Ra mắt Trường ca 'Bay phía mùa' của Trần Việt Hoàng

Không lâu sau khi tập thơ "Ngày chưa sương vội" ra mắt, tác giả Trần Việt Hoàng (sinh năm 2002), học viên Trường Sĩ quan chính trị đã giới thiệu tới bạn đọc trường ca "Bay phía mùa" - một tác phẩm với nhiều bất ngờ, cảm xúc về sự hy sinh của những người lính trẻ trong thời bình.

z6257278559438-65e7d49825b49b150762df7b1bf621c1-8166-8303-2085-9236.jpg
Trường ca "Bay phía mùa" của tác giả Trần Việt Hoàng.

Trường ca "Bay phía mùa" (Nhà Xuất bản văn học) có dung lượng 132 trang, chia làm sáu chương: Từ sương, Đêm, Trở về, Đối thoại, Khoảng lặng, Vọng. Bất ngờ đầu tiên với tác phẩm đó là tác giả đã viết và hoàn chỉnh bản thảo chỉ trong gần một tháng. Xuyên suốt tác phẩm là vẻ đẹp về những người lính thời bình và sự hy sinh đã trở thành niềm ám ảnh nghệ thuật.

Qua tác phẩm, bạn đọc có thể liên tưởng, hình dung, nghẹn ngào về những sự kiện đau thương đã xảy ra khiến niềm tiếc thương, day dứt còn mãi. Song, tác phẩm đã vượt qua được phạm vi tái hiện mà mở ra tính khái quát, khai thác sâu hơn, xa hơn để vẻ đẹp đầy sức sống, tuổi xuân quên mình và khát vọng cao đẹp của người lính trong câu chuyện thời đại càng thêm lan tỏa, có sức sống lâu bền.

Chia sẻ về tác phẩm, người lính trẻ Trần Việt Hoàng xúc động bày tỏ: "Trong sự viết còn ngắn ngủi của mình, tôi chưa bao giờ rơi nước mắt để viết một điều gì đó, tất cả chỉ mới dừng lại ở những rung động tâm hồn. Tôi đã hóa thân vào những chiến sĩ trẻ để đối thoại, thấu hiểu, từ đó thực hành sự viết một cách thành tâm nhất. Thú thực, trước, trong và sau quá trình thực hiện bản thảo, tôi đã rơi nước mắt trước những hình tượng của mình. Ở một góc độ nào đó, tôi đã tạm hoàn thành trách nhiệm của mình - một người viết trẻ trong quân đội trước sự hy sinh của đồng đội".

Người lính trẻ đã dành nhiều tình cảm, tâm huyết cho tập trường ca về đồng đội.
Người lính trẻ đã dành nhiều tình cảm, tâm huyết cho tập trường ca về đồng đội.

Theo anh, sự hy sinh của người lính dẫu ở thời chiến hay thời bình đều cao cả và lưu mãi vào lòng người. Viết về hy sinh của người lính trong chiến tranh đã có rất nhiều tác phẩm để lại dấu ấn sâu sắc. Bởi vậy, người lính thời bình hy sinh cũng phải được chưng cất, khắc họa trong tác phẩm để đến với người đọc, giúp họ có những hình dung sâu sắc hơn, đa chiều hơn về về vẻ đẹp của hình tượng Bộ đội Cụ Hồ hôm nay với những vẻ đẹp mới, giá trị mới.

Một cuốn sách nhỏ rất khó và cũng không thể mang lên mình sứ mệnh làm mất đi nỗi mất mát, nhưng với những thử nghiệm tiếp nhận ban đầu, tôi tin ít nhiều nỗi lòng họ sẽ dịu đi phần nào, để tiếp tục sống và thực hiện những ước nguyện của liệt sĩ trẻ. Họ sẽ mãi cao cả và vĩ đại trong mắt tôi và nhiều người.

- Tác giả Trần Việt Hoàng -

Trong bức tranh bi tráng về người lính thời bình, tác giả đã khắc họa tuổi thanh xuân gắn bó với biên cương, vững vàng với lý tưởng của mình mà cũng phơi phới, đa cảm trong vẻ đẹp tâm hồn: "lính công binh mơ những giấc sen/ then mắt mở lối rừng/ con đường nối mạch biên ải/ vai áo còn nâu sẫm/ lòng như sông khởi nguồn từ núi/ cúi đầu trước gian lao/ sao biên giới hiểu chân trời khao khát"; "tiếng hát dọc đường/ mộng mơ như mùa sương thuở ấy/ gợi mở chất đầy mây/ ngây ngất hương rừng/ bước chân tưng bừng cho người trấn đất ải".

