Độc đáo ngôi nhà sàn truyền thống ở Nghĩa Đô

LCĐT - Về xã Nghĩa Đô (Bảo Yên), du khách sẽ thấy thấp thoáng dưới tán cọ là những nếp nhà sàn truyền thống vững chãi và cổ kính của đồng bào Tày. Nhìn từ xa, ngôi nhà sàn của người Tày như cây nấm khổng lồ, khiến cho bản làng Tày toát lên vẻ đẹp rất riêng, hòa hợp với thiên nhiên và môi trường xung quanh.

Độc đáo ngôi nhà sàn truyền thống ở Nghĩa Đô ảnh 1
Nhà sàn truyền thống.

Không giống với phương cách sống du canh, du cư của nhiều dân tộc thiểu số khác, người Tày luôn có tư tưởng ổn định nơi ở, từ đó mới tính chuyện làm kinh tế. Từ quan niệm đó đã hình thành nên nét độc đáo trong kiến trúc nhà sàn. Ngôi nhà sàn không chỉ là nơi cư ngụ truyền thống của gia đình, dòng họ người Tày mà còn là “cái nôi” diễn ra sinh hoạt văn hóa và thờ cúng tổ tiên.

Theo quan niệm từ cha ông để lại, người Tày rất coi trọng nơi đặt nhà, hướng nhà phải trùng với hướng núi, rộng, thoáng và đặt làm sao cho hài hòa với thiên nhiên, đặc biệt phải gần nguồn nước. Do đó, những ngôi nhà sàn của đồng bào Tày Nghĩa Đô đều đặt ở địa thế cao ráo, thoáng mát, lưng tựa vào núi, mặt quay ra suối hoặc cánh đồng. Cho đến nay, người Tày Nghĩa Đô đã qua 5 “thế hệ” nhà đó là: lều, nhà lều, nhà quan ma, nhà cai tư, nhà con thong có một hành lang chạy dọc theo sàn nhà.

Theo tập quán dựng nhà từ xưa, người Tày dựng gian nhà theo số lẻ 3,5,7; kiêng dùng số chẵn, nhất là nhà 4 gian vì trùng với số tử (sinh, lão, bệnh, tử). Trong ngôi nhà có bố trí trong, ngoài, trên, dưới, vị trí trang trọng nhất làm nơi thờ gia tiên. Đồng bào Tày Nghĩa Đô đặt bếp nấu ăn ở gian chính giữa nhà, đây là bếp chính dùng để tiếp khách và là nơi giữ lửa cho các bếp khác cũng như sưởi ấm cho cả gia đình; khuôn bếp chính giữa rộng tầm 1,2 m, thờ thần lửa ở 4 góc. Nhiều nhà còn lắp một khuôn bếp phụ ở gian trái trong của ngôi nhà, chủ yếu để các cụ già dùng, một dựng ở gian riêng để chế biến thức ăn. Cầu thang lên nhà sàn làm bằng gỗ và thường có 9 bậc, mỗi bậc tượng trưng cho một vía của người phụ nữ Tày. Khi đón khách quý, chủ nhà phải xuống tận chân cầu thang chào mời khách lên nhà.

Bản làng của đồng bào Tày ở Nghĩa Đô.
Bản làng của đồng bào Tày ở Nghĩa Đô.

Ngôi nhà sàn với những vật dụng phục vụ sinh hoạt hằng ngày được coi là “di sản văn hóa” của người Tày, thể hiện rõ nét độc đáo và đặc sắc, đây vừa là tổ ấm của mỗi gia đình, vừa thể hiện tinh thần đoàn kết của cả cộng đồng. Những ngôi nhà sàn còn là điểm nhấn đặc biệt đối với du khách khi đến với Nghĩa Đô. Hiện nay, Nghĩa Đô còn khoảng 84% nhà sàn trên tổng số nhà ở trên địa bàn. Một số ngôi nhà đã được xây dựng bằng vật liệu xi măng nhưng vẫn mang kiến trúc nhà sàn truyền thống của đồng bào Tày. Đây cũng được xem như một địa điểm chek-in lý tưởng của du khách trong hành trình khám phá mảnh đất Nghĩa Đô thanh bình...

