Như ánh sao đêm lặng lẽ, bền bỉ, miệt mài thắp sáng, suốt 15 năm qua, đảng viên, Trung tá Viêm Trọng Toàn, cán bộ Đồn Biên phòng Trịnh Tường - "thầy Toàn mù" (thầy Toàn dạy xóa mù chữ) và các cộng sự đã giúp hàng trăm đồng bào dân tộc thiểu số vùng biên giới Lào Cai biết đọc, biết viết, biết tính toán, góp phần nâng cao trình độ dân trí của dân bản.
“Thầy" Toàn là tên gọi thân thương, quen thuộc mà nhiều người dân các xã biên giới của huyện Bát Xát thường nói về Trung tá Viêm Trọng Toàn, cán bộ Đồn Biên phòng Trịnh Tường. Hơn 32 năm gắn bó, làm nhiệm vụ trên tuyến biên giới Lào Cai, thầy giáo “quân hàm xanh” có 15 năm tham gia xóa mù chữ, trực tiếp giảng dạy 14 lớp với trên 300 học viên. Đa phần, họ là đồng bào các dân tộc Dao, Mông, Hà Nhì, độ tuổi từ 15 - 45 tuổi.
18 giờ 30 phút, sau khi hoàn thành các công việc chuyên môn trong ngày, Trung tá Viêm Trọng Toàn dùng vội bữa cơm tối tại đơn vị trước các đồng đội, anh trở về phòng để chuẩn bị cho lớp học xóa mù do mình phụ trách. Anh cẩn thận xem lại bài giảng, sắp xếp giáo án, sách giáo khoa, đồ dùng dạy học trước giờ lên lớp. Chiếc xe Win là "người bạn đồng hành" với "thầy" Toàn trên các cung đường biên giới để đến lớp dạy xóa mù chữ. Đường đến lớp gồ ghề, lởm chởm đá, sỏi, dốc cao, khúc khuỷu chẳng làm khó được anh bởi cũng như bao cung đường biên giới khác, đã gắn bó, thân thuộc với mỗi người lính biên phòng.
Lớp học xóa mù chữ lần này được đặt tại bản Tùng Chỉn 3, xã Trịnh Tường, Bát Xát. Bản nhỏ, nằm chênh vênh trên núi cao, cách trung tâm xã hơn chục km, nơi phần đông đồng bào dân tộc Dao sinh sống. Lớp học có 25 học viên, ít tuổi nhất là Tẩn Láo Sử, sinh năm 2001, nhiều tuổi nhất là Tẩn Phù Thiện, sinh năm 1974. Vượt lên mặc cảm, tự ti, những học sinh mái đầu đã bạc, có con cháu đủ đầy vẫn đều đặn đến lớp, ê a những con chữ đầu tiên. Cả ngày lao động ngoài ruộng đồng, trở về nhà khi nắng đã tắt, các mẹ, các chị lại tất bật lo việc gia đình, ăn vội bát cơm, rồi rủ nhau xách đèn, tới lớp để học "cái chữ". Những ngày đầu đứng lớp, "thầy" Toàn đã dành nhiều thời gian để học hỏi kinh nghiệm từ các giáo viên địa phương, tham gia lớp bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm ngắn ngày. Vì lớp học đặc biệt với các học viên độ tuổi khác nhau nên thầy giáo đã phải chọn phương pháp dạy phù hợp. Lớp học không chỉ dạy đọc, dạy viết, mà tuyên truyền, vận động người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi để từng bước xoá đói, giảm nghèo, lồng ghép các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước tới bà con.
Đôi tay của bà con đã quen với việc cầm cuốc, cầm dao nay cầm bút tập viết sao khó quá khiến không ít người nản lòng, có ý định bỏ học giữa chừng. "Thầy" Toàn lại kiên trì uốn nắn từng nét chữ cho các học viên, động viên họ cởi bỏ được mặc cảm, sự tự ti. Những người lớn ban đầu còn bỡ ngỡ, bối rối với bút, với vở, được sự tận tình của người thầy giáo "quân hàm xanh", thấm thoắt họ đã đọc được chữ, viết được câu hoàn chỉnh. Thấy học viên đọc chữ thông, làm toán được là bao vất vả, khó nhọc với thầy giáo tan biến, thay vào đó là niềm vui, hạnh phúc vô bờ, khiến anh có thêm động lực, quyết tâm hơn để tiếp tục đứng lớp giảng dạy. Bằng sự tận tụy, nhiệt huyết của anh, lớp học vùng biên ấy tối nào cũng rộn ràng tiếng nói cười. Nhiều “trái ngọt” từ những lớp học xóa mù chữ, như Lý A Chả, Tẩn A Sinh, Tẩn Tả Mẩy... ở xã Trịnh Tường, A Mú Sung (Bát Xát) đã vươn lên trở thành trưởng thôn, dân quân, cán bộ phụ nữ thôn, cùng anh tiếp tục vận động đồng bào đến lớp, phát triển kinh tế, xây dựng cuộc sống mới ấm no, tươi đẹp.
