Nhạc sĩ Văn Cao chép lại bản Quốc ca sau nửa thế kỷ ra đời

Cách đây hơn 30 năm, nhạc sĩ Văn Cao đã chép lại bài hát “Tiến Quân ca” để tặng Bảo tàng Cách mạng Việt Nam. Thời điểm nhạc sĩ chép lại bản Quốc ca Việt Nam cũng là dịp ghi dấu 50 năm bài hát ra đời.

Năm ngoái, khi đến Bảo tàng Lịch sử Quốc gia làm việc, tôi được một hướng dẫn viên đưa đi giới thiệu một số hiện vật được trưng bày trong bảo tàng. Điểm đầu tiên tôi được giới thiệu là một tủ kính được đặt ở một vị trí trang trọng, trong đó có bản Tuyên ngôn Độc lập và bên cạnh là bản viết tay bài hát “Tiến Quân ca” của nhạc sĩ Văn Cao.

Bài hát “Tiến Quân ca” được trưng bày do nhạc sĩ Văn Cao chép lại, và ghi: “Tặng Bảo tàng Cách mạng Việt Nam, ngày 22/12/1994”.

“Hiện nay, Bảo tàng Cách mạng Việt Nam sáp nhập với Bảo tàng Lịch sử Việt Nam thành Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, nên bản chép tay bài hát “Tiến Quân ca” nay thuộc Bảo tàng này”, hướng dẫn viên cho biết.

Bút tích của nhạc sĩ Văn Cao kể về bài hát “Tiến Quân ca” được in trên báo Độc Lập năm 1944.
Bút tích của nhạc sĩ Văn Cao kể về bài hát “Tiến Quân ca” được in trên báo Độc Lập năm 1944.

Gần đây, tôi có dịp làm việc với anh Hoàng Ngọc Chính, cán bộ Phòng Sưu tầm Bảo tàng Lịch sử Quốc gia. Anh Chính cho biết: “Cuối năm 1994, các cán bộ bảo tàng chúng tôi được giao nhiệm vụ đến đề nghị nhạc sĩ Văn Cao chép lại bài hát “Tiến Quân ca” để phục vụ công tác trưng bày”.

Thời điểm đó sức khỏe của nhạc sĩ không tốt, thường phải uống sữa để bồi dưỡng. Nhưng khi nghe các cán bộ Bảo tàng Cách mạng Việt Nam đặt vấn đề muốn xin lưu bút bài “Tiến Quân ca” của ông để làm hiện vật trưng bày, nhạc sĩ Văn Cao hoạt bát hẳn lên. Ông vui vẻ tiếp khách, kể chuyện về việc sáng tác bài hát “Tiến Quân ca”, mà tính đến thời điểm đó bài hát đã ra đời tròn nửa thế kỷ.

Thời điểm đến gặp, biết nhạc sĩ bị mệt, nên các cán bộ Bảo tàng Cách mạng Việt Nam đã chuẩn bị sẵn một số khuôn nhạc để nhạc sĩ Văn Cao điền các nốt nhạc và phần lời bài hát vào đó. Nhưng nhạc sĩ Văn Cao nói tự tay ông sẽ kẻ khuôn nhạc và chép lại hoàn chỉnh bài Quốc ca để tặng Bảo tàng.

Một thời gian sau, nhận được tin bản Quốc ca được chép xong, các cán bộ Bảo tàng đã đến nhà nhạc sĩ Văn Cao để nhận hiện vật này. Hôm đó, họ được biết, để có bản Quốc ca được chép lại này, nhạc sĩ đã phải chép lại vài lần. Điều này khiến các cán bộ bảo tàng rất cảm động, vì lúc này nhạc sĩ đã yếu, tay đã run, nhưng ông đã cố gắng kẻ từng khuôn nhạc, viết từng nốt nhạc lẫn lời bài hát “Tiến Quân ca” rất rõ ràng để gửi tặng Bảo tàng Cách mạng Việt Nam.

Hôm đó, cũng nhân việc chép lại bài hát “Tiến Quân ca”, nhạc sĩ Văn Cao cũng kể lại cho các cán bộ Bảo tàng Cách mạng Việt Nam nghe việc trước đây ông đã từng viết bài hát này lên đá để in trên báo Độc Lập cách đây nửa thế kỷ.

