Trong điều kiện thời tiết diễn biến khó lường, việc rút ngắn thời gian chuyển vụ đang trở thành yêu cầu quan trọng nhằm bảo đảm khung lịch thời vụ và duy trì nhịp sản xuất liên tục.
Trên cánh đồng của tổ dân phố Tông Cọ 1, tiếng máy gặt hòa cùng không khí tất bật của bà con nông dân. Những bao thóc vàng óng nhanh chóng được vận chuyển về sân phơi ngay sau khi thu hoạch. Tranh thủ thời tiết nắng ráo, nhiều hộ gia đình huy động nhân lực dọn đồng, đưa nước vào ruộng để cày bừa chuẩn bị gieo cấy vụ mùa.
Đứng bên thửa ruộng vừa gặt xong, ông Đồng Văn Chướng cho biết: Hiện gia đình đã thu hoạch được gần 40% diện tích lúa xuân. Thu hoạch xong là chuẩn bị lấy nước, cày bừa ngay để kịp sản xuất vụ mùa.
Theo ông Chướng, những ngày này bà con trong khu đều tranh thủ tối đa thời tiết thuận lợi để thu hoạch. Nếu để lúa chín rộ đồng loạt, việc điều tiết nước phục vụ làm đất sẽ gặp nhiều khó khăn. Chính vì vậy, nhiều hộ chọn phương án gặt cuốn chiếu, thu hoạch đến đâu làm đất đến đó.
Không chỉ riêng gia đình ông Chướng, nhiều hộ dân trên địa bàn phường cũng đang đẩy nhanh tiến độ thu hoạch. Dọc các tuyến đường nội đồng, máy gặt liên hợp hoạt động liên tục. Những khoảng ruộng vừa thu hoạch xong nhanh chóng được đưa nước vào để làm đất.
Bà Đinh Kim Hiền, phường Nghĩa Lộ cho biết, dù chi phí thuê máy gặt tăng so với năm trước nhưng gia đình vẫn ưu tiên cơ giới hóa để bảo đảm tiến độ sản xuất.
Theo ghi nhận thực tế, cơ giới hóa đang giúp nhiều địa phương rút ngắn đáng kể thời gian thu hoạch và chuyển vụ. Nếu như trước đây việc gặt lúa kéo dài nhiều ngày, phụ thuộc lớn vào nhân công thì nay máy gặt liên hợp giúp giảm đáng kể thời gian và chi phí lao động, đồng thời hạn chế thất thoát sau thu hoạch.
Bà Phạm Thu Hằng, viên chức Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phường Nghĩa Lộ cho biết, ngay từ đầu vụ, địa phương đã bám sát khung lịch thời vụ, cơ cấu giống để hướng dẫn người dân tổ chức sản xuất phù hợp. Cùng với đó, công tác phòng trừ sâu bệnh được triển khai kịp thời nên diện tích lúa cơ bản phát triển ổn định, năng suất dự kiến cao hơn so với năm trước.
“Chúng tôi thường xuyên tuyên truyền bà con lúa chín đến đâu thu hoạch đến đó, đồng thời tranh thủ làm đất ngay sau thu hoạch để chuẩn bị sản xuất vụ mùa. Địa phương cũng khuyến cáo người dân lựa chọn các giống ngắn ngày, phù hợp với khung lịch thời vụ để bảo đảm sản xuất an toàn và tạo điều kiện cho vụ sản xuất tiếp theo” - bà Phạm Thu Hằng nhấn mạnh.
Không khí khẩn trương trên đồng ruộng những ngày này cho thấy sự chủ động của người dân trước yêu cầu ngày càng cao trong sản xuất nông nghiệp. Sau mỗi vụ thu hoạch, quỹ thời gian chuẩn bị cho vụ kế tiếp không còn nhiều, đặc biệt trong điều kiện thời tiết thất thường như hiện nay. Nếu chậm chuyển vụ, nguy cơ gặp mưa lớn cuối vụ hoặc rét sớm sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và chất lượng sản xuất.
Bởi vậy, nhiều địa phương đang tập trung tuyên truyền người dân thu hoạch gọn, làm đất nhanh và chuẩn bị đầy đủ giống, vật tư nông nghiệp để bước vào vụ mùa đúng kế hoạch. Bên cạnh việc cơ giới hóa, ngành chuyên môn cũng khuyến cáo bà con chú trọng vệ sinh đồng ruộng, xử lý gốc rạ và điều tiết nước hợp lý nhằm hạn chế sâu bệnh phát sinh ngay từ đầu vụ.
Trên các cánh đồng vùng Mường Lò, hình ảnh máy gặt nối đuôi nhau hoạt động, người dân tất bật vận chuyển thóc, đưa nước vào ruộng làm đất đã trở thành nhịp sản xuất quen thuộc mỗi mùa thu hoạch. Không chỉ là câu chuyện thu hoạch lúa xuân, đó còn là cuộc chạy đua với thời gian để giữ vững nhịp sản xuất, bảo đảm một vụ mùa mới đúng khung lịch thời vụ, tạo nền tảng cho sản xuất nông nghiệp ổn định, hiệu quả trong năm 2026.