Khẳng định cam kết mạnh mẽ của Việt Nam trong công cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm mua bán người

Lễ phát động chung tay phòng, chống mua bán người năm 2025, diễn ra tại TP. Huế vào sáng nay (31/7). Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình dự và phát biểu tại lễ phát động.

Đây là hoạt động hưởng ứng "Ngày thế giới phòng, chống mua bán người", đồng thời khẳng định cam kết mạnh mẽ, quan điểm nhất quán và hành động quyết liệt của Chính phủ và nhân dân Việt Nam trong công cuộc đấu tranh với một trong những loại tội phạm phi nhân tính nhất, một thách thức nghiêm trọng đối với an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội và sự phát triển bền vững của đất nước.

Trong những năm qua, tình hình tội phạm mua bán người trên thế giới nói chung và tại Việt Nam nói riêng diễn biến khá phức tạp. Loại tội phạm này không chỉ là hành vi nguy hiểm đáng kể cho xã hội, trực tiếp xâm phạm nghiêm trọng đến quyền con người và phẩm giá của mỗi cá nhân, mà còn tác động tiêu cực đến nhiều mặt của đời sống xã hội.

Nhận thức rõ tính chất, hậu quả nghiêm trọng của tội phạm mua bán người, thời gian qua, Đảng và Nhà nước ta đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách, pháp luật, chương trình, kế hoạch, giải pháp quyết tâm ngăn chặn, đẩy lùi loại tội phạm này, góp phần bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, giữ gìn cuộc sống bình yên và hạnh phúc của người dân.

Với tinh thần đó, cả hệ thống chính trị và toàn thể nhân dân Việt Nam đã và đang tiếp tục đẩy mạnh phòng, chống mua bán người, với nhiều giải pháp và nhiệm vụ trọng tâm.

Nổi bật là đẩy mạnh xây dựng, hoàn thiện pháp luật về phòng, chống mua bán người, đặc biệt vừa qua Chính phủ đã trình Quốc hội ban hành Luật Phòng, chống mua bán người năm 2024 (thay thế Luật Phòng, chống mua bán người năm 2011); sửa đổi, bổ sung các quy định của Bộ luật Hình sự liên quan đến tội phạm mua bán người. Chính phủ, các bộ, ngành đã ban hành nhiều văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Phòng, chống mua bán người, tạo cơ sở pháp lý thuận lợi cho công tác đấu tranh phòng, chống mua bán người, hỗ trợ nạn nhân, người đang trong quá trình xác định là nạn nhân; phát huy vai trò của cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân trong phòng chống mua bán người.

Các cơ quan tiến hành tố tụng đã tăng cường điều tra, truy tố, xét xử nghiêm minh các vụ án mua bán người. Chỉ tính riêng trong 6 tháng đầu năm 2025, các lực lượng chức năng đã chuyển truy tố 50 vụ/178 bị can; đã giải quyết, xét xử 72 vụ, 237 bị cáo. Tội phạm về mua bán người phải giải quyết chủ yếu gồm: Tội mua bán người (chiếm 46,24%); tội mua bán người dưới 16 tuổi (chiếm 43%); tội mua bán, chiếm đoạt mô hoặc bộ phận cơ thể người (chiếm 6,45%). Trong đó, có nhiều bị cáo đã bị tuyên phạt với mức án nghiêm khắc, thể hiện sự nghiêm minh và tính răn đe của pháp luật, được dư luận xã hội đồng tình ủng hộ.

Chính phủ và các cơ quan chức năng của Việt Nam luôn xác định tầm quan trọng và đề cao hoạt động hợp tác quốc tế với các nước và các nỗ lực quốc tế trong phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn, xử lý tội phạm mua bán người cũng như việc hỗ trợ nạn nhân bị mua bán. Đồng thời, đẩy mạnh truyền thông về phòng, chống tội phạm mua bán người.

