Theo các tài liệu, giới chức cấp cao của chính quyền thành phố khi đó đã sớm biết không khí quanh khu vực “Ground Zero” (tạm dịch: Vùng số Không) - nơi tòa tháp đôi Trung tâm Thương mại Thế giới sụp đổ bị ô nhiễm và gây hại cho sức khỏe, nhưng vẫn liên tục trấn an công chúng rằng không khí tại đây an toàn.
Theo BBC (Anh) và SinovisionNet (Mỹ) đưa tin, Thị trưởng New York Zohran Mamdani cùng ngày đã cùng thân nhân các nạn nhân và ông Jon Stewart - nhà hoạt động lâu năm vì quyền lợi của lực lượng cứu hộ tổ chức họp báo công bố bộ hồ sơ này.
Khi công bố tài liệu, ông Mamdani nói: “Người dân đã mắc bệnh vì các nhà lãnh đạo mà họ tin tưởng đã nói dối, rằng hít thở không khí độc hại là an toàn".
Hồ sơ giải mật cho thấy, khi đó ban lãnh đạo thành phố đã dự đoán được nguy cơ chất ô nhiễm phát tán trong không khí cũng như tình trạng thiếu thiết bị bảo hộ tại hiện trường và lo ngại về khả năng phát sinh hàng nghìn vụ kiện đòi bồi thường nhằm vào chính quyền thành phố trong tương lai. Vì vậy, các cơ quan liên quan đã xây dựng phương án miễn trừ trách nhiệm, thông qua biện pháp lập pháp nhằm hạn chế khoản bồi thường khổng lồ mà thành phố có thể phải gánh chịu.
Tại buổi họp báo, nhà hoạt động Jon Stewart nói: “Chất độc bám trên không khí, mặt đất, bệ cửa sổ, trong máy điều hòa, thậm chí trên cả thú cưng và quần áo và những chất độc này tồn lưu suốt nhiều tháng trời… khi đó chính quyền thành phố cũng đã biết rõ điều này".
Hồ sơ cũng cho biết, quan chức y tế cấp cao nhất của thành phố khi đó từng khai rằng một nghiên cứu cho thấy “nồng độ amiăng trong không khí trong nhà không tăng”, nhưng kết quả xét nghiệm lại xác nhận một số mẫu bụi “có chứa amiăng nồng độ thấp”.
Theo một tài liệu khác, dù tại hiện trường có amiăng, giới chức thành phố New York khi đó vẫn hướng dẫn người dân dùng giẻ lau và cây lau nhà ẩm để dọn bụi và mảnh vụn, trong khi theo quy định, loại chất này chỉ được phép xử lý bởi nhân viên có chứng chỉ chuyên môn.
Theo tin đưa, bộ hồ sơ này nằm trong số 68 thùng tài liệu lịch sử được phát hiện tại một văn phòng của thành phố hồi năm ngoái. Hiện toàn bộ tài liệu đã được đăng tải lên một cơ sở dữ liệu trực tuyến, mở miễn phí cho công chúng tiếp cận, nhằm đáp ứng vụ kiện đòi công khai thông tin mà nhóm vận động “911 Health Watch” trước đó đã đệ đơn kiện chính quyền thành phố.
Giới chức y tế Mỹ cho biết số ca tử vong do các bệnh liên quan đến bụi và khói phát sinh từ vụ sập tòa tháp đôi đã vượt quá số người thiệt mạng trong vụ tấn công (gần 3.000 người).
Theo các nguồn tin, số nhân viên cứu hộ và cư dân tử vong sau đó do mắc ung thư hoặc các bệnh về đường hô hấp vì hít phải các hạt bụi độc hại cũng đã lên tới hàng nghìn người.
