Chi bộ đảng nông thôn đầu tiên
Ngày 5/3/1947, Đảng bộ tỉnh Lào Cai ra đời, một trong những nhiệm vụ hàng đầu tại thời điểm đó là phát triển đảng viên, tổ chức đảng ở cơ sở. Sau hơn 1 năm chuẩn bị, ngày 10/10/1948, chi bộ Cam Đường được thành lập, sau này được coi là dấu mốc ra đời chi bộ nông thôn đầu tiên trong lịch sử Đảng bộ tỉnh Lào Cai.
Theo Lịch sử Đảng bộ xã Cam Đường, thành phố Lào Cai, sau khi Đảng bộ tỉnh thành lập đã sớm mở lớp “Cộng sản sơ giải” (lớp “Tìm hiểu về Đảng” hiện nay, trước đây là lớp “Cảm tình Đảng”) tại thị xã Lào Cai để phát triển nguồn đảng viên. Đến tháng 8/1948, sau khi Ban cán sự Đảng huyện Bảo Thắng ra đời đã thành lập Chi bộ đảng Tổ công tác hoạt động phía Bắc huyện gồm xã Cam Đường, Vạn Phúc (Vạn Hòa), Thái Niên, Xuân Giao với 4 đảng viên. Nhờ hoạt động của Tổ công tác mà phong trào cách mạng trên địa bàn phát triển mạnh mẽ, 8 quần chúng tiêu biểu giác ngộ, trưởng thành, được chi bộ bồi dưỡng lý tưởng cộng sản.
Sau khi Ban Cán sự Đảng huyện Bảo Thắng chuẩn y, ngày 10/10/1948, tại nhà ông Đinh Văn Lộc (còn gọi là ông Tài), thôn Soi Lần, xã Cam Đường, Chi bộ Tổ công tác thuộc Ban cán sự Đảng huyện Bảo Thắng đã làm lễ kết nạp 8 quần chúng ưu tú người địa phương vào Đảng, nâng tổng số đảng viên của Chi bộ lên 12 người. Các đảng viên mới kết nạp phân bố khá đều ở các các làng của xã Cam Đường, như đảng viên Hoàng A Mây (bí danh Việt Sơn) người làng Nhớn; đảng viên Nguyễn Văn Đức (bí danh Bình Ớt) người làng Chiềng; đảng viên Vi Văn Cắm (bí danh Quyết Chí) người làng Vạch; đảng viên Lương Văn Vần (bí danh Vĩnh) người làng Dạ; đảng viên Sầm Văn Mòn người làng Thác. Thời điểm này, vùng nông thôn của Lào Cai chưa nơi nào thành lập được chi bộ đảng và sự kiện nói trên sau này được lấy là dấu mốc thành lập chi bộ nông thôn đầu tiên của tỉnh, ngày 10/10/1948 được chọn là ngày thành lập chi bộ nông thôn đầu tiên của Đảng bộ tỉnh.
Sau khi khi có thêm đảng viên làm hạt nhân, phong trào cách mạng ở xã Cam Đường và vùng lân cận đã phát triển mạnh với việc tăng cường vận động nhân dân làm đơn yêu cầu giảm phu, giảm thuế, giảm mức nộp gạo, thịt cho các đồn, bốt; cao hơn là vận động nhân dân chống đi phu, lãn công, trốn lính. Hoạt động binh vận được chú trọng với sự kết nối với một số ngụy binh để khai thác thông tin cho cách mạng; các đoàn thể như thanh niên, phụ nữ cũng phát triển mạnh hơn, dần đi vào hoạt động công khai.
Một số đảng viên của Chi bộ xã Cam Đường sau đó được tổ chức phân công gây dựng phong trào ở các xã lân cận, hơn một tháng sau, ngày 24/11/1948, Huyện ủy Bảo Thắng đã ra quyết định thành lập Chi bộ xã Xuân Giao.
Vùng quê cách mạng hôm nay
Năm 2004, phường Bình Minh được thành lập với một phần lớn diện tích từ xã Cam Đường, cũng kể từ đây thôn Soi Lần thuộc đơn vị hành chính mới. Thôn Soi Lần đến nay không còn là vùng nông thôn nữa mà đã hòa mình vào công cuộc đô thị hóa. Ngôi làng ven sông Hồng với những bãi soi, bãi bồi trù phú rau, màu, cây trái tươi tốt quanh năm nay với những con đường đất nhỏ hẹp uốn lượn nay đã trở thành các tuyến phố thênh thang, những dự án đầu tư quy mô lớn nối tiếp hoàn thành như Bệnh viện đa khoa tỉnh, Bệnh viện Sản Nhi, Trường cao đẳng Lào Cai, Phân hiệu Đại học Thái Nguyên, Trường THPT dân tộc nội trú tỉnh, Trường quốc tế Canada...