Việt Nam cũng đang nỗ lực thực hiện những mục tiêu của Thỏa thuận toàn cầu về di cư hợp pháp, an toàn và trật tự của Liên hợp quốc theo Kế hoạch, nhằm củng cố môi trường di cư minh bạch, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người di cư, ngăn chặn nguy cơ mua bán người trong các hoạt động di cư quốc tế... Qua đó, cho thấy những nỗ lực, thành tựu và quyết tâm của Việt Nam trong phòng, chống mua bán người.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình cho biết, thời gian tới, tình hình tội phạm mua bán người trên thế giới nói chung và tại Việt Nam nói riêng sẽ còn diễn biến phức tạp. Bên cạnh đó, xung đột vũ trang, bất ổn chính trị ở một số quốc gia, tác động của thiên tai, dịch bệnh, nhu cầu tìm kiếm việc làm tăng cao và chính sách mở cửa, hội nhập toàn cầu sẽ thúc đẩy di cư, là cơ hội cho những hoạt động di cư trái phép, là điều kiện thuận lợi cho các đối tượng lợi dụng lừa đảo, dụ dỗ nạn nhân để mua bán.

Do vậy, chúng ta cần tiếp tục bám sát các nhiệm vụ, giải pháp về phòng, chống tội phạm nói chung và phòng, chống tội phạm mua bán người đã được Trung ương Đảng, Chính phủ đề ra và chủ đề của "Ngày thế giới phòng, chống mua bán người" năm 2025 là "Mua bán người là tội phạm có tổ chức - Hãy chấm dứt sự bóc lột" để tiếp tục hành động, triển khai hiệu quả các mặt công tác phòng, chống mua bán người.

Các cấp ủy, chính quyền, cơ quan chức năng cần xác định phòng, chống mua bán người là một nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt của chiến lược quốc gia phòng, chống tội phạm và được kết hợp với việc thực hiện các chương trình khác về phát triển kinh tế - xã hội, lấy cơ sở là địa bàn trọng tâm, tập trung các biện pháp phòng, chống mua bán người. Phát huy vai trò, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cộng đồng, gia đình, cá nhân trong phòng, chống mua bán người.

Khuyến khích cơ quan, tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước tham gia, hợp tác, tài trợ cho hoạt động phòng, chống mua bán người và hỗ trợ nạn nhân, người đang trong quá trình xác định là nạn nhân. Tập trung thực hiện có hiệu quả Luật Phòng, chống mua bán người năm 2024 và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Đồng thời không ngừng hoàn thiện pháp luật và chính sách về phòng, chống mua bán người. Nội luật hóa đầy đủ các cam kết quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Tăng nặng hình phạt đối với tội phạm buôn người. Có chính sách bảo vệ và hỗ trợ cho nạn nhân hiệu quả.

Tăng cường thực thi pháp luật. Nâng cao năng lực cho các cơ quan và lực lượng thực hiện các nhiệm vụ phòng, chống mua bán người. Đẩy mạnh ứng dụng khoa học và công nghệ, chuyển đổi số trong phòng, chống mua bán người; xây dựng hệ thống theo dõi, thống kê và chia sẻ dữ liệu giữa các ngành để phát hiện điểm nóng, xu hướng, đường dây và phương thức hoạt động của tội phạm.

Thực hiện ứng dụng công nghệ thông tin trong phòng, chống mua bán người gắn với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, cơ sở dữ liệu về căn cước và cơ sở dữ liệu chuyên ngành khác. Triển khai thực hiện quyết liệt, có hiệu quả Nghị quyết số 71/NQ-CP ngày 1/4/2025 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung, cập nhật chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo chuyển đổi số quốc gia, trong đó Bộ Công an được phân công chủ trì, xây dựng và đưa vào khai thác sử dụng cơ sở dữ liệu nạn nhân bị mua bán.

Triển khai hiệu quả các kế hoạch, phương án nghiệp vụ phòng ngừa, đấu tranh, trấn áp tội phạm mua bán người, nhất là đường dây, tổ chức tội phạm. Điều tra, truy tố, xét xử nghiêm minh các đối tượng phạm tội mua bán người theo quy định pháp luật; đặc biệt là, giải cứu, tiếp nhận, xác minh, xác định, bảo vệ và hỗ trợ nạn nhân, người đang trong quá trình xác định là nạn nhân kịp thời, chính xác, bảo đảm nguyên tắc tôn trọng, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nạn nhân, người đang trong quá trình xác định là nạn nhân; lấy nạn nhân, người đang trong quá trình xác định là nạn nhân là đối tượng cần được cưu mang, hỗ trợ; bảo đảm bình đẳng giới.

