Giảm thuế VAT: Đòn bẩy kích cầu, tạo đà cho tăng trưởng

Trao đổi với báo chí, ông Lê Xuân Trường, Trưởng Khoa Thuế - Hải quan (Học viện Tài chính) cho rằng, việc việc tiếp tục giảm 2% thuế suất thuế giá trị gia tăng, áp dụng từ ngày 1/7/2025 đến hết ngày 31/12/2026, cùng với việc đề xuất bổ sung một số nhóm hàng hóa, dịch vụ vào diện được giảm thuế có tác động lan tỏa mạnh mẽ đến nền kinh tế, bởi đây là loại thuế gián thu đánh vào tiêu dùng.

Đồng thời, sẽ giúp giảm chi phí đầu vào, từ đó hạ giá thành sản phẩm và nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp, nhất là trong bối cảnh nhiều nước gia tăng áp thuế lên hàng hóa nhập khẩu.

Theo chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long, việc mở rộng nhóm hàng hóa, dịch vụ được giảm thuế giá trị gia tăng cho thấy Chính phủ đang thực hiện chính sách tài khóa linh hoạt để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân. Nếu được triển khai hiệu quả, chính sách này sẽ không chỉ giúp kích thích nền kinh tế trong ngắn hạn mà còn tạo động lực tăng trưởng bền vững trong dài hạn.

Tại dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế giá trị gia tăng lần này ngoài việc kéo dài thời gian áp dụng từ ngày 1/7/2025 đến ngày 31/12/2026, Bộ Tài chính đã đề xuất mở rộng đối tượng được giảm thuế suất 2% so với Nghị quyết 43/2022/QH15 về chính sách tài khóa, tiền tệ hỗ trợ Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội.

Theo đó, điểm đáng chú ý trong dự thảo lần này là bổ sung xăng dầu nằm trong danh mục hàng hóa được đề xuất giảm thuế. Lý giải về đề xuất này, Bộ Tài chính cho biết, mặc dù xăng thuộc nhóm chịu thuế tiêu thụ đặc biệt và dầu nằm trong danh mục sản phẩm khai khoáng, nhưng đây là hai mặt hàng có tác động lớn đến sản xuất, kinh doanh và đời sống người dân. Sự biến động giá xăng dầu ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vận chuyển, sản xuất và tiêu dùng. Vì vậy, việc giảm thuế đối với mặt hàng này sẽ góp phần ổn định kinh tế vĩ mô.

Một số doanh nghiệp trong lĩnh vực logistics và vận tải bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ đối với đề xuất này, bởi chi phí nhiên liệu chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành dịch vụ. Nếu giá xăng, dầu giảm, chi phí vận chuyển có thể giảm theo, từ đó giúp hạ giá hàng hóa trên thị trường, tạo điều kiện kích cầu tiêu dùng.

Chị Nguyễn Thị Thúy, một người dân tại Minh Khai (Hà Nội), chia sẻ rằng nếu xăng dầu được giảm thuế giá trị gia tăng sẽ có tác động tích cực đến ngân sách gia đình, sẽ tiết kiệm được một khoản chi phí đáng kể khi đổ xăng.

“Việc giảm thuế giá trị gia tăng đối với xăng dầu không chỉ giúp giảm chi phí cá nhân mà còn có tác động tích cực đến nền kinh tế. Khi giá xăng dầu giảm, chi phí vận chuyển hàng hóa giảm theo, góp phần làm giảm giá thành sản phẩm và kích thích tiêu dùng”, chị Nguyễn Thị Thúy nói.

Trong khi đó, chị Lê Thị Huệ (Thanh Hoá) chia sẻ rằng chính sách giảm 2% thuế giá trị gia tăng đã tạo ra sự thay đổi tích cực đối với chi tiêu hàng ngày của các gia đình, đặc biệt trong bối cảnh hiện nay khi giá cả hàng hóa và dịch vụ liên tục tăng cao. Việc giảm thuế này giúp giảm chi phí cho những sản phẩm thiết yếu, như thực phẩm, hàng tiêu dùng, và dịch vụ, nhờ đó gia đình chị có thể tiết kiệm được một phần chi phí trong ngân sách gia đình, đồng thời có thể tiêu dùng nhiều hơn mà không lo ngại quá nhiều về sự gia tăng giá cả.

