Dự sự kiện có: nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết; nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Chủ tịch nước Trương Tấn Sang; Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết; Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh Đoàn Minh Huấn; Bí thư Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân; Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình; Phó Thủ tướng Chính phủ Bùi Thanh Sơn; Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương; lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan Trung ương; Lãnh đạo tỉnh Quảng Ngãi và các tỉnh, thành phố bạn; đại diện gia đình cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng; đại diện các Mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang, Anh hùng Lao động, các tầng lớp nhân dân xã Mộ Đức và tỉnh Quảng Ngãi. Tổng Bí thư Tô Lâm gửi lẵng hoa chúc mừng.
* Trước khi diễn ra Lễ kỷ niệm, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cùng các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước và các đại biểu đã dâng hương tưởng niệm Thủ tướng Phạm Văn Đồng và trồng cây lưu niệm tại khu lưu niệm Thủ tướng Phạm Văn Đồng ở xã Mộ Đức.
Dâng nén hương thơm, Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu thành kính bày tỏ lòng biết ơn, ngưỡng mộ, khâm phục, tự hào về cuộc đời hoạt động cách mạng của Thủ tướng Phạm Văn Đồng - người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại; nguyện tiếp tục noi gương Thủ tướng Phạm Văn Đồng, phát huy đoàn kết, chung sức, đồng lòng dựng đất nước trong kỷ nguyên mới, phát triển giàu mạnh, văn minh, phồn vinh, hạnh phúc, nhân dân ngày càng hạnh phúc ấm no.
Quảng Ngãi quyết tâm thực hiện di huấn của đồng chí Phạm Văn Đồng
Lễ kỷ niệm được tổ chức tại Khu lưu niệm Thủ tướng Phạm Văn Đồng ở xã Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi - quê hương của Thủ tướng Phạm Văn Đồng, gồm chương trình nghệ thuật, trình chiếu phim tài liệu về cuộc đời, sự nghiệp Thủ tướng Phạm Văn Đồng và Lễ kỷ niệm chính thức. Đây là dịp để toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ôn lại cuộc đời, sự nghiệp và tôn vinh những cống hiến to lớn của Thủ tướng Phạm Văn Đồng với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc; đồng thời giáo dục truyền thống yêu nước, khơi dậy niềm tự hào, khát vọng cống hiến và thể hiện lòng biết ơn sâu sắc đối với đồng chí Phạm Văn Đồng.
Diễn văn Kỷ niệm ôn lại cuộc đời, sự nghiệp của Thủ tướng Phạm Văn Đồng do Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi Hồ Văn Niên trình bày nêu rõ, đồng chí Phạm Văn Đồng - người con của xã Đức Tân, huyện Mộ Đức trước kia (nay là xã Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi) là tấm gương sáng ngời, hình ảnh người chiến sĩ cộng sản kiên trung, nhà lãnh đạo có uy tín lớn của Đảng, Nhà nước và cách mạng Việt Nam.
Từ một thanh niên trí thức yêu nước, qua rèn luyện và thử thách, đồng chí đã trở thành một chính khách xuất sắc, đảm đương nhiều trọng trách trong sự nghiệp đấu tranh giành, giữ độc lập dân tộc, thống nhất đất nước và xây dựng, bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, thể hiện uy tín và tài năng của nhà lãnh đạo Phạm Văn Đồng. Đồng chí Phạm Văn Đồng còn là nhà lý luận chính trị xuất sắc; là nhà văn hóa, nhà giáo dục xuất sắc với nhiều tác phẩm và lý luận tiến bộ; nhà ngoại giao tài năng, có uy tín trên thế giới.
Tự hào về Thủ tướng Phạm Văn Đồng - người con ưu tú đã có những cống hiến to lớn cho cách mạng Việt Nam thế kỷ 20 và để lại nhiều giá trị lý luận, tư tưởng mang giá trị thời đại, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Quảng Ngãi đã nỗ lực xây dựng quê hương đạt nhiều kết quả qua các thời kỳ.
