Những chiếc Pod nhỏ, nhiều mùi thơm, hình thức bắt mắt tưởng chỉ là thuốc lá điện tử nhưng chúng có thể chứa Etomidate- một thuốc gây mê nay đã nằm trong danh mục chất ma túy. Khi chất gây mê đi vào phổi qua từng hơi hút, rủi ro không chỉ gây nghiện mà còn gây rối loạn ý thức, suy hô hấp, mất kiểm soát hành vi và một thế hệ trẻ bị kéo gần hơn tới ma túy.
Từ thuốc gây mê đến chất ma túy “đội lốt” Pod
Etomidate vốn là hoạt chất được sử dụng trong y tế với mục đích gây mê theo chỉ định. Tuy nhiên, cơ quan chức năng cảnh báo khi bị sử dụng trái phép hoặc pha vào thuốc lá điện tử để hít, Etomidate có thể gây rối loạn ý thức, mất khả năng kiểm soát hành vi, suy giảm chức năng thần kinh, suy hô hấp và đe dọa sức khỏe, tính mạng người sử dụng.
Cơ quan công an cảnh báo các sản phẩm này thường được ngụy trang thành tinh dầu thuốc lá điện tử với mẫu mã, hương vị đa dạng, khiến người sử dụng, nhất là người trẻ, khó nhận biết.
Đáng chú ý, từ khi Etomidate được bổ sung vào danh mục chất ma túy theo Nghị định 28/2026/NĐ-CP, riêng Công an Quảng Ninh đã phát hiện, khởi tố 15 vụ án với 32 bị can liên quan đến loại chất này. Đầu tháng 8/2026, Công an TPHCM tiếp tục thông tin triệt phá một đường dây Etomidate “đội lốt” Pod Chill.
Theo các chuyên gia, Etomidate là hoạt chất có tác dụng gây mê, được sử dụng trong y khoa dưới sự kiểm soát chuyên môn. Tại Việt Nam, Nghị định 28/2026/NĐ-CP Quy định các danh mục chất ma tuý và tiền chất cho thấy, Etomidate đã được đưa vào danh mục chất ma túy theo quy định hiện hành.
Điểm đặc biệt nguy hiểm khi Etomidate bị pha vào tinh dầu Pod là người sử dụng có thể không biết thành phần và nồng độ thực tế, trong khi đây là chất tác động mạnh lên hệ thần kinh trung ương.
Cơ quan công an cảnh báo các sản phẩm này thường được ngụy trang thành tinh dầu thuốc lá điện tử với mẫu mã, hương vị đa dạng, khiến người sử dụng, nhất là người trẻ, khó nhận biết.
Nguy cơ với người trẻ
Ngay cả khi không chứa Etomidate, thuốc lá điện tử cũng không phải sản phẩm vô hại. Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khẳng định thuốc lá điện tử tạo aerosol từ dung dịch có thể chứa nicotine, chất tạo hương, phụ gia và các hóa chất có hại. WHO đặc biệt cảnh báo việc các sản phẩm có thiết kế bắt mắt, thậm chí giống đồ chơi, cùng hoạt động quảng bá trên mạng xã hội có sức hấp dẫn đáng kể đối với trẻ em và thanh thiếu niên.
"Khi nghi ngờ con em đã sử dụng, cách xử lý phù hợp là tìm hiểu nguồn sản phẩm, đưa đi đánh giá y tế khi có triệu chứng và tìm hỗ trợ chuyên môn nếu xuất hiện tình trạng sử dụng lặp lại hoặc lệ thuộc, thay vì chỉ trách phạt"- chuyên gia y tế khuyến cáo.
Trong khi đó, CDC Hoa Kỳ cho biết phần lớn thuốc lá điện tử chứa nicotine- chất có tính gây nghiện cao. “Nicotine có thể gây hại những vùng liên quan đến chú ý, học tập, tâm trạng và khả năng kiểm soát xung động. Người trẻ thậm chí có thể xuất hiện dấu hiệu lệ thuộc nicotine trước khi hình thành thói quen sử dụng hằng ngày”- thông báo của CDC Hoa Kỳ nêu.
Theo tổ chức này, khi một sản phẩm như vậy lại bị pha thêm Etomidate, bài toán trở nên nghiêm trọng hơn- đó là người sử dụng có thể đồng thời đối mặt với tác hại của aerosol thuốc lá điện tử, nguy cơ lệ thuộc nicotine và tác động thần kinh của chất bị pha trộn.
Người hút không biết mình đang hút gì?
Khác với thuốc được sử dụng trong bệnh viện với thành phần, liều lượng và quy trình chuyên môn kiểm soát, dung dịch bất hợp pháp được sang chiết thủ công đặt người sử dụng trước một vùng mù là không biết chính xác chất gì, nồng độ bao nhiêu và còn được pha trộn với những gì.
Đây cũng là lý do không nên gọi những sản phẩm này đơn giản là “thuốc lá điện tử thế hệ mới” hay “Pod chill”. Khi có chất ma túy, bản chất nguy cơ đã hoàn toàn khác.
Hiện tượng Etomidate bị pha vào dung dịch của thuốc lá điện tử rồi đưa vào đầu Pod để người dùng hít vào cơ thể cũng đã được cơ quan y tế nước ngoài ghi nhận. Bộ Y tế Singapore cho biết trong quý II/2026 có 457 trường hợp vi phạm liên quan vaporiser Etomidate. Trước đó từ tháng 9/2025 đến hết tháng 6/2026, chương trình hỗ trợ tự nguyện cai Etomidate của nước này tiếp nhận 188 người trong độ tuổi từ 15 đến 44.
Một chuyên gia đến từ CDC TPHCM cho biết, với người vừa hút một loại Pod hay tinh dầu không rõ thành phần, cần đặc biệt cảnh giác khi xuất hiện rối loạn hoặc mất ý thức, khó đánh thức, hành vi bất thường, mất kiểm soát hoặc dấu hiệu suy hô hấp như thở yếu, thở bất thường, khó thở. “Đây là những biểu hiện phù hợp với các nguy cơ nghiêm trọng đã được cơ quan chức năng cảnh báo đối với Etomidate”- bác sĩ này nói.
Trong tình huống nghi ngờ ngộ độc hoặc suy hô hấp, theo chuyên gia không nên chờ người sử dụng “tỉnh lại”, mà cần gọi cấp cứu 115 hoặc đưa tới cơ sở y tế gần nhất; đồng thời nếu an toàn, giữ lại thiết bị, vỏ hoặc dung dịch đã sử dụng để cung cấp thông tin cho nhân viên y tế. Với phụ huynh và nhà trường, cảnh báo trẻ cấm hút là chưa đủ. Điều quan trọng hơn là giúp các em hiểu rằng một thiết bị nhỏ, mùi thơm và bao bì bắt mắt không nói lên những hóa chất thực sự nằm bên trong. Phụ huynh cần quan sát những thay đổi bất thường về hành vi của trẻ, kể cả việc sử dụng Pod không rõ nguồn gốc và những sản phẩm được giới thiệu bằng các từ lóng như “chill”.
WHO nhấn mạnh thuốc lá điện tử có hại và không an toàn và khuyến cáo người trẻ không nên sử dụng thuốc lá điện tử.