Nhất quán về giọng điệu, Trần Việt Hoàng giữ được mạch trường ca tinh tế, thẳm sâu, phác ra hình dung đa chiều về vẻ đẹp tâm hồn người lính. Đó có thể là một mùa xuân lưu dấu chia ly, vương vấn: "Đi giữa mùa xuân lòng ta như cỏ biếc/ lời tạm biệt đã thốt/ xuôi chuyến xe lên đường/ sương xuân ướt áo người có rõ/ căn nhà trắc ẩn lối đi/ trẻ trai lớp lớp/ hương áo lính thoảng đầy ngõ nhỏ/ háo hức giờ chạm đến lòng ai". Đó còn là nỗi tự vấn trong thâm tâm thao thức: "cuộc hành quân vẫn theo dọc tháng năm/ trầm tích chiến tranh ở đây sâu thẳm/ dò dẫm nào cũng thấy được ngày xưa/ bao quả bom độ ấy còn im lặng/ in dáng mình lên đất/ định vị này mãi mãi của trời mây".

Từ khi ở dạng bản thảo, tác phẩm đã nhận được sự chia sẻ của nhiều gia đình liệt sĩ.
Từ khi ở dạng bản thảo, tác phẩm đã nhận được sự chia sẻ của nhiều gia đình liệt sĩ.

Thẩm mỹ trong thơ Trần Việt Hoàng chứa đựng nhiều yếu tố nổi bật mà tinh tế. Hình ảnh, như: mây, sương, mưa, cỏ, hoa sen,… trở đi trở lại ở từng sắc thái riêng, vừa gắn bó với hình tượng người lính, vừa mở ra suy tư về cuộc sống, nhân sinh. Đó là nét đặc trưng trong xây dựng không gian cảm xúc của tác giả. Những hình ảnh không đơn thuần miêu tả mà được đẩy lên thành biểu tượng sâu sắc, phản ánh nội tâm của con người, trung tâm là người lính trong hoàn cảnh khắc nghiệt nhất vẫn kiên cường.

Đôi khi, giữa thi ảnh vững vàng và mong manh, tác giả lựa chọn vế thứ hai phần nhiều bởi ở đó cũng chất chứa đầy tự do, rộng mở và biến ảo. Sau mong manh là thanh tịnh. Mưa, sương, cỏ và hoa gợi ra sự tinh khiết, mơ màng mà mãnh liệt. Trần Việt Hoàng đã khắc họa hình tượng người lính trẻ thời bình một cách đầy chân thực mà xúc động. Tác phẩm khép lại trong rưng rưng và cũng mở ra hoài niệm, mở ra những con đường từ lòng thương xót, biết ơn: "sóng gió/ bão giông/ ngông cuồng tia chớp/ núi đồi sạt lở/ mây bạc trắng bao lần/ cánh chim của mùa đã cất/ trai trẻ hôm nay cũng khoác xanh màu áo/ minh chứng cho những gì giản dị/ xuân đến rồi/ xuân đến rồi/ cỏ đã phôi thai những dáng hình,…".

"Bay phía mùa" có bìa và minh họa mộc mạc như phẩm chất người lính.
"Bay phía mùa" có bìa và minh họa mộc mạc như phẩm chất người lính.

Trong không khí Tết đến xuân về, với niềm vui đón nhận "đứa con tinh thần" mà mình dành nhiều tình cảm, trăn trở, tác giả trẻ Trần Việt Hoàng đã kết nối được với một số gia đình liệt sĩ và cũng vẫn đang tiếp tục cố gắng để có thể trao gửi nhiều hơn những cuốn sách của mình với mong muốn tác phẩm mang đến niềm sẻ chia, đồng cảm và tiếp tục nuôi dưỡng niềm tin yêu, hy vọng, như tác giả nhận định: "Trẻ trai của họ không bao giờ mất đi, họ chỉ bắt đầu một hành trình rất mới. Hy sinh của họ sẽ mãi ở lại với lòng người, với nhân dân. Họ sẽ mãi như những cánh chim "Bay phía mùa" để tiếp tục dâng hiến mọi âm thanh thánh thót nhất của chính mình cho bầu trời rộng lớn".

Trần Việt Hoàng là cây bút nổi bật sớm trưởng thành từ môi trường quân ngũ.
Trần Việt Hoàng là cây bút nổi bật sớm trưởng thành từ môi trường quân ngũ.