Về điều này, nhạc sĩ Văn Cao đã có lưu bút ghi lại sự kiện trên: “Tháng 11/1944, tôi tự tay viết bài “Tiến Quân ca” lên đá in trang Văn nghệ đầu tiên của tờ báo Độc Lập, còn giữ lại nét chữ viết của một anh thợ mới vào nghề. Một tháng sau khi báo phát hành, tôi từ cơ quan ấn loát trở về.

Qua một đường phố nhỏ (bây giờ là đường Mai Hắc Đế) tôi chợt nghe tiếng đàn măng-đô-lin từ một căn gác vọng xuống. Tôi dừng lại và tự nhiên thấy xúc động. Một xúc động đến với tôi hơn tất cả những tác phẩm tôi đã được trình diễn ở các rạp hát trước đây…”.

Hơn ba mươi năm đã trôi qua kể từ khi nhạc sĩ Văn Cao chép lại bài hát “Tiến Quân ca” gửi tặng Bảo tàng Cách mạng Việt Nam để trưng bày. Lưu bút đó đã thành một hiện vật lịch sử, để cho các du khách khi đến tham quan Bảo tàng Lịch sử Quốc gia ngày nay được thấy một bài hát đã trở thành Quốc ca của đất nước Việt Nam.

Năm 1994, nhạc sĩ Văn Cao đã chép tặng Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam bản nhạc bài hát “Tiến Quân ca”, hiện được trưng bày cạnh bộ kèn đồng được Ban Âm nhạc Giải phóng quân sử dụng để hòa tấu bài Quốc ca trong lễ Tuyên ngôn Độc lập, ngày 2/9/1945 tại Quảng trường Ba Đình.

Tại bản nhạc chép lại này, nhạc sĩ cũng ghi lời đề tặng Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam, ngày 22/3/1994. Hơn nửa năm sau khi chép lại bài hát “Tiến Quân ca” tặng Bảo tàng Cách mạng Việt Nam (ngày 22/12/1994), nhạc sĩ Văn Cao đã qua đời. Đây có lẽ là bài hát “Tiến Quân ca” được nhạc sĩ Văn Cao chép lại lần cuối cùng.

tienphong.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Từ nhịp sống thôn bản đến khát vọng lan tỏa bản sắc văn hóa quê hương

Từ nhịp sống thôn bản đến khát vọng lan tỏa bản sắc văn hóa quê hương

Trong không khí rộn ràng của Lễ khai mạc Tuần du lịch Ninh Bình 2026, sự xuất hiện của các nghệ nhân và những hạt nhân văn nghệ tiêu biểu đến từ các xã, phường (Văn Chấn, Quy Mông, Thác Bà, Nghĩa Lộ) của vùng đất biên cương Lào Cai đã mang đến một sắc thái đầy ấn tượng, với những màn trình diễn độc đáo, đậm đà bản sắc các dân tộc Mông, Dao, Tày, Thái. 

Khai mạc Festival Cao nguyên trắng Bắc Hà 2026

Khai mạc Festival Cao nguyên trắng Bắc Hà 2026

Sáng 23/5, tại sân vận động trung tâm xã Bắc Hà, Festival Cao nguyên trắng Bắc Hà 2026 chính thức khai mạc, thu hút đông đảo người dân và du khách trong, ngoài tỉnh tham dự. Đây là hoạt động mở đầu cho chuỗi sự kiện văn hóa, thể thao, du lịch diễn ra đến hết ngày 31/5 với chủ đề “Vang xa vó ngựa cao nguyên”.

Bên dòng Nậm Lùng

Bên dòng Nậm Lùng

Từ đỉnh núi mây phủ, dòng Nậm Lùng trong veo len qua xã Tú Lệ như mạch nguồn nuôi dưỡng cả vùng thung lũng trù phú dưới chân đèo Khau Phạ. Dòng nước ấy không chỉ tưới mát cho cánh đồng nếp nổi tiếng bao đời mà còn âm thầm lưu giữ ký ức, nếp sinh hoạt và văn hóa canh tác của người Thái nơi đây.

Báo động tình trạng nghệ sĩ dùng ma túy và những hệ lụy với xã hội

Báo động tình trạng nghệ sĩ dùng ma túy và những hệ lụy với xã hội

Chỉ trong thời gian ngắn, nhiều ca sĩ và nghệ sĩ nổi tiếng như Chi Dân, Miu Lê và mới đây nhất là ca sĩ Đinh Long Nhật và Sơn Ngọc Minh liên tiếp vướng vào các vụ việc liên quan đến ma túy. Những vụ việc này cho thấy ma túy không còn là hiện tượng cá biệt mà đang trở thành hồi chuông cảnh báo về sự len lỏi ngày càng sâu vào môi trường giải trí.

