Giải Nobel Y sinh 2024 vinh danh phát minh RNA

Chiều 7/10, tại thủ đô Stockholm (Thụy Điển), Hội đồng Nobel tại Viện Karolinska đã công bố giải Nobel Y Sinh 2024 thuộc về 2 nhà khoa học người Mỹ là Victor Ambros (sinh năm 1953) và Gary Ruvkun (sinh năm 1952) với việc phát hiện ra RNA siêu nhỏ (microRNA hay microARN), qua đó khám phá ra nguyên lý cơ bản chi phối cách thức điều hòa hoạt động của gene.

Lễ công bố hai nhà khoa học Victor Ambros và Gary Ruvkun được trao giải Nobel Y sinh 2024 với công trình phát minh RNA siêu nhỏ trong quá trình điều hòa gene, tại Stockholm (Thụy Điển) ngày 7/10/2024. Ảnh: Getty Images/TTXVN

Tuyên bố của Hội đồng Nobel nhấn mạnh giải Nobel Y sinh năm nay tập trung khám phá cơ chế điều hòa quan trọng được các tế bào sử dụng để kiểm soát hoạt động của gene. Thông tin di truyền từ ADN đến RNA thông tin (mRNA - một loại RNA đóng vai trò khuôn mẫu để sản xuất protein theo hướng dẫn được ghi trong gene), thông qua quá trình phiên mã, sau đó đến bộ máy tế bào để sản xuất protein. Tại đó, mRNA được dịch mã để protein được tạo ra theo các hướng dẫn di truyền lưu trữ trong ADN. Kể từ giữa thế kỷ XX, một số khám phá khoa học cơ bản nhất đã giải thích cách thức hoạt động của các quá trình này.

Vào cuối những năm 1980 của thế kỷ trước, 2 nhà khoa học Victor Ambros và Gary Ruvkun là nghiên cứu sinh sau Tiến sĩ tại phòng thí nghiệm của Robert Horvitz - người đã được trao giải Nobel Y Sinh năm 2002, cùng với Sydney Brenner và John Sulston vì những khám phá về "Điều hòa di truyền trong phát triển tạng và chết tế bào theo chương trình", mở đường cho việc nghiên cứu tìm hiểu nguyên nhân dẫn tới các căn bệnh liên quan đến tế bào, trong đó có ung thư. Trong phòng thí nghiệm của Horvitz, cả Ambros và Ruvkun đã nghiên cứu loài giun tròn C.elegans, sống tự do (không ký sinh), trong suốt, chiều dài khoảng 1 mm sống trong môi trường đất ôn đới. Mặc dù có kích thước nhỏ, song C.elegans sở hữu nhiều loại tế bào chuyên biệt như tế bào thần kinh và cơ - vốn cũng được tìm thấy ở các loài động vật lớn hơn, phức tạp hơn, khiến loài giun này trở thành một mô hình hữu ích để nghiên cứu cách thức mô phát triển và trưởng thành ở các sinh vật đa bào.

Thông qua việc nghiên cứu giun C.elegans, 2 nhà khoa học đã phát hiện RNA siêu nhỏ, cùng vai trò của chúng trong quá trình điều hòa gene sau phiên mã. Cơ chế này đã thúc đẩy quá trình tiến hóa của các sinh vật ngày càng phức tạp. Các nghiên cứu di truyền chỉ ra rằng các tế bào và mô không phát triển bình thường, nếu không có RNA siêu nhỏ. Điều hòa bất thường của RNA siêu nhỏ - có thể góp phần gây ung thư và đột biến ở các gene mã hóa cho RNA siêu nhỏ - đã được tìm thấy ở người, gây ra các tình trạng như mất thính lực bẩm sinh, rối loạn mắt và xương.

Giải Nobel Y sinh năm 2024 thuộc về công trình phát minh RNA siêu nhỏ trong quá trình điều hòa gene. Ảnh: nobelprize.org/TTXVN

Giải Nobel Y Sinh đã được trao 114 lần kể từ năm 1901 đến nay. Trong năm 2023, giải thưởng danh giá này thuộc về nhà khoa học người Hungary Katalin Kariko và nhà khoa học người Mỹ Drew Weissman với phát hiện về việc biến đổi cơ sở nucleoside để phát triển vaccine công nghệ mRNA hiệu quả trong phòng ngừa COVID-19.

Giải thưởng Y Sinh là giải khai màn tuần lễ Nobel 2024. Các giải thưởng tiếp theo được công bố gồm Giải Nobel Vật lý (ngày 8/10), Giải Nobel Hóa học (ngày 9/10) và Giải Nobel Văn học (ngày 10/10). Giải Nobel Hòa bình là giải thưởng duy nhất được công bố ở Oslo (Na Uy) ngày 11/10. Trong khi đó, giải Nobel Kinh tế sẽ khép lại Tuần lễ Nobel 2024 vào ngày 14/10.

