Trăn trở của người trong cuộc
Dịp cuối năm, dù bận trăm công nghìn việc, nhưng thành viên trong những câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ của các thôn, bản trên địa bàn xã Hợp Thành, tỉnh Lào Cai hoạt vẫn tích cực tập luyện để chuẩn bị tham gia biểu diễn phục vụ các hoạt động của địa phương như tổng kết, tất niên…
Mặc dù là diễn viên không chuyên, nhưng khi mỗi lời ca, điệu múa của bà Trần Thị Hưng cùng các thành viên trong Câu lạc bộ văn nghệ thôn Tượng 1, xã Hợp Thành được cất lên luôn nhận được sự cổ vũ, động viên của đông đảo người xem. Luyện tập, biểu diễn văn hóa, văn nghệ là đam mê, nhưng bà Hưng cũng có những trăn trở.
Bà Trần Thị Hưng cho biết: Chị em chúng tôi hăng hái lắm, hễ có sự kiện gì của địa phương là tập trung tập luyện ngay để biểu diễn. Nhưng chúng tôi cũng có những khó khăn, nhất là kinh phí. Từ trang phục múa đến đạo cụ, hầu như chị em đều phải tự túc, tự bỏ tiền túi ra lo.
Trong những năm qua, phong trào văn hóa, văn nghệ tại Lào Cai luôn được duy trì bằng “ngọn lửa” đam mê của người dân. Tuy nhiên, để “ngọn lửa” ấy cháy bền bỉ, đam mê thôi là chưa đủ. Thực tế tại xã Hợp Thành và nhiều địa phương khác cho thấy các câu lạc bộ văn hóa, văn nghệ, thể thao đang phải đối mặt với bài toán kinh phí đầy nan giải.
Ông Nguyễn Trọng Đoan - Phó Chủ tịch UBND xã Hợp Thành cho biết: Kinh phí để hỗ trợ trang phục, nhạc cụ và đặc biệt là nguồn kinh phí bồi dưỡng hằng năm để động viên các nghệ nhân, diễn viên không chuyên là rất cần thiết. Tuy nhiên, địa phương còn khó khăn, hơn nữa lại không có cơ chế, nên việc hỗ trợ gần như không có.
Quyết sách mang tính đột phá
Thấu hiểu khó khăn tại cơ sở trong phát triển phong trào văn hóa, nghệ thuật, thể thao, tại Kỳ họp thứ 7 (kỳ họp chuyên đề) ngày 29/12/2025, HĐND tỉnh Lào Cai khóa XVI đã chính thức thông qua Nghị quyết 39/2025/NQ-HĐND. Nghị quyết quy định chính sách hỗ trợ các câu lạc bộ văn hóa, nghệ thuật, thể thao nòng cốt trên địa bàn các xã, phường tỉnh Lào Cai giai đoạn 2026 - 2030 với những mức hỗ trợ ấn tượng.
Theo đó, mỗi câu lạc bộ văn hóa, nghệ thuật, thể thao nòng cốt khi thành lập sẽ được cấp 150 triệu đồng để trang bị hệ thống âm thanh, ánh sáng chuyên dụng; trang phục biểu diễn, đạo cụ, nhạc cụ dân tộc; bàn ghế, khánh tiết và các dụng cụ thể thao phù hợp.
Để nhận được mức hỗ trợ này, các câu lạc bộ cần đảm bảo các điều kiện chặt chẽ nhưng hợp lý: Có quyết định thành lập của Chủ tịch UBND cấp xã, có từ 20 thành viên trở lên, quan trọng nhất là phải hội tụ đủ 3 loại hình: văn hóa, nghệ thuật và thể thao.
Nghệ nhân dân gian Hoàng Thị Văn, phường Nghĩa Lộ cho biết: Chúng tôi rất vui mừng, mong được sự quan tâm của tỉnh nhiều hơn nữa tới các câu lạc bộ, các đội văn nghệ. Là nghệ nhân, tôi sẽ tiếp tục truyền dạy cho các thế hệ trẻ giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
Một điểm mới và đáng mừng nhất trong Nghị quyết này chính là khoản kinh phí duy trì hoạt động hằng năm lên tới 30 triệu đồng/năm cho mỗi câu lạc bộ. Khoản kinh phí này sẽ được dùng để chi trả cho các hoạt động tập luyện, biểu diễn và thi đấu thường xuyên. Với các đội văn nghệ nòng cốt, đây chính là nguồn “tiếp sức” giúp họ yên tâm cống hiến mà không còn quá nặng gánh nỗi lo tự túc kinh phí.
Ông Hảng Seo Sùng, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Mường Khương khẳng định: Đây là nghị quyết có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không chỉ giúp phát triển phong trào bề nổi, còn đóng vai trò then chốt trong bảo tồn, phát huy các di sản văn hóa phi vật thể tại cơ sở. Nghị quyết thể hiện sự quan tâm sâu sắc của tỉnh đối với sự nghiệp phát triển văn hóa, thể thao giai đoạn mới.
Ông Nguyễn Lâm Tới, Phó Giám đốc Sở Văn hóa – Thể thao và Du lịch cho biết: Nghị quyết tạo hành lang pháp lý và chính sách đồng bộ, cụ thể, góp phần tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong việc tổ chức các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể dục thể thao tại cơ sở.
Thông qua đó, các địa phương có thêm điều kiện để chủ động thành lập câu lạc bộ, xây dựng kế hoạch hoạt động đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa tinh thần ngày càng cao của Nhân dân, đặc biệt là ở vùng cao, vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số.
Đối với hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao, Nghị quyết có ý nghĩa định hướng lâu dài, khẳng định vai trò của các câu lạc bộ góp phần bảo vệ và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc, phục vụ các nhiệm vụ chính trị của các địa phương.
Được biết, trong thời gian tới, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch sẽ tập trung rà soát, tham mưu hoàn thiện chính sách; hướng dẫn các địa phương lồng ghép nội dung Nghị quyết vào chương trình, kế hoạch hoạt động văn hóa, thể thao hằng năm. Đồng thời, tăng cường hướng dẫn chuyên môn, kiểm tra, giám sát việc thực hiện tại cơ sở; phát huy hiệu quả hoạt động các thiết chế văn hóa, thể thao trên địa bàn, qua đó bảo đảm Nghị quyết được triển khai đồng bộ, hiệu quả, đúng mục tiêu đề ra.
Nghị quyết 39/2025/NQ-HĐND chính thức có hiệu lực từ ngày 9/1/2026, chắc chắn sẽ đáp ứng mong mỏi bấy lâu của Nhân dân các dân tộc trong tỉnh. Từ những bản làng vùng cao, niềm vui về cơ chế hỗ trợ thiết thực đang lan tỏa, hứa hẹn giai đoạn khởi sắc rực rỡ của phong trào văn hóa, nghệ thuật và thể thao cơ sở.
