Từ năm 2024, "Bộ tiêu chí về môi trường văn hóa trong lễ hội truyền thống” do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành đã được các địa phương trên địa bàn tỉnh Yên Bái triển khai nghiêm túc, hiệu quả. Yên Bái có khoảng 40 lễ hội truyền thống thường tổ chức vào dịp đầu xuân. Mỗi lễ hội mang nét độc đáo riêng nhưng có điểm chung là chứa đựng những giá trị truyền thống đậm bản sắc văn hóa dân tộc.
Cấp ủy, chính quyền và các ngành chức năng đã triển khai nhiều hình thức tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức của người dân về văn hóa lễ hội, về ý thức giữ gìn vệ sinh an toàn thực phẩm và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên. Nâng cao ý thức cộng đồng chính là nền tảng quan trọng xây dựng lễ hội văn minh. Bảo đảm cho các lễ hội diễn ra văn minh, hàng năm, trước mỗi mùa lễ hội, ngành văn hóa, thể thao và du lịch tỉnh đã ban hành quy chế tổ chức lễ hội, trong đó quy định rõ các hoạt động diễn ra trong lễ hội, từ khâu chuẩn bị cho đến khi kết thúc.
Quy chế này không chỉ giúp các ban tổ chức có định hướng rõ ràng mà còn bảo đảm các hoạt động diễn ra một cách an toàn, văn minh, bảo vệ môi trường và chú trọng phát triển du lịch bền vững gắn liền với các lễ hội. Các sản phẩm du lịch được xây dựng vừa nhằm mục đích thu hút du khách vừa góp phần bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống.
Du khách được khuyến khích tham gia các hoạt động văn hóa, tìm hiểu về lịch sử, phong tục, tập quán của các dân tộc địa phương. Điều này một mặt giúp nâng cao thu nhập cho người dân, mặt khác tạo ra môi trường lễ hội phong phú, hấp dẫn, văn minh. Bảo vệ môi trường trong các lễ hội là một yếu tố rất quan trọng.
Các địa phương đều thực hiện nhiều hoạt động dọn dẹp môi trường trước, trong và sau lễ hội. Hoạt động này bảo đảm làm sạch khu vực tổ chức lễ hội và nâng cao ý thức người dân đối với việc giữ gìn vệ sinh môi trường. Ngoài ra, các ban tổ chức khuyến khích người dân, du khách sử dụng các sản phẩm thân thiện với môi trường, chung tay bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.
Anh Nguyễn Văn Hải ở quận Cầu Giấy, thành phố Hà Nội chia sẻ: "Tôi thật sự ấn tượng với không khí lễ hội ở Yên Bái. Mọi người rất thân thiện và hòa đồng! Tôi thích nhất là những hoạt động văn hóa truyền thống, từ các điệu múa đến ẩm thực đặc sắc. Các trò chơi dân gian thú vị đã giúp tôi hiểu thêm về văn hóa của người dân nơi đây và học được nhiều điều mới mẻ”.
Chị Lê Thị Mai đến từ thành phố Hồ Chí Minh cảm nhận sự khác biệt: "Lễ hội ở Yên Bái mang đến cho tôi cảm giác gần gũi và chân thật hơn. Mọi thứ đều được tổ chức rất chu đáo, từ việc giữ gìn vệ sinh môi trường đến bảo đảm an toàn cho du khách. Tôi thấy điều này rất quan trọng, rất đặc biệt trong bối cảnh hiện nay”.
Để các lễ hội là các sản phẩm du lịch bền vững, tỉnh Yên Bái chú trọng nâng cao vai trò của cộng đồng, đặc biệt huy động người dân tham gia bảo tồn các giá trị văn hóa của lễ hội, tham gia công tác tổ chức lễ hội. Nhiều nơi, nhiều đơn vị tổ chức các lễ hội đã sử dụng hiệu quả các nền tảng trực tuyến để quảng bá lễ hội, tạo điều kiện cho du khách dễ dàng tiếp cận thông tin. Công nghệ thông tin cũng có thể được sử dụng để tổ chức các hoạt động trực tuyến, giúp kết nối cộng đồng và du khách trong thời đại số. Bên cạnh hoạt động chính, các lễ hội tổ chức thêm nhiều hoạt động văn hóa bổ trợ như: hội thi, trưng bày sản phẩm địa phương hay các buổi giao lưu văn hóa giữa các dân tộc.
Mùa lễ hội xuân 2025 tại Yên Bái đang đến gần, hứa hẹn sẽ mang tới những trải nghiệm phong phú và đáng nhớ cho du khách và người dân địa phương. Nỗ lực tổ chức các hoạt động lễ hội bảo đảm văn minh, lành mạnh và an toàn, Yên Bái đã và đang khẳng định vị thế là một điểm đến du lịch hấp dẫn, nơi lưu giữ và phát huy giá trị bản sắc văn hóa truyền thống đặc sắc.
Thanh Ba