Thực hiện di huấn của đồng chí Phạm Văn Đồng “Xây dựng tỉnh nhà thành một tỉnh giàu mạnh, nhân dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc”, những năm qua, nhất là nhiệm kỳ 2020 - 2025, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Quảng Ngãi đã phát huy đoàn kết, nỗ lực bứt phá và đạt nhiều kết quả toàn diện; đời sống nhân dân, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số được cải thiện; tỷ lệ hộ nghèo giảm bền vững.
Với mục tiêu phấn đấu đến năm 2030, Quảng Ngãi trở thành tỉnh phát triển khá, là cực tăng trưởng quan trọng của khu vực; tăng cường liên kết không gian, khai thác hiệu quả lợi thế miền núi - đồng bằng - ven biển, tận dụng lợi thế của tỉnh vừa có biển, vừa có núi; phát triển dựa trên kinh tế xanh và đổi mới sáng tạo, bảo đảm cân bằng và bền vững; phát triển tỉnh có ngành công nghiệp tinh hoa, nông nghiệp xanh, văn hóa hội tụ cảnh quan du lịch đặc sắc.
Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh Quảng Ngãi quyết tâm tổ chức thực hiện quyết liệt, hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ đã được xác định tại Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2025 - 2030 và Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, xây dựng quê hương Quảng Ngãi ngày càng giàu đẹp, văn minh, nghĩa tình, xứng đáng với truyền thống cách mạng kiên trung bất khuất và tâm nguyện của đồng chí Phạm Văn Đồng.
Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước phát biểu tại sự kiện, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cho biết, đồng chí Phạm Văn Đồng thuộc lớp lãnh đạo đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam, của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trưởng thành từ thực tiễn đấu tranh cách mạng, hơn ai hết, đồng chí là người thấm thía sâu sắc nhất giá trị của hòa bình, độc lập, tự do và thống nhất của đất nước; cũng như kiên định theo đuổi đến cùng mục tiêu đem lại cuộc sống ấm no, hạnh phúc cho nhân dân.
Kinh nghiệm, bài học quý đối với sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước
Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, đồng chí Phạm Văn Đồng đã sớm hòa mình vào phong trào yêu nước của thanh niên trí thức; dưới sự dìu dắt trực tiếp của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, tinh thần dân tộc tự phát của người thanh niên yêu nước đã chuyển biến thành sự giác ngộ lý tưởng cách mạng.
Những năm tháng hoạt động bí mật, bị giam cầm tại nơi ngục tù Côn Đảo càng tôi luyện bản lĩnh, khí tiết và sự kiên định son sắt của đồng chí vào con đường cách mạng đã lựa chọn. Đồng chí tích cực tham gia vào quá trình xây dựng căn cứ địa, chuẩn bị lực lượng, góp phần vào thắng lợi của cuộc Tổng khởi nghĩa giành chính quyền về tay nhân dân vào mùa thu lịch sử năm 1945.
Bên cạnh bản lĩnh, phẩm chất đạo đức sáng ngời của một người chiến sĩ cộng sản, đồng chí Phạm Văn Đồng còn được ghi nhận như một nhà lãnh đạo tài năng với tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược và năng lực tổ chức điều hành xuất sắc.
Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, đồng chí Phạm Văn Đồng được Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh tin tưởng giao đảm nhiệm nhiều trọng trách quan trọng: từ tham gia lãnh đạo kháng chiến, kiến quốc đến trực tiếp đứng đầu điều hành các lĩnh vực tài chính, đối ngoại. Đặc biệt, đồng chí Phạm Văn Đồng được Đảng, Nhà nước giao trọng trách Thủ tướng Chính phủ trong hơn ba thập kỷ (1955-1987).
Trên cương vị người đứng đầu Chính phủ, đồng chí cùng tập thể lãnh đạo Đảng, Nhà nước “tay trắng dựng nên cơ đồ” điều hành, chèo lái đất nước vượt qua những giai đoạn đặc biệt khó khăn: Xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, vừa chi viện cho tiền tuyến lớn miền Nam trong kháng chiến chống đế quốc Mỹ, cứu nước và khôi phục, phát triển đất nước sau ngày thống nhất.