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Tăng cường quản lý các lễ hội gắn với phát triển du lịch tâm linh

Tăng cường quản lý các lễ hội gắn với phát triển du lịch tâm linh

Chỉ còn ít ngày nữa là đến tết Nguyên đán Bính Ngọ và mùa lễ hội xuân 2026. Đây là thời điểm các địa phương tại Lào Cai, đặc biệt là các địa bàn trọng điểm về du lịch tâm linh như Đông Cuông hay Bảo Hà... đang gấp rút triển khai phương án quản lý, tổ chức. Mục tiêu cốt yếu là đảm bảo các lễ hội diễn ra an toàn, đúng quy định, đồng thời tạo sức hút mạnh mẽ để di sản thực sự trở thành nguồn lực thúc đẩy kinh tế - xã hội địa phương.

Lần đầu tiên có Đường hoa Tết trong không gian Di sản Văn hóa Thế giới Hoàng thành Thăng Long

Lần đầu tiên có Đường hoa Tết trong không gian Di sản Văn hóa Thế giới Hoàng thành Thăng Long

Năm 2026 đánh dấu một điểm nhấn đặc biệt trong chuỗi hoạt động văn hóa – đối ngoại tại Thủ đô Hà Nội, khi lần đầu tiên Đường hoa Tết được tổ chức trong không gian Khu Di sản Văn hóa Thế giới Hoàng thành Thăng Long, phục vụ người dân, du khách trong nước và quốc tế trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ.

Gói trọn vị Tết, trọn yêu thương

Gói trọn vị Tết, trọn yêu thương

Trong không khí rộn ràng của những ngày đầu xuân, xã Võ Lao tổ chức Ngày hội “Gói bánh chưng xanh – Đón xuân an lành”, thu hút sự tham gia đông đảo của Nhân dân các thôn trên địa bàn.

[Ảnh] Sắc màu Tết ở chợ phiên Cốc Ly

[Ảnh] Sắc màu Tết ở chợ phiên Cốc Ly

Chợ phiên Cốc Ly (chợ văn hóa Cốc Ly) ở thôn Thẩm Phúc, xã Bảo Nhai, tỉnh Lào Cai. Phiên chợ họp vào thứ 3 hằng tuần và là một trong những phiên chợ đông vui nhộn nhịp nhất vùng cao Tây Bắc. Cho đến nay, chợ phiên Cốc Ly vẫn giữ nguyên bản sắc văn hóa độc đáo, là nơi giao lưu, buôn bán của người dân vùng cao. Phiên chợ thứ Ba ngày 23 tháng Chạp năm Ất Tỵ càng tấp nập hơn khi người dân khắp xa gần tụ họp về sắm tết tạo nên không khí ngày áp tết nhộn nhịp, đầy sắc màu.

Gầu Tào - Hành trình đến Di sản

Gầu Tào - Hành trình đến Di sản

Không chỉ là “sợi dây” gắn kết cộng đồng trong đời sống văn hóa - tín ngưỡng, Gầu Tào còn là không gian nuôi dưỡng bản sắc, nơi những giá trị truyền thống của người Mông được trao truyền bền bỉ từ thế hệ này sang thế hệ khác. Ý nghĩa ấy càng trở nên sâu sắc hơn khi lễ hội Gầu Tào của đồng bào Mông  được ghi danh vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đầu năm 2025, mở ra cơ hội để di sản được bảo tồn, lan tỏa niềm tự hào trong đời sống cộng đồng người Mông của tỉnh Lào Cai.

Tết của người Cao Lan

Tết của người Cao Lan

Tỉnh Lào Cai hiện có hơn 10 nghìn người dân tộc Cao Lan (còn gọi là Sán Chay) sinh sống tập trung tại một số địa phương như: Yên Bình, Thác Bà, Trấn Yên, Xuân Ái… Trong quá trình phát triển, cộng đồng người Cao Lan vẫn gìn giữ những phong tục truyền thống đặc sắc, trong đó Tết Nguyên đán là dịp hội tụ rõ nét nhất các giá trị văn hóa, tâm linh và tinh thần cộng đồng.

