Dự Lễ kỷ niệm có các đồng chí: Trịnh Xuân Trường - Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh; Trần Huy Tuấn - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh; Giàng Quốc Hưng - Ủy viên Ban Thường vụ, Trưởng Ban Nội chính Tỉnh ủy; lãnh đạo một số cơ quan khối nội chính; các đồng chí nguyên lãnh đạo Tòa án nhân dân 2 tỉnh Lào Cai, Yên Bái qua các thời kỳ.
80 năm về trước, ngày 13/9/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh 33C/SL thành lập hệ thống Tòa án quân sự - dấu mốc lịch sử khai sinh ngành Tòa án nhân dân, đặt những viên gạch đầu tiên cho việc xây dựng hệ thống Tòa án của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Từ đó đến nay, cùng với chặng đường vẻ vang của dân tộc, Tòa án nhân dân đã không ngừng lớn mạnh, trở thành chỗ dựa tin cậy của Đảng, Nhà nước và nhân dân trong việc bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ lợi ích của Tổ quốc.
Đối với tỉnh Lào Cai (mới), lịch sử hình thành và phát triển của Tòa án nhân dân cũng gắn liền với những thăng trầm của đất nước và của địa phương. Cùng với sự ra đời và phát triển của hệ thống Tòa án nhân dân cả nước, Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai, tỉnh Yên Bái từng bước được hình thành.
Tháng 01/1976 thực hiện nghị quyết của Trung ương Đảng và Quốc hội, Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái và Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai được hợp nhất thành Tòa án nhân dân tỉnh Hoàng Liên Sơn.
Đến tháng 8/1991, Tòa án nhân dân tỉnh Hoàng Liên Sơn tách ra thành Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái và Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai.
Ngày 01/7/2025, thực hiện Nghị quyết 81/2025/UBTVQH15 ngày 27/6/2025 của Ủy Ban Thường vụ Quốc hội, Tòa án nhân dân tỉnh Yên Bái và Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai hợp nhất và lấy tên là Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai như hiện nay.
Có thể nói, dấu mốc sáp nhập - chia tách - sáp nhập giữa Tòa án nhân dân 2 tỉnh Lào Cai và Yên Bái chính là những trang sử sống động, minh chứng cho sự nỗ lực vượt khó, tinh thần đổi mới và thích ứng của hệ thống tòa án trong bối cảnh lịch sử cụ thể.
Sự lớn mạnh được thể hiện, đến nay, Tòa án nhân dân hai cấp trong tỉnh có 226 công chức, trong đó: 194 công chức có chức danh tư pháp; 84 thẩm phán; 95 thư ký tòa án; 15 thẩm tra viên và 32 chức danh khác. Về trình độ: 69 thạc sỹ, 156 đại học và 1 trình độ khác.
5 năm gần đây, bình quân hằng năm, giải quyết, xét xử trên 6.000 vụ, việc các loại. Riêng năm 2025 ước đạt trên 6.900 vụ, việc các loại. Nhiều vụ án lớn liên quan đến tội phạm có tổ chức, ma túy, tham nhũng, xâm phạm an ninh quốc gia đã được đưa ra xét xử kịp thời, nghiêm minh, thể hiện nỗ lực của đội ngũ trong việc đấu tranh phòng, chống tội phạm.
Ghi nhận kết quả đã đạt được, giai đoạn từ 2020 - 2025, nhiều cá nhân, tập thể đã được Chủ tịch nước, Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao, UBND tỉnh tặng thưởng các danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng. Nổi bật, 4 tập thể được tặng danh hiệu “Cờ thi đua của Chính phủ”; 3 tập thể được tặng thưởng “Huân chương Lao động hạng Ba”; 1 cá nhân được tặng thưởng “Huân chương lao động hạng Nhì”; 2 cá nhân được tặng thưởng “Huân chương lao động hạng Ba”…
Trong giai đoạn tới, Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai xác định những nhiệm vụ trọng tâm: Tiếp tục nâng cao chất lượng xét xử, bảo đảm công lý, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; đẩy mạnh cải cách tư pháp gắn với chuyển đổi số, xây dựng Tòa án điện tử, hiện đại, thân thiện với Nhân dân; chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ tòa án hai cấp có bản lĩnh, trí tuệ, đạo đức trong sáng, tinh thông nghiệp vụ, đủ năng lực đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới…
Phát biểu tại buổi lễ, đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Trịnh Xuân Trường biểu dương, ghi nhận thành tích, kết quả ngành tòa án các cấp đã đạt được qua các thời kỳ. Đồng chí nhấn mạnh, Văn kiện Đại hội Đảng bộ tỉnh đã xác định phải tăng cường công tác nội chính, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, đẩy mạnh cải cách tư pháp, nâng cao hiệu quả hoạt động của các cơ quan tư pháp, thực hiện đồng bộ phương châm 4 không: “Không thể, không dám, không muốn, không cần” trong phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.
Chính vì vậy, đồng chí đề nghị, Tòa án nhân dân các cấp của tỉnh tập trung thực hiện tốt một số nhiệm vụ trọng tâm: Trước tiên, kiên định mục tiêu bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân; bảo đảm mọi hoạt động xét xử phải tuân thủ hiến pháp và pháp luật, giữ vững nguyên tắc thượng tôn pháp luật và bám sát chỉ đạo của Tòa án nhân dân tối cao trong thực hiện chức năng, nhiệm vụ; công tác lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy trong các nhiệm vụ chính trị tại địa phương; ngành cần chủ động khắc phục những khó khăn hiện hữu về nhân lực và cơ sở vật chất, có giải pháp đồng bộ, đề xuất cụ thể với cấp có thẩm quyền trong công tác tuyển dụng, bổ nhiệm, đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ, thẩm phán, thư ký. Cùng đó, xây dựng nội bộ đoàn kết, thống nhất; tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy tinh gọn, bố trí nhân sự hợp lý, phát huy trách nhiệm cá nhân, đề cao kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ.
Bên cạnh đó, tăng cường quan hệ gắn bó mật thiết, thật sự gần dân, hiểu dân, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân; thực hiện Luật Hòa giải đối thoại tại tòa án; giải quyết mọi vụ việc công minh, khách quan, minh bạch.
Song song với đó, tích cực tham gia xây dựng và hoàn thiện pháp luật góp phần nâng cao chất lượng cải cách tư pháp theo tinh thần Nghị quyết 27 - NQ/TW về xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và Nghị quyết 66 - NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Đồng chí tin tưởng rằng, ngành tòa án của tỉnh sẽ tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng xét xử, xứng đáng với sự tin cậy của Đảng, Nhà nước và Nhân dân; tiếp tục khẳng định vị thế trung tâm của nền tư pháp, là biểu tượng của công lý, của niềm tin công dân.
Nhân dịp này, Tỉnh ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh đã trao tặng ngành Tòa án Nhân dân tỉnh Lào Cai bức cờ thêu với dòng chữ “Phụng công - Thủ pháp - Chí công - Vô tư”.
UBND tỉnh tặng Bằng khen cho 6 tập thể và 9 cá nhân có thành tích xuất sắc trong phong trào thi đua chào mừng kỷ niệm 80 năm Ngày thành lập Tòa án nhân dân.
