Bán lẻ trực tuyến tăng tốc với làn sóng livestream
Thương mại điện tử Việt Nam bước sang năm 2025 với những con số tăng trưởng ấn tượng, khẳng định vai trò ngày càng lớn trong nền kinh tế số. Báo cáo nghiên cứu thị trường từ Vietdata cho thấy, chỉ trong 2 quý đầu năm, tổng giá trị giao dịch (GMV) trên bốn sàn lớn gồm Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đạt tới 222.100 tỷ đồng, tăng 23% so với cùng kỳ năm trước.
Trong khi đó, năm 2024, quy mô toàn thị trường đã vượt 25 tỷ USD, chiếm gần 60% giá trị nền kinh tế số.
Dù các sàn thương mại điện tử vẫn giữ vai trò hạ tầng chủ đạo, sự dịch chuyển trong hành vi tiêu dùng cho thấy livestream và video ngắn đang trở thành động lực thúc đẩy tăng trưởng. Theo nghiên cứu của McKinsey, tỷ lệ chuyển đổi từ livestream đạt tới 30%, cao gấp 10 lần so với hình thức thương mại điện tử truyền thống. Đây chính là điểm then chốt khiến hình thức bán hàng trực tiếp qua video bùng nổ.
Trên các nền tảng, TikTok Shop nổi lên mạnh mẽ, ghi nhận mức tăng trưởng GMV tới 148% và chiếm 42% thị phần thương mại điện tử Việt Nam trong nửa đầu năm 2025. Từ một nền tảng giải trí, TikTok đã nhanh chóng biến livestream và video ngắn thành kênh bán hàng hiệu quả. Nhiều nhà bán lẻ nhỏ lẻ, thậm chí cả cá nhân kinh doanh đã tận dụng TikTok Live để “chốt đơn” hàng trăm sản phẩm chỉ trong một buổi phát sóng.
Song song đó, các sàn như Shopee, Lazada hay Tiki vẫn đảm bảo vai trò hạ tầng như thanh toán, vận chuyển, bảo hành. Mối quan hệ “nội dung - giao dịch” đang hình thành, khi video ngắn và livestream tạo nhu cầu, còn sàn thương mại điện tử là nơi hoàn tất mua bán.
Theo PaymentsCMI, thị trường livestream commerce Việt Nam có thể đạt quy mô 11 tỷ USD vào năm 2026, tăng trưởng trung bình 11% mỗi năm. Con số này cho thấy livestream không còn là “một kênh mới”, mà đang trở thành phương thức bán hàng chính, định hình lại thị trường bán lẻ trực tuyến.
Từ video giải trí đến kênh bán lẻ mới
Không chỉ TikTok, YouTube cũng bước vào cuộc chơi và đang chứng minh sức mạnh của mô hình thương mại dựa trên nội dung. Tháng 10/2024, YouTube chính thức ra mắt YouTube Shopping tại Việt Nam, biến Việt Nam trở thành quốc gia thứ sáu trên thế giới triển khai chương trình này.
Chỉ trong vòng một năm triển khai tại Việt Nam, YouTube Shopping đã ghi nhận những bước tiến vượt trội. Thời gian người dùng dành cho các video liên quan đến mua sắm tăng vọt hơn 500%, cho thấy sức hút ngày càng lớn của nội dung thương mại trên nền tảng này.
Không dừng lại ở đó, YouTube còn liên tục mở rộng công cụ, từ Stickers on Shorts (gắn sản phẩm ngay trong video ngắn), Timestamps (định vị sản phẩm trong từng khung hình), đến Chrome Extension hỗ trợ nhà sáng tạo gắn thẻ nhanh hơn. Tất cả đều nhằm tối ưu hành trình “xem - tin - mua” trong cùng một nền tảng.
Cùng với Shopee và TikTok, sự xuất hiện của YouTube Shopping góp phần củng cố xu hướng thương mại sáng tạo (creative commerce). Đây là mô hình nơi nội dung, công nghệ và thương mại giao thoa, tạo ra giá trị mới cho cả người bán lẫn người tiêu dùng.
Theo đánh giá, khi kinh tế số Việt Nam hướng tới mốc 200 tỷ USD vào năm 2030, thương mại sáng tạo sẽ trở thành mảnh ghép không thể thiếu. Video ngắn và livestream không chỉ là công cụ bán hàng mà là một nền kinh tế nội dung, nơi hàng triệu nhà sáng tạo trở thành cầu nối trực tiếp giữa thương hiệu và người tiêu dùng.
Với bức tranh người tiêu dùng Việt đang thay đổi cách mua sắm, còn doanh nghiệp và nhà bán hàng buộc phải thay đổi cách tiếp cận, các chuyên gia kinh tế kỳ vọng, thương mại qua video và livestream sẽ không chỉ là xu hướng nhất thời mà sẽ là tương lai của thị trường bán lẻ số tại Việt Nam.
