự hỗ trợ của Cục Hải quan trong hoạt động xuất, nhập khẩu của doanh nghiệp đã tạo động lực lớn cho doanh nghiệp đẩy mạnh xuất khẩu, từng bước khôi phục hoạt động xuất, nhập khẩu sau một thời gian dài dừng hoạt động.
Tại các cửa khẩu, lối mở trên địa bàn thành phố Móng Cái (Quảng Ninh) với các giải pháp chủ động và quyết liệt của thành phố và các ngành chức năng trong việc đẩy mạnh thông quan hàng hóa qua nên tổng lượng hàng hóa xuất, nhập khẩu qua Cửa khẩu cầu Bắc Luân 2 và lối mở cầu phao tạm Km3+4 Hải Yên, Móng Cái trong tháng 1 đạt hơn 75 nghìn tấn; tổng lượt người xuất, nhập cảnh qua Cửa khẩu Móng Cái đạt 5.495 lượt người.
Theo báo cáo của Chi cục Hải quan Móng Cái, riêng tháng 1, tổng kim ngạch hàng hóa xuất nhập đạt 133,9 triệu USD, trong đó kim ngạch xuất khẩu đạt 83,5 triệu USD, nhập khẩu 50,4 triệu USD. Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Móng Cái Đỗ Văn Tuấn cho biết: Thành phố xác định sẽ ưu tiên, hỗ trợ, đồng hành và tạo điều kiện thuận lợi cao nhất cho hoạt động xuất, nhập khẩu của doanh nghiệp và thực hiện hiệu quả các giải pháp hỗ trợ về chính sách, thủ tục hải quan và đồng hành cùng doanh nghiệp thúc đẩy hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh.
Đồng thời, chủ động thu thập thông tin, nắm tình hình liên quan hoạt động xuất, nhập khẩu cũng như tác động của chính sách quản lý phía Trung Quốc đối với hoạt động thông quan để tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp.
Tại các cửa khẩu ở Lào Cai, từ ngày 8/1 đến nay, hàng hóa xuất, nhập khẩu thông quan và cư dân xuất, nhập cảnh qua Cửa khẩu đường bộ Kim Thành, Cửa khẩu Ga đường sắt Lào Cai và Cửa khẩu đường bộ Hồ Kiều 2 diễn ra sôi động, số lượt phương tiện giao thông, tổng lượng hàng hóa qua các cửa khẩu tăng mạnh.
Phó Chi cục trưởng Hải quan Cửa khẩu quốc tế Lào Cai Nguyễn Thế Hùng cho biết, từ sau lô hàng gồm 13 xe tải loại trọng tải lớn, chở hơn 350 tấn trái cây thông quan “mở hàng” ngày mồng 1 Tết đến nay, lượng xe và hàng hóa, chủ yếu là trái cây và nông sản xuất khẩu sang Trung Quốc tăng mạnh.
Cụ thể, sau hơn một tháng mở cửa, đã có hơn 24.000 tấn nông sản và trái cây, bao gồm thanh long, mít, dưa hấu, xoài, chôm chôm, chuối quả tươi và lạc nhân khô, sắn lát xuất khẩu sang Trung Quốc, tổng trị giá hơn 24 triệu USD. Hàng hóa đến đâu, xuất hết đến đấy trong ngày, không bị tồn đọng.
Thích ứng linh hoạt, kịp thời
Với việc dừng các quy định về phân cấp, phân vùng quản lý dịch Covid-19 và nới lỏng các biện pháp phòng, chống dịch đã tạo điều kiện thông thoáng cho hoạt động xuất, nhập khẩu hàng hóa, cũng như xuất, nhập cảnh qua các cửa khẩu, lối mở trên địa bàn Quảng Ninh, Lạng Sơn, Lào Cai... hứa hẹn một năm khởi sắc cho các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xuất, nhập khẩu.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn Hồ Tiến Thiệu phân tích: Thời gian tới, dự báo nhu cầu trao đổi, mua bán hàng hóa xuất, nhập khẩu giữa hai nước sẽ tăng mạnh; tình hình thông quan qua hàng hóa xuất, nhập khẩu qua các cửa khẩu trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn sẽ khởi sắc. Tỉnh sẽ tiếp tục thực hiện đồng bộ, quyết liệt các giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy hoạt động xuất, nhập khẩu hàng hóa qua các cửa khẩu trên địa bàn nhằm duy trì, nâng cao năng lực thông quan hàng hóa xuất, nhập khẩu, đặc biệt là nông sản, hàng hóa xuất khẩu,...
Cục Hải quan tỉnh tiếp tục chỉ đạo các chi cục hải quan ở cửa khẩu triển khai các giải pháp nhằm thu hút doanh nghiệp xuất, nhập khẩu hoạt động qua các cửa khẩu; linh hoạt trong xử lý thủ tục cũng như tập trung khai thác lợi ích của phần mềm Nền tảng cửa khẩu số để nắm bắt trước lượng hàng lên các cửa khẩu nhằm chủ động triển khai biện pháp nghiệp vụ bảo đảm hoạt động thông quan.
Cục trưởng Hải quan tỉnh Lạng Sơn Nguyễn Hồng Linh cho biết, cơ quan hải quan Lạng Sơn sẽ tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện khai báo thông tin về hàng hóa xuất, nhập qua Nền tảng cửa khẩu số, bảo đảm hồ sơ kê khai hải quan được xử lý hoàn thành ngay khi lô hàng của doanh nghiệp có tại khu vực cửa khẩu.
Để tháo gỡ khó khăn về nhập cảnh và điều khiển phương tiện của Việt Nam vào các kho bãi của phía Trung Quốc thuận lợi, an toàn, ông Vương Trinh Quốc, Trưởng ban Quản lý Khu kinh tế Lào Cai cho rằng, thời gian tới sẽ làm việc, trao đổi với phía Trung Quốc để điều chỉnh phương thức giao nhận hàng hóa xuất, nhập khẩu hàng hóa qua cặp cửa khẩu Kim Thành-Bắc Sơn như thời điểm trước khi diễn ra dịch Covid-19, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp kinh doanh xuất, nhập khẩu và đẩy nhanh tốc độ thông quan hàng hóa tại cặp cửa khẩu này.
Về các giải pháp thúc đẩy hoạt động xuất, nhập khẩu thời gian tới, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Móng Cái Đỗ Văn Tuấn cho biết: Ngoài việc thường xuyên hội đàm với chính quyền thành phố Đông Hưng (Trung Quốc) để tháo gỡ khó khăn trong thông quan hàng hóa, thành phố Móng Cái tiếp tục theo dõi chặt chẽ diễn biến, tình hình chính sách biên mậu, chính sách tiền tệ của phía Trung Quốc, kịp thời dự báo, nhận định và triển khai các giải pháp kịp thời để hỗ trợ, đồng hành, định hướng cho doanh nghiệp thích ứng linh hoạt, ổn định và phát triển hoạt động thông quan hàng hóa trên địa bàn.
Chính quyền sẽ xử lý nghiêm các trường hợp lợi dụng tình hình để tăng giá, ép giá các doanh nghiệp hoạt động xuất, nhập khẩu, đồng thời có cơ chế khuyến khích đầu tư phát triển dịch vụ kho bãi, bốc xếp, vận chuyển, logistics trên địa bàn,…
