Ký ức sống động qua trải nghiệm trực quan
Tại Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh, đoàn 14 bạn nhỏ là con em cán bộ Tổng Công ty Viễn thông Viettel bước vào phòng trưng bày với ánh mắt háo hức. Đây không chỉ là một buổi dã ngoại đơn thuần, mà là cơ hội để thế hệ trẻ trực tiếp tiếp cận những trang sử hào hùng qua hiện vật và hình ảnh.
Anh Trọng Quang đang dẫn con đi tham quan tại Bảo tàng Chứng tích chiến tranh chia sẻ: “Sau một năm học tập, chúng tôi muốn các cháu có trải nghiệm vừa bổ ích vừa ý nghĩa. Đây là hoạt động thường niên của công ty như một món quà dành cho các cháu. Lần đầu tiên đến thăm Bảo tàng Chứng tích chiến tranh, tôi thấy các con chăm chú lắng nghe thuyết minh, say sưa đặt câu hỏi. Điều đó quý hơn cả một bài giảng trên lớp, vì lịch sử hiện lên cụ thể, chạm đến cảm xúc”.
Cũng trong không gian ấy, nhóm sinh viên Trường Đại học Mở TP Hồ Chí Minh miệt mài ghi chép. Xuân Thảo, sinh viên ngành Quản trị kinh doanh, chia sẻ: “Điều khiến em ấn tượng nhất và cũng ám ảnh nhất là chuyên đề về chất độc da cam. Nó làm em thấy rõ hơn sự tàn khốc của chiến tranh, đồng thời cũng khiến chúng em biết trân trọng hơn hòa bình hôm nay. Những chuyến đi thế này giúp lịch sử không còn xa vời, mà gắn liền với trách nhiệm thế hệ trẻ”.
Không chỉ giới trẻ, những đoàn khách lớn tuổi cũng coi đây là dịp để ôn lại lịch sử và tri ân những người đã ngã xuống vì độc lập của Tổ quốc. Ông Đoàn Văn Ngàn công tác tại Công ty Nhiệt điện Phả Lại cùng 36 đồng nghiệp từ Hải Phòng vào thăm TP Hồ Chí Minh đã bày tỏ: “Đây là lần thứ ba tôi đến Bảo tàng Hồ Chí Minh Chi nhánh TP Hồ Chí Minh. Tuy đến nhiều lần nhưng tôi vẫn chọn đi lại vì những giá trị lịch sử được lưu giữ ở đây. Mỗi lần đến lại có thêm những cách trưng bày mới, nhiều chi tiết trực quan, sinh động. Chính sự thay đổi ấy khiến chuyến đi không chỉ là hồi tưởng, mà còn là trải nghiệm luôn mới mẻ”.
Lan tỏa lòng tự hào dân tộc
Không khí “về nguồn” không chỉ hiện hữu ở Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh, Bảo tàng Tôn Đức Thắng, Bảo tàng Thành phố hay Bảo tàng Hồ Chí Minh Chi nhánh TP Hồ Chí Minh mà hầu như các điểm di tích, lịch sử tại TP Hồ Chí Minh đều nhộn nhịp đón khách trong những ngày này.
Ngọc Mai, một bạn trẻ đang tìm hiểu lịch sử tại Bảo tàng Tôn Đức Thắng, chia sẻ: “Mỗi dịp lễ lớn, em lại chọn đến bảo tàng. Nó giống như một lời nhắc nhở về trách nhiệm của thế hệ hôm nay là phải biết ơn cha ông, để thấy thấm đượm lòng tự hào dân tộc, từ đó tiếp nối bằng những hành động cụ thể”.
Theo thống kê, trong các kỳ lễ lớn, lượng khách đến bảo tàng ở TP Hồ Chí Minh thường tăng gấp 2 - 3 lần so với ngày thường. Không chỉ dừng lại ở những trưng bày truyền thống, nhiều nơi đã ứng dụng công nghệ nghe - nhìn, mã QR, thuyết minh số hay thực tế ảo, giúp khách tham quan, đặc biệt là thanh thiếu nhi dễ dàng tiếp nhận lịch sử bằng nhiều trực quan sinh động
Thạc sĩ Nguyễn Thị Huỳnh Giao, Giảng viên Trường Đại học Nguyễn Tất Thành, nhìn nhận: “Hành trình về nguồn trong các dịp kỷ niệm lớn là cách để gắn kết các thế hệ. Thiếu nhi có thể tiếp cận lịch sử qua trò chơi dân gian và hình ảnh trực quan; sinh viên tiếp cận qua các chuyến học tập còn với các cô chú lớn tuổi, đó là dịp ôn lại ký ức để truyền cho lớp sau. Đây chính là quá trình nuôi dưỡng mạch nguồn văn hóa dân tộc trong cộng đồng”.
Lịch sử vốn dĩ không chỉ nằm trên trang sách, mà hiện diện trong từng hiện vật, từng câu chuyện, từng chuyến tham quan và mỗi lần về nguồn, mỗi thế hệ như được tiếp thêm “ngọn lửa” để giữ gìn và phát huy truyền thống. Cũng từ những hành trình như thế, tình yêu quê hương đất nước không chỉ dừng lại ở cảm xúc, mà trở thành sức mạnh bền vững, lan tỏa từ quá khứ đến hiện tại và biến nó thành hành động trong tương lai.