Nhiều năm qua, người dân thôn Soi Lần đã nhượng lại phần đất ở, đất sản xuất để phục vụ các yêu cầu phát triển của tỉnh. Dù ít hay nhiều, mỗi người dân vùng quê cách mạng Soi Lần đều mang tâm tư, tình cảm, sự quyến luyến với nơi mình sinh ra và lớn lên, rồi những trăn trở về đời sống, việc làm, về chế độ, chính sách đối với hộ thuộc diện giải phóng mặt bằng, ảnh hưởng bởi dự án. Để tạo sự đồng thuận cao, Chi bộ thôn Soi Lần, nay là Chi bộ Khu dân cư số 3, phường Bình Minh đã vào cuộc tích cực trong tuyên truyền, vận động người dân, là cầu nối bắc những tâm tư, nguyện vọng của đảng viên, người dân tới các cấp ủy, chính quyền. Khu dân cư số 3 (gồm Tổ dân phố số 5 và số 7) hiện có 245 hộ dân, trong đó 178 hộ dân Tổ dân phố số 5 chủ yếu là các hộ có nguồn gốc thôn Soi Lần, đến nay đời sống, việc làm cơ bản ổn định. Riêng 67 hộ dân tổ dân phố số 7 vẫn cơ bản ở nguyên nơi cũ là một phần thôn Soi Lần, phần nhiều các hộ đang giữ nghề sản xuất nông nghiệp, chờ các dự án lấy đất.
Bà Đào Thị Mỵ, Bí thư Chi bộ Khu dân cư số 3 cho biết, hiện chi bộ có 34 đảng viên, trong đó chủ yếu là đảng viên đang cư trú tại Tổ dân phố số 5, Tổ dân phố số 7 chỉ chiếm khoảng 1/8 số đảng viên của chi bộ. Với Tổ dân phố số 7, dù từng thuộc diện quy hoạch treo lần lượt nhiều dự án, đời sống bị ảnh hưởng nhưng các hộ dân vẫn chấp hành tốt chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng, Nhà nước, tuân thủ các quy định của địa phương. “Các đảng viên gương mẫu của Tổ dân phố như đồng chí Lê Thị Xây, Lê Thị Thịnh, Lê Văn Dần luôn là chỗ dựa tinh thần vững chắc cho các hộ dân trong vùng dự án quy hoạch”, bí thư Chi bộ Đào Thị Mỵ nói.
Để tìm hiểu thêm về quê hương cách mạng Soi Lần, chúng tôi tới trụ sở mới của Đảng ủy, UBND phường Bình Minh, đó là khuôn viên rộng rãi với hạ tầng khang trang, quy mô bề thế tại thôn Soi Lần xưa. Đồng chí Nguyễn Việt Tiến, Phó bí thư Thường trực Đảng ủy phường Bình Minh thông tin: Đảng bộ phường có 10 chi bộ, trong đó có 6 chi bộ khu dân cư, tổng số 198 đảng viên. Hiện phường Bình Minh có một số khu vực sản xuất nông nghiệp, trong đó có Tổ dân phố số 7 thuộc thôn Soi Lần cũ. Hàng năm, với sản lượng cây lượng thực có hạt toàn phường đạt 148 tấn, Bình Minh có 26 ha đất trồng rau chuyên canh; sản lượng thịt lợn hơi đạt hơn 50 tấn mỗi năm. Thu nhập bình quân của người dân trên địa bàn phường đạt 110 triệu đồng/năm; phường có 97% số hộ đạt tiêu chuẩn gia đình văn hóa.
Trong công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị, Đảng bộ phường Bình Minh với các chi bộ trực thuộc đã tập trung chỉ đạo toàn diện các nhiệm vụ của địa phương, quan tâm công tác giáo dục chính trị tư tưởng cho cán bộ, đảng viên gắn với việc học và làm theo Bác. Đảng bộ phường cũng có các giải pháp về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, thực hiện tốt nghiệp vụ công tác đảng; quan tâm phát triển đảng viên và củng cố các chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở.
Sau 75 năm, từ chi bộ đầu tiên thành lập tại thôn Soi Lần, đến nay tỉnh Lào Cai đã có gần 2.973 chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở, phần lớn là các chi bộ nông thôn và khu dân cư với 53.819 đảng viên (số liệu đến tháng 6/2023). Đến nay Lào Cai có 100% các thôn, bản có chi bộ độc lập, trong đó 88% số chi bộ có chi ủy. Điều đáng nói là các chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở, nhất là chi bộ nông thôn đã phát huy tích cực vai trò hạt nhân chính trị tại cơ sở, gắn kết giữa đảng viên với tổ chức đảng, bện chặt hơn cầu nối giữa Nhân dân với Đảng.