Chia sẻ kỹ hơn, chị Lê Thị Huệ nói, trước đây tôi mua một kg thịt lợn có giá khoảng 170.000 đồng, nếu giảm thuế VAT từ 10% xuống còn 8%, giá thịt lợn có thể giảm khoảng 3,4 nghìn đồng. Dù sự thay đổi không lớn nhưng với số lượng tiêu dùng hàng tháng, gia đình tôi sẽ tiết kiệm được một khoản không nhỏ.

Trong khi đó, chị Vũ Thị Thu Thủy, Giám đốc một công ty bán lẻ các mặt hàng tiêu dùng tại Hà Nội, đánh giá cao đề xuất của Bộ Tài chính về việc kéo dài thời gian giảm thuế giá trị gia tăng 2% đến hết năm 2026. Chị Thủy cho rằng việc này sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp trong việc lập kế hoạch kinh doanh dài hạn, đặc biệt trong bối cảnh thị trường tiêu dùng đang có nhiều biến động.

Theo chị Thủy, việc kéo dài thời gian giảm thuế giá trị gia tăng không chỉ giúp giảm chi phí đầu vào cho doanh nghiệp, mà còn kích thích nhu cầu tiêu dùng của khách hàng. Khi giá cả hàng hóa giảm nhờ thuế giá trị gia tăng thấp hơn, người tiêu dùng có xu hướng mua sắm nhiều hơn, góp phần tăng doanh thu cho các doanh nghiệp bán lẻ.

Trước đó, chính sách giảm thuế giá trị gia tăng được thực hiện từ 2022 đến nay, nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp phục hồi sau dịch COVID-19. Ba năm qua, giá trị khoản hỗ trợ từ chính sách này lên tới 123.800 tỷ đồng.

Năm 2025 là năm thứ tư, Quốc hội, Chính phủ quyết định giảm thuế giá trị gia tăng hỗ trợ nền kinh tế, tăng kích cầu tiêu dùng.Theo Bộ Tài chính, việc gia hạn chính sách giảm giá trị gia tăng đến giữa năm 2025 có thể làm giảm thu ngân sách khoảng 25.000 tỷ đồng, tương đương 4.175 tỷ đồng mỗi tháng. Riêng 2 tháng đầu năm nay, số thuế giá trị gia tăng được giảm ước khoảng 8.300 tỷ đồng.

Theo đánh giá của Bộ Tài chính, việc giảm thuế giá trị gia tăng tác động làm giảm thu giá trị gia tăng nhưng cũng có tác động kích thích sản xuất, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh, qua đó cũng góp phần tạo thêm nguồn thu cho giá trị gia tăng.

Nhằm bù đắp số hụt thu do thực hiện chính sách, Chính phủ tập trung chỉ đạo các Bộ, cơ quan trung ương, địa phương thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp, chính sách tài khóa theo các Nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ đã ban hành để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và người dân, thúc đẩy các động lực tăng trưởng GDP năm 2025 đạt ít nhất 8% và phấn đấu hai con số trong điều kiện thuận lợi hơn, qua đó tạo thêm nguồn thu cho giá trị gia tăng.

Bên cạnh đó, quyết liệt trong thu giá trị gia tăng, tăng cường quản lý, thanh tra, kiểm tra, cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý thuế, nhất là trong các lĩnh vực, địa bàn trọng điểm, thu từ đất, chuyển nhượng bất động sản, hoạt động thương mại điện tử, hoạt động kinh doanh trên nền tảng số...

Ngoài ra, điều hành chi giá trị gia tăng chặt chẽ, tăng cường tiết kiệm chi; chủ động sử dụng dự phòng, dự trữ và các nguồn lực hợp pháp khác để chi phòng, chống thiên tai, dịch bệnh và các nhiệm vụ cấp bách phát sinh theo quy định, đảm bảo cân đối ngân sách các cấp.