Theo baotintuc.vn

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

[Infographic] Danh mục gói dịch vụ y tế cơ bản do trạm y tế xã, phường thực hiện trên địa bàn tỉnh Lào Cai

[Infographic] Danh mục gói dịch vụ y tế cơ bản do trạm y tế xã, phường thực hiện trên địa bàn tỉnh Lào Cai

Sau khi thực hiện sắp xếp, kiện toàn hệ thống y tế cơ sở, tỉnh Lào Cai hiện có 99 trạm y tế và 220 điểm trạm trực thuộc UBND cấp xã. Các trạm y tế trên địa bàn tỉnh triển khai danh mục, nội dung gói dịch vụ y tế cơ bản theo Quyết định 31/2025/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai, bảo đảm người dân được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ y tế thiết yếu, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe cộng đồng ngay từ tuyến cơ sở.

Bảo vệ người cao tuổi khi thời tiết lạnh sâu

Bảo vệ người cao tuổi khi thời tiết lạnh sâu

Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Thu Hiền, Khoa Nội Chung, Bệnh viện Lão Khoa Trung ương cho biết, thời tiết là yếu tố tác động trực tiếp, thường xuyên và nhanh chóng tới cơ thể thông qua nhiều cơ quan, bộ phận của cơ thể.

Chủ động phòng, chống rét cho người bệnh

Chủ động phòng, chống rét cho người bệnh

Những ngày qua, rét đậm, rét hại kéo dài gây ảnh hưởng lớn tới sức khỏe người dân, đặc biệt là người cao tuổi, trẻ em và người mắc bệnh mãn tính. Các bệnh viện, trung tâm y tế trên địa bàn tỉnh đã chủ động thực hiện nhiều biện pháp phòng, chống rét để bảo đảm sức khỏe cho bệnh nhân đến khám và điều trị.

Nâng cao chất lượng dịch vụ y tế

Nâng cao chất lượng dịch vụ y tế

Trung tâm Y tế khu vực Bảo Thắng đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, trong đó tập trung đầu tư cơ sở vật chất, tăng cường trang thiết bị, củng cố nguồn nhân lực và cải cách quy trình khám, chữa bệnh. Trọng tâm của các giải pháp là rút ngắn thời gian chờ đợi, tăng cường hỗ trợ người bệnh, đồng thời chuẩn hóa giao tiếp, ứng xử tại các khoa, phòng.

Nâng cao chất lượng dân số vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Nâng cao chất lượng dân số vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Những năm qua, các dự án, chính sách của Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi được triển khai đồng bộ trên nhiều lĩnh vực. Riêng lĩnh vực dân số, tỉnh Lào Cai đạt nhiều kết quả tích cực trong nâng cao chất lượng dân số, chăm sóc sức khỏe Nhân dân, góp phần ổn định và phát triển dân số tại vùng khó khăn.

Diễn tập công tác y tế đảm bảo phục vụ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV

Diễn tập công tác y tế đảm bảo phục vụ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV

Sáng 12/1, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia (Hà Nội), GS.TS Trần Văn Thuấn, Thứ trưởng Y tế, Trưởng Tiểu ban Y tế phục vụ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, chủ trì buổi diễn tập công tác y tế nhằm bảo đảm an toàn sức khỏe cho các đại biểu và khách mời tham dự Đại hội.

Phẫu thuật thành công ca chỉnh gù cột sống nặng

Phẫu thuật thành công ca chỉnh gù cột sống nặng

Vừa qua, Khoa Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa số 1 tỉnh Lào Cai đã phẫu thuật thành công ca chỉnh gù cột sống đặc biệt nặng do viêm cột sống dính khớp cho một bệnh nhân trẻ, giúp người bệnh lần đầu tiên có thể ngẩng cao đầu sau nhiều năm sống trong mặc cảm và đau đớn.

Nâng cao năng lực cán bộ y tế từ sinh hoạt khoa học chuyên đề

Nâng cao năng lực cán bộ y tế từ sinh hoạt khoa học chuyên đề

Đều đặn vào chiều thứ sáu hằng tuần, Bệnh viện Nội tiết tỉnh Lào Cai duy trì tổ chức các buổi sinh hoạt khoa học chuyên đề với nhiều nội dung thiết thực, chuyên sâu. Mỗi buổi sinh hoạt là một chủ đề khác nhau, gắn với thực tiễn khám, chữa bệnh tại đơn vị, qua đó tạo diễn đàn để đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng trao đổi kiến thức, cập nhật phác đồ chẩn đoán - điều trị mới, chia sẻ kinh nghiệm lâm sàng, từng bước nâng cao năng lực chuyên môn và chất lượng chăm sóc sức khỏe người bệnh.

Ký kết hợp tác xây dựng mạng lưới “Điểm đến An toàn” tại Lào Cai

Ký kết hợp tác xây dựng mạng lưới “Điểm đến An toàn” tại Lào Cai

Ngày 10/1, Bệnh viện Đa khoa Hưng Thịnh, Hiệp hội Du lịch tỉnh Lào Cai và Tổ chức Giáo dục Sức khỏe Wellbeing tổ chức Lễ ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc xây dựng mạng lưới “Điểm đến An toàn” tại tỉnh Lào Cai, hướng tới phát triển du lịch thân thiện - an tâm - chuyên nghiệp.

fb yt zl tw