Tái hiện Tết cung đình Thăng Long xưa và các nghi lễ "tống cựu nghinh tân"

Tái hiện Tết cung đình Thăng Long xưa và các nghi lễ "tống cựu nghinh tân"

Sáng 10/2, đúng ngày 23 tháng Chạp (ngày lễ ông Công, ông Táo), trong tiết xuân vui tươi, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội tổ chức hoạt động “Tống cựu nghinh tân”, tái hiện các nghi thức đón Tết của cung đình Thăng Long xưa như: Lễ tiến lịch, Lễ thả cá chép, Lễ thướng tiêu (dựng cây nêu), Lễ đổi gác.

[Ảnh] Ngày xuân về Bản Liền chơi còn lông gà

[Ảnh] Ngày xuân về Bản Liền chơi còn lông gà

Tiếng cười rộn rã hòa cùng nhịp bay của những quả còn lông gà đã trở thành âm thanh quen thuộc mỗi dịp lễ hội hay Tết đến ở xã Bản Liền. Còn lông gà là trò chơi dân gian, cũng là sợi dây kết nối cộng đồng, là niềm tự hào của người Tày nơi đây. Ngày nay, nét đẹp truyền thống này đang trở thành sản phẩm du lịch hấp dẫn thu hút du khách, góp phần tạo nên bản sắc văn hóa đặc sắc cho vùng cao Lào Cai.

Rộn ràng hương Tết trong gian bếp ở Mường Khương

Rộn ràng hương Tết trong gian bếp ở Mường Khương

Những ngày giáp Tết, khắp các bản làng rộn ràng không khí chuẩn bị đón năm mới. Trong gian bếp lửa ấm, đồng bào dân tộc Mông, Nùng, Bố Y ở khu vực Mường Khương tất bật làm những loại bánh truyền thống như bánh khoải, bánh giầy, gửi gắm vào đó tình cảm và ước vọng về một năm đủ đầy.

Trải nghiệm làng nghề - giờ học thú vị, ý nghĩa

Trải nghiệm làng nghề - giờ học thú vị, ý nghĩa

Thời gian qua, Trường Tiểu học Kim Đồng (phường Lào Cai) triển khai mô hình “Trải nghiệm làng nghề truyền thống” tại khuôn viên nhà trường. Thông qua phương pháp “học đi đôi với hành”, mô hình không chỉ giúp học sinh hiểu sâu hơn về văn hóa, lịch sử dân tộc mà còn góp phần rèn luyện kỹ năng sống, khơi dậy tinh thần sáng tạo và ý thức gìn giữ bản sắc truyền thống.

Ngày ông Công ông Táo - nét đẹp tín ngưỡng mở đầu mùa Tết của người Việt

Ngày ông Công ông Táo - nét đẹp tín ngưỡng mở đầu mùa Tết của người Việt

Ngày 23 tháng Chạp hằng năm từ lâu đã trở thành một dấu mốc quan trọng trong đời sống văn hóa - tâm linh của người Việt. Đây là dịp người dân làm lễ tiễn ông Công - ông Táo về chầu trời, báo cáo với Ngọc Hoàng những việc đã diễn ra trong suốt một năm, đồng thời cũng là thời điểm chính thức khởi động không khí Tết Nguyên đán.

Chuẩn bị chu đáo để lễ hội xuân diễn ra an toàn, văn minh

Chuẩn bị chu đáo để lễ hội xuân diễn ra an toàn, văn minh

Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 đến cũng là thời điểm bắt đầu các lễ hội xuân. Các ngành, địa phương trên địa bàn tỉnh đang tích cực chuẩn bị chu đáo công tác tổ chức, tăng cường công tác quản lý, bảo đảm cho các lễ hội diễn ra an toàn, vui tươi, lành mạnh, bản sắc

Đền Thượng sẵn sàng đón khách dịp Tết Nguyên đán

Đền Thượng sẵn sàng đón khách dịp Tết Nguyên đán

Những ngày giáp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, không khí xuân đã lan tỏa khắp không gian Đền Thượng, điểm đến tâm linh tiêu biểu của phường Lào Cai. Trong sắc đào phai, quất chín vàng, cờ hoa rực rỡ, ngôi đền cổ kính mang đậm dấu ấn lịch sử và văn hóa dân tộc đang được chỉnh trang chu đáo, sẵn sàng đón Nhân dân và du khách thập phương về du xuân, chiêm bái.

fb yt zl tw