Nối nhịp đam mê nghệ thuật

Nối nhịp đam mê nghệ thuật

Nhiều năm gắn bó với công tác giảng dạy tại Khoa Văn hóa - Nghệ thuật, Trường Cao đẳng Lào Cai, giảng viên Trương Thị Hảo luôn dành nhiều tâm huyết để truyền cảm hứng cho các thế hệ học sinh, sinh viên theo đuổi nghệ thuật múa. Và hôm nay, trên chính giảng đường thân thuộc ấy, con gái chị đang tiếp tục hành trình nối dài niềm đam mê được vun đắp từ cái nôi gia đình.

Một đời khắc họa chân dung Bác Hồ

Một đời khắc họa chân dung Bác Hồ

Có những người cầm bút dành cả cuộc đời để đi tìm những đề tài mới lạ, nhưng cũng có những người như nhà văn Hoàng Việt Quân, chọn cách “đứng yên” trên mảnh đất tâm hồn để đào sâu vào những giá trị vĩnh cửu. Hơn 50 năm qua, ông đã dành trọn bút lực để viết về Chủ tịch Hồ Chí Minh - chủ đề mà ông coi là lẽ sống.

“Theo Người vững bước đi lên”

“Theo Người vững bước đi lên”

Trong mạch nguồn cảm xúc vô tận về Chủ tịch Hồ Chí Minh, mỗi tác phẩm ra đời đều là lời khẳng định giá trị vĩnh hằng về tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người. Nhân dịp kỷ niệm 136 năm Ngày sinh nhật Bác (19/5/1890 - 19/5/2026), tác giả Nguyễn Thế Quynh đã ra mắt bạn đọc tập bút ký “Theo Người vững bước đi lên”.

Lắng đọng không gian về Người

Lắng đọng không gian về Người

Tháng 5 - dòng người từ khắp nơi lại tìm về Khu tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại phường Nghĩa Lộ để dâng hương, tưởng nhớ Người. Nơi đây là công trình lưu niệm, cũng là “địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống cách mạng, lưu giữ những tình cảm thiêng liêng của đồng bào các dân tộc dành cho Bác Hồ kính yêu.

Lâm Thượng đổi thay từ sức mạnh đoàn kết cộng đồng

Lâm Thượng đổi thay từ sức mạnh đoàn kết cộng đồng

Từ một địa phương còn nhiều khó khăn, xã Lâm Thượng hôm nay đã đổi thay rõ nét với hạ tầng khang trang, đời sống người dân từng bước nâng cao và bản sắc văn hóa dân tộc được gìn giữ. Thành quả ấy có dấu ấn quan trọng từ phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”.

Từ bản làng đến bảo tàng: Hành trình lan tỏa giá trị di sản sống ở Lào Cai

Từ bản làng đến bảo tàng: Hành trình lan tỏa giá trị di sản sống ở Lào Cai

Hưởng ứng Ngày Quốc tế Bảo tàng 2026 với chủ đề “Bảo tàng kết nối một thế giới bị chia rẽ”, Bảo tàng Lào Cai phối hợp cùng Trung tâm Văn hóa, Nghệ thuật và Thể thao tổ chức chuỗi hoạt động “Gieo xanh nơi đỉnh mây”. Chương trình không chỉ giới thiệu giá trị di sản và tri thức bản địa, mà còn tạo không gian kết nối cộng đồng, lan tỏa thông điệp bảo vệ môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu và hướng tới mục tiêu phát triển tỉnh Lào Cai “Xanh, hài hòa, bản sắc, hạnh phúc”.

Lào Cai: Học sinh tăng tốc ôn thi năng khiếu vào các trường nghệ thuật năm 2026

Lào Cai: Học sinh tăng tốc ôn thi năng khiếu vào các trường nghệ thuật năm 2026

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 đang đến gần, cùng với việc ôn tập các môn văn hóa, nhiều thí sinh có nguyện vọng theo học khối ngành nghệ thuật cũng đang tăng tốc luyện thi năng khiếu. Đáng chú ý, một số trường đại học năm nay điều chỉnh lịch thi năng khiếu diễn ra sớm hơn so với kỳ thi tốt nghiệp THPT. Sự thay đổi này buộc thí sinh phải chủ động sắp xếp thời gian, cân đối giữa học văn hóa và rèn luyện kỹ năng chuyên môn để chuẩn bị cho kỳ tuyển sinh.

fb yt zl tw