Những ngày qua, dư luận xôn xao trước thông tin Vịnh Hạ Long - kỳ quan thiên nhiên của Việt Nam đang đứng trước nguy cơ bị UNESCO loại khỏi danh sách Di sản thiên nhiên thế giới. Phản hồi về thông tin này, Cục Di sản Văn hóa (Bộ VHTT&DL) cho biết, ngày 20/12/2024, hãng Reuters đưa tin rằng UNESCO sẽ triển khai một nhóm chuyên gia sang khảo sát thực địa tại Vịnh Hạ Long nhằm tăng cường các biện pháp bảo vệ cho địa điểm này. Đây là một trong những nội dung quan trọng đã được Đoàn Việt Nam trao đổi tại Kỳ họp lần thứ 46 của Ủy ban Di sản Thế giới, diễn ra từ ngày 21 - 31/7/2024. Tại cuộc họp, đại diện Việt Nam đã thống nhất với Trung tâm Di sản Thế giới UNESCO, Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Thế giới (IUCN) và Hội đồng quốc tế về Di tích và Di chỉ (ICOMOS) về các biện pháp bảo tồn, đồng thời xác định một số hướng đi cụ thể cho việc bảo vệ Vịnh Hạ Long.
Trong khuôn khổ Kỳ họp 46, các nội dung chính được thảo luận bao gồm đánh giá định kỳ tình hình bảo vệ các Di sản Thế giới, xem xét hồ sơ đề cử Di sản Thế giới mới, và chiến lược toàn cầu về danh sách di sản. Ngoài ra, cuộc họp cũng tập trung vào công tác xây dựng nguồn nhân lực di sản, điều chỉnh khoanh vùng bảo vệ di sản thế giới của các quốc gia, và cập nhật tình hình tài chính cho công tác bảo vệ di sản.
Cụ thể về Vịnh Hạ Long, tại Kỳ họp 46, Ủy ban Di sản Thế giới đã kiểm tra các báo cáo tình trạng bảo tồn của 123 Di sản Thế giới, trong đó có 56 Di sản bị đe dọa, nhưng Vịnh Hạ Long vẫn không nằm trong danh sách này. Đặc biệt, UNESCO đã đánh giá cao công tác bảo vệ Vịnh Hạ Long và Quần đảo Cát Bà trong năm qua. Tuy nhiên, Kỳ họp cũng đưa ra 8 khuyến nghị về việc bảo tồn Di sản này, trong đó có các yêu cầu về việc quản lý tổng hợp giữa tỉnh Quảng Ninh và Hải Phòng, đánh giá tác động của các dự án xây dựng tại khu vực bảo vệ di sản, và kiểm soát ô nhiễm môi trường.
Đặc biệt, một trong những khuyến nghị quan trọng là yêu cầu Việt Nam gửi bản đồ phân vùng chi tiết của khu Di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long - Quần đảo Cát Bà sau khi mở rộng, nhằm đảm bảo công tác quản lý bảo vệ hiệu quả. Ngoài ra, UNESCO cũng đề nghị tổ chức một đoàn giám sát để đánh giá tổng thể công tác bảo vệ di sản.
Theo Cục Di sản văn hóa, với sự hỗ trợ của UNESCO, Việt Nam đang tiếp tục nghiên cứu và phát triển hồ sơ về các giá trị văn hóa của Vịnh Hạ Long - Quần đảo Cát Bà. Ông Lazare Eloundou Assomo, Giám đốc Trung tâm Di sản Thế giới, đã đánh giá Việt Nam là hình mẫu hợp tác với UNESCO và các cơ quan tư vấn của UNESCO, đặc biệt là trong việc bảo tồn di sản. Ông cũng khẳng định UNESCO sẽ tiếp tục hỗ trợ Việt Nam trong việc xây dựng và thúc đẩy các hồ sơ di sản trong thời gian tới.
Theo thông tin từ Reuters, sự có mặt của đoàn chuyên gia UNESCO tại Vịnh Hạ Long sẽ là cơ hội quan trọng để Việt Nam tiếp thu các ý kiến, tư vấn từ các chuyên gia quốc tế về công tác bảo vệ di sản này. Đồng thời, Việt Nam cũng sẽ tiếp tục nghiên cứu các giá trị văn hóa, đặc biệt là các giá trị lịch sử - văn hóa liên quan đến các nền văn hóa khảo cổ như Soi Nhụ, Cái Bèo, và Hạ Long. Mục tiêu là hoàn thiện hồ sơ đề cử Vịnh Hạ Long - Quần đảo Cát Bà là Di sản thế giới bổ sung tiêu chí văn hóa, mở rộng bảo vệ không chỉ về thiên nhiên mà còn về giá trị văn hóa lịch sử.
Theo Cục Di sản văn hóa, trong thời gian tới, với sự hỗ trợ từ UNESCO, địa phương cần phối hợp chặt chẽ với đoàn chuyên gia, tiếp thu các ý kiến tư vấn để tiếp tục hoàn thiện công tác bảo vệ Vịnh Hạ Long. Đồng thời, việc nghiên cứu sâu hơn về giá trị văn hóa sẽ giúp nâng tầm di sản, đóng góp vào mục tiêu bảo tồn và phát huy giá trị bền vững của Vịnh Hạ Long - Quần đảo Cát Bà trong tương lai.
