Ấn tượng Mường Lò trong mắt du khách

Trong không khí rộn ràng của Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026, các địa phương trong khu vực Mường Lò trở thành điểm hẹn của đông đảo người dân và du khách. Với chủ đề “Tinh hoa Xòe Thái - Sắc màu Tây Bắc”, lễ hội diễn ra từ ngày 15 - 21/10, gắn với dấu mốc 5 năm Nghệ thuật Xòe Thái được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Tối 16/10, sân vận động phường Nghĩa Lộ là tâm điểm của lễ hội với chương trình nghệ thuật “Xòe Thái - Trọn một vòng yêu”.

Màn đại xòe với sự tham gia của 2.026 người cùng những điệu xòe cổ được tái hiện trên sân khấu đã tạo nên không gian trình diễn giàu bản sắc. Sự kết hợp giữa chất liệu truyền thống và công nghệ trình chiếu hiện đại góp phần đưa di sản đến gần hơn với công chúng.

Chị Nguyễn Thị Nga - du khách đến từ Hà Nội chia sẻ: “Tôi rất ấn tượng với đêm khai mạc, đặc biệt là màn đại xòe với hàng nghìn người cùng tham gia. Âm nhạc, trang phục truyền thống và cách dàn dựng sân khấu rất cuốn hút, giúp tôi hiểu hơn về văn hóa của người Thái và cảm nhận được không khí lễ hội ở Mường Lò”.

Nhưng, sức hấp dẫn của Mường Lò không chỉ nằm ở những giờ biểu diễn trên sân khấu. Với nhiều người, điều đáng nhớ còn là cơ hội trực tiếp tham gia, trải nghiệm và hiểu thêm về văn hóa của cộng đồng đang gìn giữ di sản.

Tại tổ dân phố Sà Rèn, phường Trung Tâm, gần 30 du khách đến từ Pháp đã tham gia chương trình trải nghiệm văn hóa, du lịch tổ chức đầu tháng 10. Du khách được xuống ruộng trồng rau, tìm hiểu hoạt động sản xuất nông nghiệp, học gói bánh truyền thống tại Homestay Ngọc Chiêm, thưởng thức món ăn địa phương và giao lưu văn nghệ, múa xòe cùng người dân. Những hoạt động gần gũi giúp du khách tiếp cận văn hóa theo cách tự nhiên, từ công việc đồng áng, cách chế biến món ăn đến điệu múa trong sinh hoạt cộng đồng.

Chị Sophie Laurent cho biết: “Đây là lần đầu tôi đến Mường Lò. Tôi rất thích nơi này, đặc biệt là người dân rất thân thiện và những trải nghiệm văn hóa rất thú vị. Chúng tôi được cùng người dân làm bánh, thưởng thức món ăn địa phương và nhảy múa cùng nhau. Tôi cảm thấy rất vui và sẽ còn tiếp tục trở lại nơi này nhiều lần nữa”.

Không cần những lời giới thiệu cầu kỳ, chính sự cởi mở và sẵn lòng chia sẻ của người dân đã giúp du khách đến gần hơn với văn hóa bản địa. Khi được cùng làm, cùng ăn, cùng múa và trò chuyện, khoảng cách giữa khách tham quan với cộng đồng địa phương dần được thu hẹp. Những trải nghiệm ấy cũng cho thấy sức hút của Mường Lò không chỉ đến từ cảnh quan mà còn từ đời sống văn hóa vẫn được gìn giữ trong mỗi bản làng.

Nếu sân khấu lễ hội mang đến những khoảnh khắc sôi động thì hành trình khám phá bản làng lại giúp du khách cảm nhận Mường Lò từ những điều bình dị của đời sống thường ngày. Với sản phẩm du lịch “Một ngày sống cùng bản Thái” tại phường Nghĩa Lộ, du khách có cơ hội tìm hiểu phong tục, thưởng thức ẩm thực, giao lưu văn nghệ và khám phá nếp sinh hoạt của đồng bào Thái.

Trong những ngày lễ hội, hành trình trải nghiệm còn được nối dài qua nhiều hoạt động như tham quan không gian sắc màu văn hóa Tây Bắc; hòa mình vào các trò chơi dân gian, thể thao truyền thống… Mỗi hoạt động mang đến một góc nhìn khác nhau về cảnh sắc, văn hóa và đời sống địa phương, giúp du khách không chỉ tham quan mà còn trực tiếp hòa mình vào không khí lễ hội.