Trong hoàn cảnh chiến tranh và bao vây cấm vận, đồng chí luôn kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội; từng bước củng cố và hoàn thiện bộ máy nhà nước cách mạng; xây dựng nền hành chính thống nhất, đề cao kỷ luật, kỷ cương; chú trọng tổ chức sản xuất, phát triển kinh tế, văn hóa, giáo dục, y tế… chăm lo đời sống nhân dân; huy động sức người, sức của cho sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc.
Đồng chí Phạm Văn Đồng chính là một trong những nhà lãnh đạo trực tiếp đặt nền móng cho sự nghiệp Đổi mới của toàn dân tộc trong thế kỷ XX. Sau ngày đất nước thống nhất, trước những hạn chế của cơ chế quản lý tập trung, quan liêu, bao cấp, đồng chí đã sớm trăn trở tìm hướng tháo gỡ, tìm đường khuyến khích cách làm mới trong quản lý và sản xuất, góp phần hình thành đường lối đổi mới của Đảng.
Đồng chí cũng là người để lại dấu ấn tại những công trình thế kỷ, mang tính biểu tượng cho trí tuệ, bản lĩnh của con người Việt Nam trong kỷ nguyên xây dựng đất nước như: Thủy điện Hòa Bình, Nhà máy gang thép Thái Nguyên… Những dấu ấn này thể hiện rõ tinh thần trách nhiệm, sự tận tụy, tinh thần đổi mới sáng tạo, tư duy thực tiễn và tầm nhìn chiến lược của người đứng đầu Chính phủ.
Theo Thủ tướng Phạm Minh Chính, là một người đặc biệt coi trọng sự nghiệp giáo dục và xây dựng con người mới, đồng chí Phạm Văn Đồng xem giáo dục là quốc sách hàng đầu, là tương lai của dân tộc. Trên lĩnh vực báo chí - tư tưởng, đồng chí là một nhà lý luận xuất sắc, nhà tư tưởng lỗi lạc với nhiều tác phẩm lý luận sắc bén phục vụ nhiệm vụ chính trị các thời kỳ, có tính định hướng và chỉ đạo thực tiễn sinh động và còn vẹn nguyên giá trị đến ngày hôm nay. Đồng chí cũng là người đặt những viên gạch đầu tiên cho chuyên ngành Hồ Chí Minh học ở Việt Nam.
Đồng chí Phạm Văn Đồng cũng là một nhà văn hóa lớn của dân tộc, người luôn quan tâm sâu sắc đến văn hóa và liên tục sáng tạo văn hóa, đồng thời luôn đề cao việc giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt, trân trọng vai trò của trí thức, văn nghệ sĩ trong sự nghiệp cách mạng. Di sản tinh thần lớn nhất mà đồng chí để lại cũng chính là những tác phẩm về văn hóa và khoa học xã hội, nhân văn.
Trong lĩnh vực đối ngoại, đồng chí là một nhà ngoại giao tài năng, có uy tín lớn trên thế giới, nhìn xa trông rộng, tinh tế và linh hoạt, kiên cường và mềm dẻo, ứng xử nhanh nhạy, sáng tạo, là một tấm gương sáng ngời cho phong cách ngoại giao Hồ Chí Minh. Đồng chí đã nhiều lần giữ cương vị Trưởng đoàn Việt Nam tham dự các Hội nghị quốc tế, trực tiếp giải quyết những vấn đề không chỉ của nước ta mà còn liên quan đến nhiều quốc gia, nhiều phong trào ở khu vực và quốc tế.
Với nhân dân, đồng chí luôn gần gũi với tình cảm thân thương, suốt đời sống hết mình phục vụ nhân dân, quan tâm chăm lo đời sống nhân dân; nhạy cảm, thấu hiểu với nguyện vọng của nhân dân.
Thủ tướng Chính phủ khẳng định, đồng chí Phạm Văn Đồng một tấm gương sáng ngời về đạo đức cách mạng: Tận trung với Đảng, với nước, tận hiếu với nhân dân; dám nghĩ dám làm, dám chịu trách nhiệm; cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; luôn đấu tranh chống quan liêu, tham ô, lãng phí; luôn đặt lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân lên trên hết, trước hết.
