LCĐT - Gần 2 năm nay, người dân bản Đao, xã Xuân Hòa (Bảo Yên) liên tục phản ánh với chính quyền địa phương về việc Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông trong khi tích nước đã gây ngập úng ruộng vườn củaa người dân. Điều đáng nói, dù đã gây ảnh hưởng đến diện tích đất sản xuất nông nghiệp của người dân bản Đao gần 2 năm qua nhưng đến nay, nhà máy này vẫn chưa có phương án đền bù thỏa đáng cho người dân.
Nhiều hộ mất đất sản xuất
Theo người dân bản Đao, sau khi hoàn thành xây dựng, quý IV/2019, Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông bắt đầu tích nước để vận hành thử nghiệm. Ông Hoàng Ngọc Kiều, Trưởng bản Đao cho biết: Cũng từ thời điểm này, nước ở lòng hồ thủy điện bắt đầu dâng cao, vượt qua mốc giới mà nhà máy đã cắm, gây ngập úng hàng nghìn cây gỗ tạp, quế và nhiều diện tích ruộng nằm cạnh bờ suối.
Ông Cổ Văn Hà (50 tuổi) cho biết: Gia đình có 3.601 m2 ruộng (10 sào) nằm cạnh bờ suối. Trước đây, khi khảo sát, nhà máy đã cắm mốc sát bờ ruộng của gia đình tôi và khẳng định sẽ không ảnh hưởng đến diện tích ruộng này. Nhưng khi thủy điện mới tích nước, 10 sào ruộng của gia đình bị ngập úng, không thể trồng lúa, phải chuyển sang trồng rau, màu. Gần 2 năm nay, gia đình phải mua gạo để ăn, trong khi Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông vẫn chưa đền bù.
Cũng như gia đình ông Hà, gia đình ông Cổ Văn Xích (62 tuổi) có 7 sào ruộng bị ngập mỗi khi có lũ ở đầu nguồn về. Ông Xích cho biết: Mỗi khi nước ở thủy điện dâng lên là toàn bộ ruộng bị ngập. Sau khi nước rút, các vết nứt ở ruộng xuất hiện và ngày càng rộng hoác. Đến nay, đất ruộng của gia đình đã bị sạt kéo dài 70 m, sâu 5 m, không còn khả năng canh tác, phải bỏ hoang. Tôi mong chính quyền xã Xuân Hòa, Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông nhanh chóng giải quyết đến bù để người dân chúng tôi sớm ổn định cuộc sống.
Ông Hoàng Văn Nhâm, Phó Chủ tịch UBND xã Xuân Hòa cho biết: Khi có ý kiến, kiến nghị của người dân bản Đao, UBND xã đã kiểm tra và yêu cầu Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông đến thống kê diện tích đất sản xuất, cây trồng bị ảnh hưởng để có phương án đền bù cho người dân. Theo thống kê của UBND xã Xuân Hòa, có 17.976 m2 lúa, hoa màu của 25 hộ ở bản Đao bị ngập khi nước dâng, 246 m đất sản xuất của người dân bị sạt lở, hơn 1.000 m2 bị ngập, hơn 2.000 cây quế và cây gỗ tạp của người dân bị ảnh hưởng…
Lãnh đạo nhà máy thủy điện im lặng “bất thường”
Trước phản ánh của người dân, UBND huyện Bảo Yên đã có văn bản chỉ đạo các cơ quan chuyên môn phối hợp với chính quyền địa phương và chủ đầu tư Dự án Thủy điện Bắc Cuông kiểm tra, rà soát hiện trạng cây cối, hoa màu, tài sản, đất đai bị ảnh hưởng khi thực hiện dự án. Tại buổi làm việc ngày 12/8/2021 giữa các cơ quan chuyên môn của huyện (các phòng Tài nguyên và Môi trường, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Kinh tế và Hạ tầng), UBND xã Xuân Hòa với đại diện Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông và 25 hộ có phản ánh, đã thống nhất một số phương án giải quyết. Theo đó, đối với diện tích đất trong phạm vi lòng hồ thuộc ranh giới dự án đã được cắm mốc trên thực địa, Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông có trách nhiệm phối hợp với chính quyền địa phương kiểm tra hồ sơ bồi thường giải phóng mặt bằng của dự án, làm việc trực tiếp với từng hộ để thống nhất, làm rõ khối lượng đã được bồi thường giải phóng mặt bằng (trường hợp đã được giải phóng mặt bằng thì giải thích, chứng minh cho người dân được biết), thời gian xong trong tháng 8/2021. Đối với diện tích đất đai, tài sản, hoa màu nằm ngoài phạm vi giải phóng mặt bằng của dự án bị ảnh hưởng, nhà máy phối hợp với chính quyền địa phương và các hộ có đất, tài sản, hoa màu bị ảnh hưởng do dâng nước lòng hồ, kiểm tra, đánh giá mức độ ảnh hưởng, thống nhất phương án khắc phục cho người dân (nếu có), thời gian xong trước ngày 15/9/2021.
Sau mốc thời gian trên, Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông không kiểm tra, giải quyết các nội dung như đã thống nhất, 25 hộ ở bản Đao đã làm đơn khởi kiện Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông.
Theo lãnh đạo Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Bảo Yên, trong quá trình giải quyết kiến nghị, phản ánh của người dân, Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông chưa có tinh thần cầu thị, phối hợp để giải quyết; khi giải quyết chưa có trách nhiệm cao.
Ngày 18/8/2021, UBND huyện Bảo Yên có văn bản yêu cầu Công ty Cổ phần Năng lượng Phúc Thái (Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông) tích cực phối hợp với UBND xã Xuân Hòa giải quyết những vấn đề liên quan. UBND huyện cũng giao UBND xã Xuân Hòa thường xuyên phối hợp, kiểm tra, giám sát Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông trong việc giải quyết, tổng hợp kết quả giải quyết, báo cáo UBND huyện trước ngày 16/9/2021.
Tuy nhiên, theo thông tin mới nhất từ UBND xã Xuân Hòa, đến nay công ty này vẫn “im hơi lặng tiếng” vì cho rằng khi nhà máy tích nước, mực nước dâng lên ngập vào diện tích đất của các hộ ở bản Đao là cao trình ngoài thiết kế của dự án.
