Sáng 3/6, Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031 chính thức diễn ra tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia (Hà Nội).
Với phương châm “Đoàn kết-Dân chủ-Kỷ cương-Đổi mới-Phát triển", sự kiện quy tụ 780 đại biểu ưu tú, mang theo ý chí, nguyện vọng và trí tuệ của gần 10 triệu đoàn viên công đoàn cả nước.
Tại phiên thứ nhất, Đại hội tiến hành bầu Đoàn Chủ tịch, Đoàn Thư ký, Ban Thẩm tra tư cách đại biểu Đại hội; Thông qua Chương trình làm việc và Quy chế của Đại hội; Báo cáo kết quả thẩm tra tư cách đại biểu Đại hội; Trình bày tổng quát Báo cáo của Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam khóa XIII trình Đại hội; định hướng các nội dung thảo luận; Báo cáo kiểm điểm của Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam khóa XIII; Báo cáo về sửa đổi, bổ sung Điều lệ Công đoàn Việt Nam.
Lãnh đạo toàn diện, nhưng phải có trọng tâm, trọng điểm
Báo cáo kiểm điểm của Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam khóa XIII, Phó Chủ tịch Thường trực Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Thái Thu Xương nhận định: Trong giai đoạn 2023-2026, việc triển khai Nghị quyết Đại hội XIII Công đoàn Việt Nam diễn ra trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực và trong nước có nhiều biến động phức tạp.
Bên cạnh những thời cơ, thuận lợi, các cấp công đoàn phải đối mặt với không ít khó khăn, thách thức khi thiên tai, dịch bệnh và những biến động kinh tế ảnh hưởng sâu rộng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, tăng trưởng kinh tế cũng như đời sống của nhân dân và người lao động.
Trước tình hình đó, Ban Chấp hành, Đoàn Chủ tịch và Thường trực Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo cụ thể hóa và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII Công đoàn Việt Nam với quyết tâm chính trị cao, hành động quyết liệt và đồng bộ.
Ban Chấp hành, Đoàn Chủ tịch luôn bám sát các quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, cụ thể hóa nhiều nội dung quan trọng của Nghị quyết Đại hội XIII Công đoàn Việt Nam, xây dựng Chương trình làm việc toàn khóa và kịp thời bổ sung phù hợp với tình hình thực tiễn, đề ra các chủ trương đúng đắn, phù hợp, đổi mới về nội dung, phương thức hoạt động.
Ban Chấp hành, Đoàn Chủ tịch đã tích cực phối hợp, tham gia trong quá trình xây dựng, hoàn thiện thể chế; tham mưu triển khai thực hiện sắp xếp tinh gọn tổ chức bộ máy, xây dựng tổ chức Công đoàn vững mạnh; thực hiện tốt nhiệm vụ đại diện, chăm lo, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên, người lao động; tuyên truyền, giáo dục, vận động đoàn viên, người lao động tích cực hưởng ứng các phong trào thi đua yêu nước, nâng cao năng suất lao động...
Mặc dù vậy, công tác lãnh đạo, chỉ đạo của Ban Chấp hành, Đoàn Chủ tịch vẫn còn một số hạn chế: Việc lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội XIII Công đoàn Việt Nam có nội dung còn chậm. Kết quả thực hiện một số chỉ tiêu chưa đạt.
Đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo chưa có nhiều chuyển biến. Chuyển đổi số trong hoạt động công đoàn tuy được quan tâm nhưng chưa đáp ứng yêu cầu; công tác chỉ đạo nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn có lúc chưa chủ động, có mặt còn hạn chế...
Qua công tác lãnh đạo, chỉ đạo trong thời gian qua, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam rút ra một số bài học kinh nghiệm:
Thực hiện nghiêm Quy chế làm việc, nguyên tắc tập trung dân chủ; giữ vững kỷ luật, kỷ cương, tăng cường sự đoàn kết, thống nhất trong Ban Chấp hành, Đoàn Chủ tịch, Thường trực Đoàn Chủ tịch trên cơ sở các quy định của Đảng, pháp luật Nhà nước, quy định của Điều lệ Công đoàn.
Trong lãnh đạo phải toàn diện, nhưng có trọng tâm, trọng điểm. Trong chỉ đạo phải quyết liệt, kiên trì, sáng tạo, luôn theo dõi, bám sát tình hình thực tiễn; nâng cao khả năng dự báo, phát hiện những diễn biến mới, những vấn đề lớn, quan trọng phát sinh để kịp thời đề ra chủ trương, nhiệm vụ, giải pháp cho phù hợp.
Quan tâm thực hiện tốt công tác cán bộ. Phát huy dân chủ, nêu cao tinh thần trách nhiệm, tính tiên phong gương mẫu của mỗi Ủy viên Ban Chấp hành, Đoàn Chủ tịch, nhất là người đứng đầu các cấp công đoàn.
Trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành phải có quyết tâm chính trị cao, hành động quyết liệt, năng động, sáng tạo, tự lực, tự cường, kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn, kiên quyết chống “bệnh thành tích, bệnh hình thức”.
Đẩy mạnh cải cách hành chính, đổi mới, sáng tạo, thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số là giải pháp đột phá để thực hiện các nhiệm vụ công đoàn, đáp ứng yêu cầu trong bối cảnh mới.
Từ đây, đồng chí Thái Thu Xương đề nghị nhiệm kỳ tới, tổ chức Công đoàn cần có phương hướng khắc phục.
Cụ thể, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo cụ thể hóa và thực hiện có hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ của Nghị quyết Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam, Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nghiêm Quy chế làm việc, thực hiện thường xuyên, nghiêm túc công tác tự phê bình và phê bình.