Suốt cuộc đời mình, dù ở cương vị nào, đồng chí luôn giữ vững phong cách làm việc sâu sát thực tiễn, nói đi đôi với làm; sống khiêm nhường, giản dị, bao dung; luôn tạo được sự gần gũi, tin yêu trong nhân dân và sự trân trọng của bạn bè quốc tế.
Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, suốt 75 năm hoạt động cách mạng liên tục, được Đảng và Nhà nước giao nhiều trọng trách: 41 năm là Ủy viên Trung ương Đảng, 35 năm là Ủy viên Bộ Chính trị, 32 năm là Thủ tướng Chính phủ, 10 năm là Cố vấn Ban Chấp hành Trung ương, đồng chí Phạm Văn Đồng đã đi qua trọn vẹn thế kỷ XX bằng sự tận tâm cống hiến, mang hết nhiệt tình, tài năng và trí tuệ phục vụ cho cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Cuộc đời và sự nghiệp cách mạng phong phú, kiên trì, bền bỉ của đồng chí Phạm Văn Đồng để lại nhiều kinh nghiệm quý báu, thiết thực đối với sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước hôm nay.
Một là, kiên định lý tưởng, vững vàng trước mọi khó khăn, thử thách. Suốt đời trung thành với mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dù trong hoàn cảnh nào, đồng chí luôn giữ vững bản lĩnh chính trị và niềm tin vào con đường đã lựa chọn. Đây là bài học sâu sắc. Bài học ấy nhắc nhở chúng ta hôm nay phải kiên định nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững định hướng phát triển trong bối cảnh hội nhập sâu rộng và nhiều biến động phức tạp.
Hai là, xây dựng Nhà nước của dân, do dân, vì dân; lấy nhân dân làm trung tâm. Thấm nhuần tư tưởng của Hồ Chí Minh, đồng chí luôn quan tâm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, chăm lo đời sống nhân dân, kiên quyết chống quan liêu, xa rời nhân dân, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Đây là yêu cầu cốt lõi trong xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa hiện nay: mọi chủ trương, chính sách phải thực sự vì dân, dựa vào dân và chịu trách nhiệm trước dân.
Ba là, đề cao trí tuệ, tư duy đổi mới, phát triển giáo dục và văn hóa; coi giáo dục là quốc sách hàng đầu, văn hóa là nền tảng tinh thần và động lực của phát triển. Trong bối cảnh chuyển đổi số và kinh tế tri thức, bài học ấy càng có ý nghĩa: muốn phát triển nhanh và bền vững phải chú trọng đầu tư cho con người, cho khoa học, cho tri thức, cho đổi mới sáng tạo đi đôi với giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.
Bốn là, kết hợp chặt chẽ giữa kiên định nguyên tắc và linh hoạt trong sách lược. Trong lãnh đạo và hoạt động đối ngoại, đồng chí luôn vững vàng về lập trường nhưng mềm dẻo, sáng tạo trong phương pháp. Đây là kinh nghiệm quý trong hội nhập quốc tế hiện nay: giữ vững độc lập, tự chủ, đồng thời chủ động, tích cực mở rộng hợp tác vì lợi ích quốc gia – dân tộc.
Năm là, đề cao trách nhiệm nêu gương, đạo đức, trách nhiệm và tinh thần tự phê bình và phê bình; giản dị, liêm khiết, tận tụy và dám nhận trách nhiệm trước Đảng, trước nhân dân. Trong công cuộc xây dựng, chỉnh đốn Đảng hiện nay, việc nêu gương của cán bộ, nhất là người đứng đầu, có ý nghĩa quyết định đối với việc củng cố niềm tin của nhân dân.
Bày tỏ lòng biết ơn và tri ân sâu sắc, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính khẳng định quyết tâm trân trọng kế thừa và phát huy những giá trị, di sản to lớn mà đồng chí Phạm Văn Đồng để lại cho hôm nay và mai sau, cho sự nghiệp xây dựng nước Việt Nam giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước tiến lên chủ nghĩa xã hội.