Trong tâm thế của một người lính trẻ, anh tin rằng, chính tác phẩm sẽ trở thành một người bạn đồng hành đặc biệt với mình trong những chuyến đi cuộc đời. Anh sẽ gửi tới nhiều người chiến sĩ khác, ở những đơn vị anh có dịp đến và công tác, để có thể thầm gửi tới họ những ý niệm chân thành. Nơi ấy, những người lính dẫu chỉ hai năm thực hiện nghĩa vụ nhưng họ sẽ yêu hơn bộ quân phục mình đang khoác, sẽ sống trắc ẩn hơn, yêu thương nhiều hơn đồng đội, gia đình, quê hương, Tổ quốc. Và càng thêm trân trọng ngày tháng quân ngũ.

Như các tác phẩm trước, trường ca "Bay phía mùa" do chính tác giả tự bỏ toàn bộ kinh phí xuất bản được tiết kiệm từ những khoản phụ cấp, chi phí sinh hoạt, nhuận bút viết báo, làm thơ của người lính trẻ trong suốt thời gian qua. Nhưng có lẽ, khó khăn với Trần Việt Hoàng không thuộc về những vấn đề ấy mà là chất liệu, cảm xúc và bố cục trường ca.

"Là một tác giả trẻ, trải nghiệm sống chưa nhiều, kỹ thuật viết chưa dạn dĩ, việc thử sức với thể loại trường ca đôi khi cũng là một "mạo hiểm" với bản thân tôi. Nhưng tôi nghĩ, sự chân thành trong cảm xúc sẽ khiến mình tự tin hơn để những gì mà tôi còn thiếu, còn yếu và sẽ tiếp tục được khắc phục ở những tác phẩm sau... Cuốn trường ca không đơn thuần là của riêng tôi, đó như "cuốn nhật ký quân ngũ đặc biệt" của nhiều đồng đội tôi hy sinh gửi lại; của những ai sống biết trắc ẩn, biết biết ơn những sự hy sinh của người lính thời bình hôm nay; của những người rồi đây sẽ vô tình hay hữu ý sở hữu được cuốn sách…", tác giả chia sẻ trong niềm xúc động.

Tác giả Trần Việt Hoàng.
Tác giả Trần Việt Hoàng.

Tác giả Trần Việt Hoàng quê ở xã Phú Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh, hiện đang là học viên năm cuối lớp CT26D (Đại đội 26, Tiểu đoàn 9, Trường Sĩ quan chính trị). Khi là học sinh lớp 12 đã đoạt giải Ba kỳ thi Học sinh giỏi quốc gia môn Ngữ văn. Năm 2023, chùm thơ "Đêm thao trường" và "Ngày tưởng tượng" của Trần Việt Hoàng đã được trao giải thưởng Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh của Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam. Gần nhất, đầu năm 2025, anh được trao Tặng thưởng tác phẩm hay năm 2024 của Tạp chí Sông Hương.

Theo nhandan.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Bắc Hà tôn vinh bản sắc các dân tộc tại Festival mùa Đông

Bắc Hà tôn vinh bản sắc các dân tộc tại Festival mùa Đông

Tối 21/11, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Bắc Hà tổ chức Hội thi văn nghệ quần chúng “Âm vang bản sắc cao nguyên” trong khuôn khổ Festival mùa Đông năm 2026. Hội thi mang đến không gian nghệ thuật đặc sắc, giàu cảm xúc, tôn vinh, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc ở Bắc Hà.

Ngày Văn hóa Việt Nam: Từ chiều sâu văn hóa dân tộc đến khát vọng phát triển

Ngày Văn hóa Việt Nam: Từ chiều sâu văn hóa dân tộc đến khát vọng phát triển

Một ngày dành riêng cho văn hóa mang theo kỳ vọng về những giá trị sẽ được bồi đắp, giữ gìn trong nhiều thế hệ. Khi ngày 24/11 trở thành Ngày Văn hóa Việt Nam, điều cần suy ngẫm là làm sao để sự trân trọng, gìn giữ và trao truyền văn hóa dân tộc được chuyển hóa thành cách ứng xử, sức sáng tạo, nguồn lực to lớn góp phần phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Lào Cai lan tỏa giá trị văn hóa, quảng bá điểm đến

Lào Cai lan tỏa giá trị văn hóa, quảng bá điểm đến

Hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Văn hóa Việt Nam, tỉnh Lào Cai đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền và quảng bá các hoạt động hưởng ứng, gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026. Thông qua các hoạt động từ cơ sở đến cấp tỉnh, địa phương hướng tới khơi dậy niềm tự hào, nâng cao ý thức gìn giữ bản sắc dân tộc, đồng thời quảng bá hình ảnh đất và người Lào Cai đến với du khách.