Giữ vững đoàn kết, dân chủ, thống nhất; nâng cao năng lực lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức thực hiện của Ban Chấp hành Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn. Phát huy vai trò trách nhiệm của người đứng đầu; tích cực phát huy kết quả đạt được, khắc phục và chấn chỉnh sớm các hạn chế của tập thể, cá nhân từng Ủy viên Ban Chấp hành, Đoàn Chủ tịch.
Tập trung lãnh đạo thực hiện tốt các mặt công tác công đoàn, trọng tâm là nhiệm vụ đại diện, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên, người lao động; hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy, nâng cao chất lượng sinh hoạt; phát huy vai trò tiên phong gương mẫu, khơi dậy tinh thần đổi mới sáng tạo của đoàn viên, người lao động.
Tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động công đoàn, chủ động, linh hoạt, thích ứng kịp thời với tình hình thực tiễn. Đẩy mạnh cải cách hành chính; thúc đẩy đổi mới, sáng tạo và chuyển đổi số trong hoạt động công đoàn.
Định kỳ, thường xuyên rà soát, điều chỉnh, bổ sung các quy định hiện hành bảo đảm phù hợp với các chủ trương, Nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, đáp ứng yêu cầu của thực tiễn theo hướng thiết thực, ngắn gọn, dễ nhớ, dễ làm, dễ triển khai, dễ đánh giá. Tăng cường kiểm tra, giám sát, khen thưởng-kỷ luật nghiêm minh.
Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn khóa XIII mong muốn Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn khóa XIV tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, ý thức trách nhiệm, tập trung đề ra những biện pháp, giải pháp nhằm phát huy ưu điểm, khắc phục hạn chế, khuyết điểm để tiếp tục lãnh đạo đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ các mặt hoạt động công đoàn, phấn đấu hoàn thành các mục tiêu, chỉ tiêu mà Nghị quyết Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam đề ra.
Từ đó, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam hiện đại, lớn mạnh, đóng góp xứng đáng vào sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.
Xây dựng mô hình tổ chức Công đoàn mở, linh hoạt, năng động
Trình bày tổng quát Báo cáo chính trị của Ban chấp hành Tổng Liên đoàn Lao động khóa XIII trình Đại hội, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Ngọ Duy Hiểu cho biết: Văn kiện được xây dựng trên cơ sở 2,5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII Công đoàn Việt Nam, nhất là kịp thời cụ thể hóa Văn kiện Đại hội XIV Đảng Cộng sản Việt Nam và Đại hội Mặt trận Tổ quốc lần thứ XI.
Văn kiện lần này được xây dựng trên tinh thần tiếp thu cách thức thể hiện, nội dung cốt lõi của Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Ngoài nội dung đánh giá kết quả của nửa nhiệm kỳ về: Đại diện chăm lo bảo vệ quyền lợi của người lao động, công tác tuyên truyền giáo dục vận động, xây dựng tổ chức, công tác tài chính, công tác kiểm tra, công tác đối ngoại, công tác nữ công, việc triển khai các phong trào thi đua yêu nước, lần này trên cơ sở nhiệm vụ của tổ chức Công đoàn, văn kiện được xây dựng theo cách tiếp cận mới theo chức năng, nhiệm vụ.
Mục tiêu là tập trung phát triển đoàn viên, hoàn thiện mô hình tổ chức, nâng cao hiệu quả hoạt động; thực hiện tốt vai trò đại diện, chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên, người lao động; thúc đẩy thực hiện dân chủ tại nơi làm việc; tuyên truyền, vận động người lao động đổi mới sáng tạo, tiên phong ứng dụng khoa học-công nghệ, xây dựng lực lượng sản xuất mới, nâng cao năng suất lao động, góp phần xây dựng đất nước hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc.
Theo đó, 3 chức năng của tổ chức Công đoàn gồm đại diện chăm lo người lao động; tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế xã hội, tham gia kiểm tra, thanh tra, giám sát; tuyên truyền vận động. Ngoài ra còn có nội dung về xây dựng tổ chức; đổi mới nội dung phương thức hoạt động và công tác chỉ đạo.
Đáng chú ý, dự thảo đề ra hai khâu đột phá: nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ công đoàn, nhất là cán bộ chuyên trách và chủ tịch công đoàn cơ sở; Ứng dụng mạnh mẽ khoa học-công nghệ, chuyển đổi số trong hoạt động công đoàn và thúc đẩy sản xuất kinh doanh.
3 Chương trình: Phát triển đoàn viên, thành lập công đoàn cơ sở, tham gia xây dựng Đảng tại doanh nghiệp; Đổi mới công tác tài chính công đoàn và nâng cao phúc lợi đoàn viên; Công đoàn đồng hành với Chính phủ nâng cao năng suất lao động, thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số.
4 Đề án: Nâng cao hiệu quả công tác đối thoại, thương lượng tập thể và xây dựng quan hệ lao động giai đoạn 2026-2031; Công đoàn tham gia phát triển lực lượng sản xuất mới, thúc đẩy việc làm có thu nhập ổn định cho người lao động; Chuyển đổi số trong hoạt động công đoàn; Xây dựng mô hình tổ chức Công đoàn mở, linh hoạt, năng động.
Theo chương trình làm việc, buổi chiều, các đại biểu sẽ tiến hành thảo luận tại 5 trung tâm chuyên đề cốt lõi như: bảo vệ quyền lợi hợp pháp, chính đáng của người lao động; phát triển đoàn viên, thành lập công đoàn cơ sở và tham gia phát triển Đảng; đổi mới tài chính công đoàn, chăm lo phúc lợi; đổi mới công tác tuyên truyền, vận động và công tác nữ công; triển khai phong trào thi đua “Lao động giỏi, Năng suất cao, Thu nhập tốt”, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số.
