Mường Khương: Bảo tồn nghệ thuật múa ngựa giấy của người Nùng

Tối 16/10, tại Sân vận động phường Nghĩa Lộ, Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026 với chủ đề “Tinh hoa Xòe Thái - Sắc màu Tây Bắc” được khai mạc, với điểm nhấn là màn biểu diễn đại xòe có sự góp mặt của 2.026 người.

Trong khuôn khổ Lễ hội Văn hóa Du lịch Mường Lò, từ 17h30 ngày 16/10, dọc trục đường Điện Biên - Nguyễn Quang Bích - sân vận động Nghĩa Lộ, bắt đầu màn lễ hội đường phố sinh động, đậm đà bản sắc.

Vượt qua thời gian và những biến thiên lịch sử, qua bao đổi thay nhưng có một thứ vẫn vẹn nguyên. Nghệ thuật Xòe Thái vẫn sống trong lòng Nhân dân. Và người làm nên sức sống của Xòe vẫn chính là Nhân dân.

Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026 diễn ra từ ngày 16/10 đến hết tháng 10/2026 với chuỗi hoạt động văn hóa, du lịch và trải nghiệm đặc sắc tại khu vực phía Tây tỉnh Lào Cai. Điểm nhấn là Lễ khai mạc với chương trình nghệ thuật đặc biệt "Xoè Thái - Trọn một vòng yêu" diễn ra từ 20h00 ngày 16/10 tại sân vận động Nghĩa Lộ, phường Nghĩa Lộ, cùng chương trình diễu diễn đường phố, không gian văn hóa Tây Bắc và các hoạt động quảng bá, kết nối sản phẩm.

Những cánh quạt hồng mở đều trên nền áo trắng, váy đen; tà áo dài đỏ nối thành hàng trên những tuyến phố, trong sắc phục truyền thống, các diễn viên, nghệ nhân mang đến nhịp múa và nụ cười tươi tắn, làm rộn ràng đường phố Mường Lò.

Bằng tình yêu tha thiết với văn hóa dân tộc, ông Hờ A Thào (sinh năm 1974), ở thôn Tà Xùa, xã Hạnh Phúc, đã dành nhiều tâm huyết truyền dạy nghệ thuật thổi khèn, múa khèn Mông cho thế hệ trẻ.

Mường Lò - Nghĩa Lộ từ lâu đã được ví như chiếc nôi văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc Thái. Nơi ấy có cánh đồng Mường Lò bát ngát, dòng Ngòi Thia hiền hòa và những dãy núi mờ sương ôm trọn những nếp nhà sàn yên bình. Mỗi khi thu về hay xuân sang, Mường Lò lại xốn xang trong nhịp xòe mừng lúa mới, mừng mùa hội.

Lễ hội Đền Đôi Cô phường Cam Đường năm 2026 sẽ diễn ra trong 04 ngày, từ ngày 20 đến 24/10, tại Di tích lịch sử - văn hóa Đền Đôi Cô, tổ 29, phường Cam Đường, tỉnh Lào Cai. Nhiều hoạt động văn hóa, thể thao, tín ngưỡng và giới thiệu sản phẩm địa phương sẽ được tổ chức trong dịp này.

Hưởng ứng Tuần Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026 và hướng tới kỷ niệm 5 năm Nghệ thuật Xòe Thái được UNESCO vinh danh là Di sản Văn hóa Phi vật thể đại diện của nhân loại (15/12/2021 - 15/12/2026), Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật tỉnh Lào Cai tổ chức hai triển lãm ảnh nghệ thuật quy mô lớn.

Giữa nhịp sống hiện đại, xòe Thái ở Mường Lò vẫn vẹn nguyên sức sống không chỉ nhờ danh xưng di sản, mà bắt đầu từ chính tình yêu máu thịt của những con người bình dị nơi đây.

Trên những nếp nhà sàn truyền thống ở Mường Lò, Khau cút là dấu ấn kiến trúc đặc trưng của đồng bào Thái đen. Không đơn thuần là chi tiết trang trí, Khau cút còn chứa đựng những câu chuyện về cội nguồn, cộng đồng và cách người Thái gửi gắm dấu ấn văn hóa trên chính ngôi nhà của mình.

Ở Hợp Thành, cốm không đơn thuần là sản vật từ mùa lúa nếp non, mà còn gắn với phong tục tri ân tổ tiên và nghi lễ Then pang mẩu của người Tày. Trên nền tảng văn hóa ấy, sự giao thoa giữa các dân tộc Tày, Dao đỏ, Xá Phó cùng cộng đồng cư dân địa phương tạo nên sắc thái riêng cho Lễ hội Cốm, góp phần giới thiệu chiều sâu văn hóa Hợp Thành đến người dân và du khách.

Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam xác định: “Phát triển văn hoá, con người là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực to lớn, trụ cột, hệ điều tiết cho phát triển nhanh và bền vững đất nước”.

Chiều tối 14/10, đồng chí Dương Quốc Huy - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, cùng đoàn công tác của tỉnh đã kiểm tra buổi tổng duyệt chương trình diễu diễn đường phố phục vụ Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026.

Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026 đang thu hút sự quan tâm của đông đảo Nhân dân và du khách trong và ngoài nước. Trước nhu cầu tham dự lễ khai mạc tăng cao, hành động tự nguyện nhường vé cho du khách phương xa của người dân địa phương đã trở thành điểm nhấn đẹp, lan tỏa tinh thần sẻ chia và lòng hiếu khách của người Mường Lò.

Tiếp tục chương trình công tác, chiều 14/10, đồng chí Dương Quốc Huy - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, cùng đoàn công tác của tỉnh đã thăm mô hình Homestay Loan Khang tại tổ dân phố Sà Rèn, phường Trung Tâm.

Để bảo đảm trật tự, an toàn giao thông các hoạt động Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026, UBND tỉnh Lào Cai vừa ban hành thông báo phân luồng, điều tiết giao thông một số tuyến đường trên địa bàn tỉnh.

Ẩm thực của người Thái ở Mường Lò hấp dẫn thực khách từ những nguyên liệu gần gũi, cách chế biến khéo léo và sự hòa quyện tinh tế của các loại gia vị. Mỗi món ăn mang hương vị riêng, góp phần làm nên sức cuốn hút của vùng đất nổi tiếng với văn hóa Thái đặc sắc.

Mega livestream được thực hiện trong khuôn khổ Lễ hội Văn hóa Mường Lò năm 2026, diễn ra từ 10h00 đến 18h00 ngày 17/10 trên fanpage Mỹ Vị Việt Nam và fanpage VTV5.

Chiều 13/10, UBND xã Bản Xèo phối hợp với Ủy ban MTTQ Việt Nam xã tổ chức gặp mặt 49 thầy mo, thầy cúng và người thực hành tín ngưỡng dân gian, đồng thời ký cam kết thực hiện hương ước, quy ước năm 2026, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa và đẩy lùi các hủ tục lạc hậu.