Giữ “hồn” xòe nơi bản Tày

Giữ “hồn” xòe nơi bản Tày

Giữa nhịp sống hiện đại, những điệu xòe, dậm Then và câu khắp Nôm của dân tộc Tày xã Chấn Thịnh vẫn được giữ gìn và trao truyền qua nhiều thế hệ. Góp phần làm nên sức sống ấy là tâm huyết của các thành viên Câu lạc bộ (CLB) Xòe và thực hành nghi lễ Then, Khắp Nôm xã Chấn Thịnh. Họ đang “giữ hồn” điệu xòe và lan tỏa nét đẹp văn hóa truyền thống trong đời sống mới.

Lào Cai đoạt 2 giải tại Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ tư

Lào Cai đoạt 2 giải tại Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ tư

Sáng 20/11, tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương và Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức tổng kết, trao Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ tư năm 2026. Tại giải năm nay, tỉnh Lào Cai có 2 tác phẩm được vinh danh.

Ngày Văn hóa Việt Nam 2026: Sân khấu nghệ thuật phong phú các hoạt động chào mừng

Ngày Văn hóa Việt Nam 2026: Sân khấu nghệ thuật phong phú các hoạt động chào mừng

Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026, với thông điệp “Văn hóa soi đường cho quốc dân đi”, các nhà hát, đơn vị nghệ thuật thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đồng loạt tổ chức nhiều chương trình biểu diễn, giới thiệu những tác phẩm sân khấu đặc sắc tới công chúng.

Thanh âm di sản – Giai điệu tri ân

Thanh âm di sản – Giai điệu tri ân

Hưởng ứng Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11), Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) và chào mừng Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11), tối 19/11, Trường THPT Nguyễn Huệ, phường Yên Bái tổ chức chương trình nghệ thuật với chủ đề “Thanh âm di sản – Giai điệu tri ân”.

Gìn giữ sắc màu trang phục dân tộc Khơ Mú

Gìn giữ sắc màu trang phục dân tộc Khơ Mú

Trang phục truyền thống của dân tộc Khơ Mú không chỉ mang giá trị thẩm mỹ mà còn chứa đựng những nét văn hóa đặc trưng được trao truyền qua nhiều thế hệ. Với nhiều cách làm thiết thực, phường Nghĩa Lộ đang từng bước khơi dậy ý thức gìn giữ di sản trong cộng đồng, đưa trang phục truyền thống tiếp tục hiện diện trong đời sống.

Bế mạc lớp bồi dưỡng sáng tác trẻ chuyên ngành Mỹ thuật và Nhiếp ảnh năm 2026.

Bế mạc lớp bồi dưỡng sáng tác trẻ chuyên ngành Mỹ thuật và Nhiếp ảnh năm 2026.

Chiều 19/11, Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật tỉnh Lào Cai tổ chức bế mạc lớp bồi dưỡng sáng tác trẻ chuyên ngành Mỹ thuật và Nhiếp ảnh năm 2026. Tham dự chương trình có đại diện lãnh đạo Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật tỉnh, lãnh đạo trường Cao đẳng Nghề Yên Bái, các giảng viên, cùng toàn thể học viên.

Lào Cai: Tổng kết công tác bạn đọc năm 2026 và giao lưu tác giả, tác phẩm địa phương

Lào Cai: Tổng kết công tác bạn đọc năm 2026 và giao lưu tác giả, tác phẩm địa phương

Chiều 19/11, tại Thư viện tỉnh Lào Cai cơ sở 1, Trung tâm Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao tỉnh Lào Cai tổ chức Hội nghị tổng kết công tác bạn đọc năm 2026 và giao lưu tác giả, tác phẩm địa phương với chủ đề “Văn hóa đọc Lào Cai: Kết nối tương lai từ mạch nguồn truyền thống”.

Tìm về miền thiêng

Tìm về miền thiêng

Ở Mường Lò, có một dòng thác được người Thái đen lưu truyền là con đường đưa linh hồn trở về cõi trời. Bên dòng nước ấy là bãi đá cổ Đông Quái Hà gắn với những câu chuyện về tín ngưỡng, nguồn cội và đời sống của cộng đồng. 

Giữ mạch nguồn văn hóa Nùng

Giữ mạch nguồn văn hóa Nùng

Ở Lục Yên hôm nay, những bộ áo chàm truyền thống, tiếng nói, lời hát và phong tục của đồng bào dân tộc Nùng vẫn đang được gìn giữ. Từ nỗi lo tiếng mẹ đẻ dần mai một đến hành trình khôi phục trang phục truyền thống, kết nối cộng đồng, người Nùng nơi đây đang nỗ lực trao truyền những giá trị văn hóa của dân tộc cho thế hệ mai sau.

fb yt zl tw