“Tôi rất thích những trải nghiệm này vì được tìm hiểu văn hóa người Thái một cách gần gũi, thưởng thức món ăn truyền thống và gặp gỡ những người dân thân thiện. Tôi cảm thấy chuyến đi thú vị hơn khi được trực tiếp tham gia các hoạt động cùng mọi người” - anh Hà Văn Nghĩa, du khách đến từ Hà Nội chia sẻ sau khi cùng gia đình tham gia hoạt động “Một ngày sống cùng bản Thái tại Homestay Cương Chinh phường Nghĩa Lộ.

Cùng với văn hóa và cảnh quan, ẩm thực và sản vật địa phương là một phần không thể thiếu trong hành trình khám phá Mường Lò. Xôi ngũ sắc, cá nướng pa pỉnh tộp, thịt hun khói, rêu đá kết hợp với những gia vị đặc trưng như mắc khén, hạt dổi mang đến hương vị riêng của ẩm thực Tây Bắc. Mỗi món ăn không chỉ đáp ứng nhu cầu thưởng thức mà còn gắn với nguyên liệu, tập quán chế biến và kinh nghiệm được truyền qua nhiều thế hệ.

Tại Hội chợ Du lịch Tây Bắc năm 2026 (khai mạc ngày 16/10 tại Quảng trường Golden Field), du khách có thêm cơ hội tìm hiểu các sản phẩm đặc trưng của Lào Cai và những địa phương trong vùng. Hội chợ có 78 gian hàng quảng bá văn hóa, ẩm thực, xúc tiến du lịch và 20 gian hàng giới thiệu sản phẩm OCOP. Từ nông sản, đặc sản đến nghề thủ công và quà tặng địa phương, các gian hàng góp phần đưa sản phẩm của người dân đến gần hơn với khách tham quan.

Bà Nguyễn Thị Hải - du khách đến từ Phú Thọ nói: “Tôi thấy các sản phẩm ở đây khá phong phú, nhiều món mang hương vị đặc trưng của địa phương. Tôi đặc biệt thích các loại nông sản và đặc sản vùng Tây Bắc và cũng đã mua một vài sản phẩm về làm quà cho gia đình và bạn bè”.

Việc kết nối văn hóa với ẩm thực và sản vật cũng mở ra cơ hội để các hộ kinh doanh, hợp tác xã và cơ sở sản xuất tiếp cận khách hàng. Tuy nhiên, để tạo sức hút lâu dài, sản phẩm cần bảo đảm chất lượng, nguồn gốc rõ ràng và khả năng cung ứng ổn định, thay vì chỉ được biết đến trong những ngày diễn ra lễ hội.

Theo dự báo của Ban tổ chức, Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026 có thể thu hút khoảng 45.000 - 50.000 lượt khách tham dự; trong đó, khách du lịch khoảng 20.000 - 25.000 lượt, lượng khách có nhu cầu lưu trú khoảng 12.000 - 15.000 lượt. Những con số này cho thấy kỳ vọng lớn về sức hút của sự kiện, đồng thời đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng phục vụ và mở rộng các trải nghiệm dành cho du khách.

Trong mắt du khách, Mường Lò không chỉ là nơi có những vòng xòe rực rỡ hay chương trình nghệ thuật quy mô lớn. Đó còn là cảnh sắc thung lũng, hương vị món ăn, những sản vật được làm từ bàn tay người dân và sự chân thành trong cách đón tiếp. Lễ hội tạo cơ hội để những giá trị ấy được giới thiệu rộng rãi hơn, nhưng sức hút lâu dài của vùng đất phụ thuộc vào khả năng gìn giữ bản sắc, nâng cao chất lượng trải nghiệm và giúp cộng đồng địa phương hưởng lợi từ du lịch. Khi du khách rời Mường Lò với những ký ức đáng nhớ, những sản phẩm mang về và mong muốn trở lại, đó mới là cơ sở để văn hóa thực sự trở thành nguồn lực phát triển du lịch bền vững của Lào Cai.