Số hóa ngành du lịch: Chuyển đổi nhanh để phát triển toàn diện, bền vững

Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam đã trích dẫn lại Báo cáo e-Conomy SEA 2025 của Google-Temasek-Bain & Company, theo đó, du lịch đang là một trong những động lực quan trọng đóng góp vào kinh tế Việt Nam. Có được điều này là nhờ sự phục hồi ổn định của lượng khách quốc tế, sức bật của du lịch nội địa và đặc biệt là sự thâm nhập sâu hơn của công nghệ số trong toàn bộ hành trình du lịch.

Hệ thống thanh toán không tiền mặt "lên ngôi"

Một trong những trụ cột quan trọng định hình nền du lịch số nước ta chính là hệ thống thanh toán không tiền mặt. Báo cáo e-Conomy SEA 2025 chỉ ra rằng, Việt Nam đã triển khai căn cước công dân điện tử, chuẩn hóa tài khoản thanh toán số giúp giảm thiểu gian lận và gia tăng niềm tin trong giao dịch. Khoảng 30 triệu tài khoản ví điện tử đang hoạt động trở thành động lực thúc đẩy thanh toán số lan tỏa trong mọi dịch vụ, từ đặt vé máy bay đến thanh toán tại điểm đến.

Năm 2025, tổng giá trị giao dịch khi thanh toán bằng hình thức kỹ thuật số tại Việt Nam (bao gồm giá trị giao dịch qua thẻ tín dụng, thẻ ghi nợ, thẻ trả trước, chuyển khoản trực tiếp và ví điện tử) đạt 178 tỷ USD. Dự đoán, con số này sẽ đạt 300-400 tỷ USD vào năm 2030.

Theo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, nước ta đang thúc đẩy việc kết nối thanh toán QR xuyên biên giới với các quốc gia trong khu vực. Đây là bước tiến chiến lược nhằm tạo ra trải nghiệm thanh toán liền mạch cho du khách. Qua đó, giảm tỷ trọng giao dịch tiền mặt và mở ra dòng chảy kinh tế-du lịch xuyên biên giới.

Nỗ lực này cũng giúp Việt Nam sớm hòa nhịp cùng xu hướng chung của Đông Nam Á khi nhiều quốc gia trong khu vực đã có khả năng tương tác QR xuyên biên giới cùng lúc.

Nước ta đang thúc đẩy việc kết nối thanh toán QR xuyên biên giới với các quốc gia trong khu vực. Đây là bước tiến chiến lược nhằm tạo ra trải nghiệm thanh toán liền mạch cho du khách.

Bên cạnh đó, tổng giá trị hàng hóa lĩnh vực du lịch trực tuyến Việt Nam trong năm qua tiếp tục duy trì mức tăng trưởng hai chữ số với 16%. Sự tăng trưởng trên đi cùng với xu hướng chung trong khu vực Đông Nam Á, được thúc đẩy bởi hai yếu tố là giá vé máy bay duy trì ở mức cao và công suất phòng khách sạn tăng mạnh tại các điểm đến hàng đầu.

Đáng chú ý, lượng khách quốc tế đến Việt Nam dần phục hồi vững chắc. Các chính sách thị thực linh hoạt (miễn thị thực và thị thực điện tử) và hàng loạt chiến dịch quảng bá quốc tế đã giúp Việt Nam thu hút trở lại lượng khách du lịch từ thị trường Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản và khu vực châu Âu. Đây là các nguồn khách quan trọng có mức chi tiêu cao, đóng góp phần đa vào tổng thu của ngành du lịch.

Ở thị trường nội địa, người Việt vẫn duy trì xu hướng du lịch thường xuyên, chuyển sang ưu tiên du lịch gần và các hành trình khám phá ngắn ngày. Nhu cầu đặt dịch vụ trực tuyến tiếp tục tăng.

Du khách thế hệ mới với những trải nghiệm tối ưu

Theo Báo cáo e-Conomy SEA 2025, sự bùng nổ của công nghệ số đang tạo ra các du khách thế hệ mới. Những du khách này có nhu cầu tìm kiếm thông tin nhanh hơn, ưu tiên sự tiện lợi và kỳ vọng các dịch vụ du lịch, lữ hành sẽ được cá nhân hóa.

Đặc biệt, cũng theo báo cáo trên, người Việt đứng đầu Đông Nam Á về mức độ tương tác với trí tuệ nhân tạo (AI), bao gồm việc sử dụng AI để tìm kiếm gợi ý điểm đến, so sánh giá và lập kế hoạch hành trình. Các nền tảng du lịch trực tuyến đang tận dụng AI để đề xuất khách sạn, lịch trình hoặc gợi ý dịch vụ dựa trên sở thích cá nhân. Đây là xu hướng giúp tăng tỷ lệ chuyển đổi và mang lại trải nghiệm tối ưu hơn cho người dùng.

Ngoài ra, các video quảng cáo cũng đang ảnh hưởng đến hành vi lựa chọn điểm đến và dịch vụ du lịch. Các video tương tác và phát sóng trực tiếp từ những người có ảnh hưởng, nhà sáng tạo nội dung về du lịch đang trở thành nguồn tham khảo quan trọng, tác động mạnh mẽ đến quyết định của người xem.

Thời gian qua, không ít đơn vị khách sạn, công ty lữ hành đến các hãng vận tải du lịch Việt Nam đã đầu tư vào hạ tầng số. Công nghệ số được ứng dụng trong việc vận hành từ quản lý đặt phòng đến số hóa quy trình check-in/check-out. Ngoài ra, tích hợp thanh toán số để giảm chi phí vận hành và tăng trải nghiệm, đẩy mạnh tiếp thị số thay thế cho quảng bá truyền thống, tham gia các sàn trực tuyến để tiếp cận khách hàng quốc tế nhanh hơn.

Mô hình chuyển đổi số đã giúp các doanh nghiệp Việt Nam tối ưu hóa chi phí và tăng biên lợi nhuận trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt. Sự hồi phục mạnh ở mảng phòng lưu trú cho thấy nhu cầu ổn định và khả năng chi trả của du khách đang được củng cố.

Song, bên cạnh những kết quả tích cực, lĩnh vực du lịch số Việt Nam vẫn đối mặt với không ít rào cản. Trước hết là sự chênh lệch về năng lực số giữa các doanh nghiệp, phần lớn doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) trong du lịch còn hạn chế về nguồn lực triển khai ứng dụng công nghệ.

Bên cạnh đó, cạnh tranh ngày càng mạnh từ các đối thủ trong khu vực cũng đang đẩy mạnh hạ tầng công nghệ và chính sách ưu đãi du lịch. Rủi ro an ninh mạng vẫn khiến một bộ phận người dùng e ngại khi chia sẻ dữ liệu và tham gia vào các dịch vụ trực tuyến. Cùng với đó, việc số hóa chưa đồng bộ trong chuỗi dịch vụ du lịch.

Theo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, Việt Nam đứng trước cơ hội lớn để trở thành điểm đến du lịch số hàng đầu trong khu vực. Nếu tận dụng tốt cơ hội đến từ tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ hiện tại và có những giải pháp hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ, Việt Nam hoàn toàn có thể tạo ra hệ sinh thái du lịch thông minh và bền vững, phù hợp xu hướng toàn cầu hóa và chuyển đổi số sâu rộng.