Nâng cao hiệu quả công tác quản lý, kiểm tra các hoạt động kinh doanh, dịch vụ có điều kiện, như: Karaoke, vũ trường; kinh doanh casino; kinh doanh dịch vụ việc làm, tư vấn du học, đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; kinh doanh dịch vụ lữ hành, lưu trú, hoạt động hỗ trợ kết hôn giữa công dân Việt Nam với người nước ngoài, nuôi con nuôi... nhằm phát hiện, ngăn chặn, xử lý việc lợi dụng để thực hiện hành vi mua bán người.

Làm tốt công tác quản lý đăng ký cư trú, quản lý xuất, nhập cảnh trên địa bàn, nắm rõ biến động dân cư có liên quan đến hoạt động mua bán người. Tăng cường tuần tra, kiểm soát tại biên giới, khu vực biên giới, cửa khẩu, trên biển và hải đảo nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn hành vi mua bán người. Quản lý chặt chẽ mạng viễn thông, mạng Internet, mạng máy tính để phòng, chống mua bán người.

Kịp thời thông tin, tuyên truyền, giáo dục về phòng, chống mua bán người nhằm nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, cộng đồng, gia đình, cá nhân trong phòng, chống mua bán người, đề cao cảnh giác, tích cực tham gia phòng, chống mua bán người.

Thường xuyên, liên tục giáo dục về giới tính, quyền con người, kỹ năng sống, khả năng nhận biết các thủ đoạn dụ dỗ, lừa gạt của tội phạm bán người để nhân dân, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em gái cảnh giác và có kiến thức cần thiết tự bảo vệ trước khi được bảo vệ. Xây dựng mạng lưới tuyên truyền viên ở cơ sở, huy động sự tham gia tích cực của các tổ chức chính trị - xã hội; khuyến khích sự tham gia của nạn nhân vào công tác thông tin, tuyên truyền, giáo dục về phòng, chống mua bán người.

Lồng ghép thực hiện nhiệm vụ phòng, chống mua bán người với các chương trình phát triển bền vững. Chăm lo cải thiện, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nhân dân, không ngừng nỗ lực để xóa đói, giảm nghèo, nhất là ở các vùng, địa bàn có điều kiện kinh tế xã hội khó khăn, đặc biệt khó khăn. Phát triển kinh tế tư nhân để tạo ra nhiều việc làm, thu hút lao động trẻ. Khẩn trương xây dựng trường học ở vùng sâu, vùng xa để bảo đảm mọi trẻ em đều được đến trường. Đời sống nhân dân nâng cao là giải pháp căn cơ phòng, chống các loại tội phạm hiệu quả.

Tăng cường hợp tác quốc tế, phối hợp liên ngành, chủ động, tích cực tham gia các tổ chức quốc tế, điều ước quốc tế, thỏa thuận quốc tế về phòng, chống mua bán người trên cơ sở tuân thủ Hiến pháp, phù hợp với pháp luật của Việt Nam và pháp luật, tập quán quốc tế. Tham gia đóng góp thực chất tại các cơ chế hợp tác, tiến trình quốc tế và khu vực về di cư, phòng, chống mua bán người.

Duy trì trao đổi thông tin và đẩy mạnh hợp tác thực thi pháp luật với các nước trong khu vực nhằm ngăn chặn, triệt phá các đường dây đưa người di cư trái phép qua biên giới. Tăng cường thông tin đối ngoại về chủ trương, chính sách và quyết tâm, trách nhiệm quốc tế của Việt Nam trong phòng, chống mua bán người.

Nhân "Ngày thế giới phòng, chống mua bán người" và "Ngày toàn dân phòng, chống mua bán người" năm 2025, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình dự kêu gọi toàn thể các cấp, các ngành, cộng đồng và mỗi người dân hãy cùng nhau đoàn kết, nâng cao nhận thức, chủ động hành động, phối hợp chặt chẽ, tích cực tham gia phòng, chống mua bán người, góp phần xây dựng xã hội trật tự, kỷ cương. Việt Nam kiên quyết đẩy lùi tội phạm mua bán người ra khỏi đời sống xã hội.