Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, năm 2024 là năm cuối kỳ thi tốt nghiệp THPT diễn ra theo chương trình giáo dục phổ thông 2006. Kể từ năm 2025, kỳ thi sẽ có những điều chỉnh theo chương trình giáo dục phổ thông 2018. Đón trước những điều chỉnh về kỳ thi tốt nghiệp, hiện nhiều trường đại học bên cạnh việc công bố các phương án tuyển sinh, còn chủ động đối thoại, tư vấn, hướng nghiệp để học sinh có thêm thông tin, lựa chọn đúng ngành nghề cũng như cơ hội việc làm sau này.
Tại một buổi đối thoại, tư vấn, học sinh Phạm Ngọc Linh, lớp 12A1, Trường THPT Đồng Quan (Phú Xuyên, Hà Nội) nêu câu hỏi: “Em muốn học tại trường đào tạo chuyên sâu về ngành kinh tế, khối ngành khoa học tự nhiên, nhưng hiện còn một số băn khoăn về việc chọn ngành, chọn trường. Vì vậy, em phải làm thế nào để bảo đảm trúng tuyển và tăng cơ hội việc làm sau này?”.
Em Trần Tuấn Anh, Trường THPT Phú Xuyên A cũng chia sẻ, chỉ một thời gian ngắn nữa kỳ thi tốt nghiệp THPT và công tác đăng ký xét tuyển nguyện vọng bắt đầu. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại, em còn nhiều băn khoăn về lựa chọn ngành nghề cũng như quy trình xét tuyển. Tuấn Anh cho rằng, bản thân thích nghề kế toán nhưng lại lo lắng bão hòa nhân lực ngành này trên thị trường lao động cho nên mong muốn được các thầy, cô giáo tư vấn, định hướng…
Chia sẻ với học sinh, TS Phạm Văn Tư, Phó Trưởng khoa Công tác xã hội, Trường đại học Sư phạm Hà Nội cho biết, năm nay trường có năm phương thức xét tuyển bao gồm: Xét tuyển kết quả thi tốt nghiệp THPT; xét tuyển học sinh giỏi, học sinh trường chuyên cấp tỉnh, chứng chỉ ngoại ngữ, tin học quốc tế; xét tuyển học bạ THPT; sử dụng kết quả thi năng khiếu với một số ngành giáo dục thể chất, âm nhạc; bài thi đánh giá năng lực. Trường đại học Sư phạm Hà Nội chỉ tuyển các học sinh có hạnh kiểm khá trở lên. Ngoài ra, các em nên lưu ý các mốc thời gian nộp hồ sơ được quy định cụ thể trên website của trường.
Theo Phó Hiệu trưởng Trường đại học Thành Đô Nguyễn Thúy Vân, năm 2024, trường có bốn phương thức xét tuyển. Học sinh có thể tìm hiểu thông tin về phương thức tuyển sinh, các chương trình rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp tại website và fanpage của trường để lựa chọn ngành nghề phù hợp.
Để tạo cơ hội tìm kiếm việc làm cho sinh viên sau tốt nghiệp, trường luôn nâng cao chất lượng công tác hỗ trợ sinh viên, hình thành mạng lưới doanh nghiệp đối tác; tăng cường hợp tác và hội nhập quốc tế trong đào tạo, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo.
Trước một số băn khoăn về chọn nghề phù hợp, Phó Hiệu trưởng Trường đại học Thành Đô Nguyễn Thúy Vân chia sẻ: Các em nên sắp xếp thứ tự ngành nghề mình yêu thích; xác định thế mạnh bản thân; tìm hiểu các doanh nghiệp đang tuyển dụng các vị trí nào đối với ngành nghề mình theo học; xu hướng và nhu cầu tuyển dụng của xã hội; căn cứ vào điều kiện kinh tế gia đình để chọn ngành nghề cho phù hợp.
Trong khi đó, Trưởng phòng Hợp tác, Trường đại học Anh quốc Việt Nam Đặng Thị Ngọc Quyên thì cho rằng, chọn một ngành học như chọn người bạn đời. Vì vậy, các em cần thực hiện theo các bước: Hiểu mình (hiểu về bản thân, có những điểm mạnh, yếu như thế nào, điều kiện hoàn cảnh, vấn đề chung quanh); hiểu ngành, hiểu trường mà mình theo học trong tương lai như thế nào, chương trình dạy ra sao; trải nghiệm, gặp gỡ những người mình quan tâm, đến thực tế tham quan, tìm hiểu các trường dự kiến đăng ký xét tuyển, các ngành nghề định chọn; thu thập tất cả thông tin các bước trên, lập bảng kế hoạch và ra quyết định.
Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học (Bộ Giáo dục và Đào tạo) Nguyễn Thu Thủy cho biết, năm 2024, Bộ Giáo dục và Đào tạo vẫn giữ ổn định quy chế tuyển sinh như “hai mùa” tuyển sinh gần nhất để tạo tâm lý ổn định cho học sinh. Theo đó, toàn bộ quy trình từ đăng ký xét tuyển, đăng ký nguyện vọng, thay đổi nguyện vọng, nộp lệ phí tuyển sinh và xác nhận nhập học đều tiến hành trực tuyến.
Vì vậy, học sinh không được bỏ lỡ những mốc quan trọng, bởi hệ thống xét tuyển chung không thể chỉ vì chờ đợi một vài học sinh mà quay ngược trở lại những khâu trước đó. Bên cạnh đó, các em cũng cần đặc biệt lưu ý khi tham gia vào các phương thức xét tuyển sớm của cơ sở giáo dục đại học. Học sinh cần nghiên cứu kỹ đề án tuyển sinh của trường đại học đã công bố trên website, bám sát hồ sơ, thủ tục, giấy tờ và các thời hạn.
Khi học sinh được thông báo đã trúng tuyển sớm thì vẫn chưa phải là đỗ đại học, bởi các em chưa dự thi và chưa tốt nghiệp THPT, do đó chưa phải trúng tuyển chính thức. Tất cả nguyện vọng của các em dù theo phương thức trúng tuyển sớm hay không thì sau khi có điểm thi tốt nghiệp đều phải đăng ký trên Hệ thống hỗ trợ xét tuyển chung của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Nếu các em không nhập các nguyện vọng xét tuyển sớm lên hệ thống thì sẽ không được ghi nhận là nguyện vọng xét tuyển và không được xác định trúng tuyển.
Hiện nay, các trường đại học sử dụng nhiều phương thức xét tuyển (theo thống kê của Bộ Giáo dục và Đào tạo có khoảng 20 phương thức); trong đó, ngoài xét tuyển thẳng theo quy chế của Bộ Giáo dục và Đào tạo và xét tuyển bằng điểm thi tốt nghiệp THPT, những phương thức còn lại được xem là xét tuyển sớm.
