Những vấn đề dân sinh được lựa chọn từ cơ sở và được kiểm tra, khảo sát tại thực tế. Mỗi cuộc khảo sát chỉ diễn ra trong khoảng nửa ngày, kết quả được lập hồ sơ, xác định rõ nội dung kiến nghị, cơ quan chịu trách nhiệm và tiếp tục theo dõi việc thực hiện.
Tại khu tái định cư thuộc tổ 40 Vạn Hòa, phường Lào Cai, vừa qua, đoàn khảo sát của Thường trực HĐND phường cùng các cơ quan chức năng đã trực tiếp gặp gỡ, ghi nhận ý kiến người dân và kiểm tra thực tế.
Theo phản ánh của người dân tổ 40 Vạn Hòa, hiện, bà con vẫn phải sử dụng đường điện, đường nước tạm; đồng thời, mong muốn hạ tầng sớm được hoàn thiện để ổn định cuộc sống.
Ngay tại hiện trường, đại diện Ban Quản lý các công trình xây dựng phường Lào Cai đã có giải đáp cụ thể và thông tin về kế hoạch, thời gian thi công đường điện, đường nước tại khu tái định cư.
Từ kết quả khảo sát và ý kiến người dân, Thường trực HĐND phường đề nghị Ban Quản lý các công trình xây dựng phường sớm giải phóng phần mặt bằng còn lại để triển khai lắp đặt, thi công hệ thống điện, nước phục vụ người dân. Các ban HĐND phường được giao phối hợp, theo dõi và báo cáo kết quả triển khai.
Cũng từ phản ánh của cử tri, trong những ngày đầu tháng 10, HĐND phường Lào Cai khảo sát tuyến đường BQ7, đoạn qua tổ dân phố 43 có chiều dài 2,9 km.
Ông Lùng Đức Nghĩa - Tổ trưởng tổ dân phố 43 cho biết: "Tuyến đường chưa được duy tu, bảo dưỡng, gây khó khăn cho việc đi lại của người dân. Tổ dân phố đã phản ánh và đề nghị Thường trực HĐND phường tiếp thu, kiến nghị cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết".
Qua khảo sát thực tế cho thấy, dọc hai bên tuyến đường cỏ mọc che lấp một phần mặt đường, hạn chế tầm nhìn, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông. Mưa lớn còn gây sạt lở tại một số điểm, khiến đất tràn xuống mặt đường.
Trên cơ sở đó, Thường trực HĐND phường có văn bản đề nghị cấp có thẩm quyền quan tâm, sớm giải quyết tình trạng xuống cấp, bảo đảm việc đi lại an toàn cho người dân.
Thời gian qua, Thường trực HĐND phường Lào Cai cũng đã tổ chức khảo sát công tác đặt tên đường, phố, đánh số và gắn biển số nhà trên địa bàn. Qua khảo sát, HĐND phường chỉ rõ một số ngõ phố chưa được đặt tên, cắm biển; có những ngõ đã có tên, đã cắm biển nhưng chưa có quyết định của UBND tỉnh. Một số tuyến đường, phố hiện không xác định được vị trí trên thực địa; tình trạng trùng lặp số nhà, đánh số tự phát...
Từ thực tế đó, Thường trực HĐND phường đề nghị UBND phường tổ chức khảo sát, rà soát việc đặt tên các tuyến đường, tuyến phố, nhất là các ngõ phố trên toàn địa bàn; xây dựng phương án, báo cáo cấp có thẩm quyền công nhận theo quy định. Đồng thời, rà soát những tuyến đường, tuyến phố có tên nhưng không còn phù hợp với hiện trạng quy hoạch để có phương án điều chỉnh; đẩy nhanh việc hoàn thiện phương án đánh số, gắn biển số nhà và công trình xây dựng...
Đây là 3 trong nhiều cuộc khảo sát mà HĐND phường Lào Cai tiến hành từ khi triển khai mô hình "Mỗi tháng một vấn đề dân sinh" đến nay. Các nội dung tập trung vào vấn đề thiết thực, như: quản lý đô thị, đất đai, môi trường, các dự án dân sinh, phòng chống thiên tai, an ninh, trật tự, xây dựng nếp sống văn hóa, an sinh xã hội và những vấn đề dân sinh khác phát sinh từ thực tiễn.
Ông Nguyễn Quốc Huy - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Lào Cai cho biết: "Mô hình là cách làm mới nhằm nâng cao chất lượng công tác khảo sát, giám sát của HĐND, qua đó kịp thời giải quyết các ý kiến, kiến nghị của cử tri mà không chờ tiếp xúc cử tri hay chờ kỳ tiếp dân. Điểm mới của mô hình là ngoài chương trình giám sát theo kế hoạch, hằng tháng, Thường trực HĐND phường lựa chọn một nội dung cử tri quan tâm, cần giải quyết ngay để khảo sát. Cuộc khảo sát được tổ chức nhanh gọn, chủ yếu đi thực địa. Quan trọng hơn, sau khảo sát, kết quả phải được lập thành hồ sơ để theo dõi, đôn đốc và đánh giá việc thực hiện.
Cách làm này hướng hoạt động của HĐND gần dân, sát cơ sở hơn, đồng thời phát huy vai trò của Thường trực HĐND, các ban HĐND, tổ đại biểu và từng đại biểu HĐND phường trong việc thường xuyên nắm bắt tình hình thực tế.
Thường trực HĐND phường xác định các vấn đề được lựa chọn phải là những nội dung dân sinh được nhiều người quan tâm hoặc phát sinh trong thực tiễn quản lý. Các cuộc khảo sát được tổ chức linh hoạt, hạn chế hội họp, nghe báo cáo, tăng thời gian kiểm tra thực tế. Sau khảo sát phải có báo cáo, kiến nghị cụ thể và cơ chế theo dõi kết quả.
Nội dung khảo sát cũng được lựa chọn để không chồng chéo với chương trình giám sát chuyên đề của HĐND, Thường trực HĐND và các ban HĐND. Qua hơn một năm triển khai mô hình, HĐND phường đã tiến hành 14 cuộc khảo sát, từng bước hình thành quy trình “khảo sát nhanh - kiến nghị kịp thời - theo dõi đến cùng”.
Hiệu quả của mô hình "Mỗi tháng một vấn đề dân sinh" không chỉ nằm ở việc thêm một kênh tiếp nhận, giải quyết ý kiến cử tri mà còn khẳng định sự đồng hành của chính quyền phường với Nhân dân ở cơ sở.
Khi thường trực, các Ban, đại biểu HĐND trực tiếp xuống hiện trường và tiếp tục theo dõi sau kiến nghị, hoạt động của HĐND trở nên gần dân, sát thực tiễn và thực chất hơn. Đó cũng là cách để những vấn đề dân sinh được nắm kịp thời, phối hợp giải quyết nhanh chóng, xác đáng, đáp ứng niềm tin và kỳ vọng của cử tri.