Hành trình xóa mù chữ của "thầy" Toàn và các cộng sự nhiều năm nay vẫn luôn âm thầm, lặng lẽ như vậy, thắp sáng các lớp học đặc biệt hằng đêm trên biên giới. Thêm một học viên biết chữ, biết cách làm ăn, xây dựng cuộc sống mới là thêm một niềm vui, hạnh phúc để người lính biên phòng, thầy giáo Viêm Trọng Toàn nỗ lực cống hiến cho vùng đất biên cương Tổ quốc.
Ở thôn Pang Cáng, xã Văn Chấn, ông Vàng A Xềnh được người dân biết đến không chỉ với vai trò Trưởng dòng họ Vàng mà còn bởi sự gương mẫu trong cuộc sống và trách nhiệm với cộng đồng. Từ chăm lo phát triển kinh tế gia đình đến vận động con cháu không tảo hôn, tránh xa ma túy, chấp hành pháp luật, ông luôn quan niệm “Muốn lời nói có sức nặng, trước hết mình phải làm để mọi người tin và làm theo”.
Ở Trường THCS Lý Tự Trọng, phường Cam Đường, những câu chuyện về Bác Hồ được các thầy cô đưa đến thật gần với học sinh thông qua Không gian văn hóa Hồ Chí Minh. Không chỉ có sách, ảnh và tư liệu về cuộc đời, sự nghiệp của Người, nơi đây còn là không gian để học sinh tự đọc, tự tìm hiểu để cảm nhận và quan trọng hơn là tìm thấy trong những câu chuyện ấy những điều có thể bắt đầu từ chính cuộc sống của mình.
Ở Lào Cai, việc học Bác đang được cụ thể hóa từ những việc rất gần với đời sống: nghe dân nói, biết dân cần và cùng dân giải quyết những vấn đề đặt ra từ cơ sở.
Trên đỉnh Tà Chơ, xã Phình Hồ (Lào Cai), lớp học nhỏ với 14 học sinh người Mông vẫn ngày ngày vang lên tiếng hát, tiếng cười và những âm thanh ngọng nghịu của buổi đầu làm quen với tiếng Việt...
Một lòng theo con đường mà Đảng và Bác Hồ kính yêu đã lựa chọn, dân tộc Việt Nam đã giành được những thắng lợi vĩ đại để “Đất nước ta chưa bao giờ có được tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”; đồng thời khẳng định rằng: không có khó khăn, thử thách nào mà Nhân dân ta không vượt qua; không có mục tiêu cao đẹp nào mà dân tộc ta không đạt tới.
Chủ tịch Hồ Chí Minh muôn vàn kính yêu đã đi xa nhưng đối với những người sinh ra và lớn lên tại Lào Cai đã từng được gặp Bác thì đó là vinh dự vô cùng lớn lao. Nhiều người trong số đó có ông Vũ Văn Ngọc ở tổ dân phố Yên Ninh 7, phường Yên Bái. Cả cuộc đời ông đã học tập và làm theo lời Bác dạy để rèn luyện, trưởng thành, trở thành người cán bộ mẫu mực góp phần quan trọng trong sự nghiệp xây dựng quê hương, đất nước.
Cách đây 68 năm, vào ngày 23/9/1958, trong chuyến thăm tỉnh Lào Cai, Bác Hồ đã vào thăm khai trường mỏ Cóc (Mỏ Apatit Lào Cai), trò chuyện với cán bộ, công nhân mỏ và người dân nơi đây. Bác luôn mong muốn đồng bào các dân tộc phát huy tinh thần đoàn kết, tăng gia sản xuất, xây dựng quê hương đẹp giàu.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều lần căn dặn cán bộ và đồng bào các dân tộc phải xây dựng thuần phong mỹ tục, từng bước xóa bỏ những phong tục lạc hậu. Trong 6 bức thư, bài huấn thị, bài báo Người dành cho Lào Cai, nội dung ấy được nhắc đến bằng những lời căn dặn cụ thể.
Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy Công an nhân dân, cán bộ, chiến sĩ Công an xã Lâm Giang đang cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực, gần dân, sát dân, vì Nhân dân phục vụ. Qua đó, hình ảnh người chiến sĩ công an ngày càng được bồi đắp bằng tinh thần trách nhiệm, sự tận tụy và tình người.
Tại Trường Phổ thông DTBT Tiểu học và THCS Púng Luông, thôn Dế Xu Phình, xã Púng Luông, tỉnh Lào Cai, công tác dân vận đang được triển khai bằng cách làm gần gũi, thiết thực, phát huy vai trò học sinh như những “hạt nhân” kết nối nhà trường với gia đình và cộng đồng.
Từ mỗi mái ấm bình yên đến cộng đồng an toàn, phụ nữ Lào Cai đang cụ thể hóa “3 an” thành những việc làm cụ thể, góp phần phòng ngừa nguy cơ từ cơ sở và đồng hành với lực lượng công an xây dựng địa bàn bình yên, hạnh phúc.
Phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu, anh Phạm Văn Quyết - Bí thư Chi bộ thôn Củm Hạ 1, xã Cốc San, đã mạnh dạn phát triển mô hình ươm cây giống quế theo hướng liên kết. Từ 500 m² ban đầu, mô hình nay mở rộng lên 12.000 m², cung ứng khoảng 500.000 cây giống mỗi năm, tạo việc làm và lan tỏa cách làm kinh tế hiệu quả trong Nhân dân.
Ở vùng cao Trạm Tấu, việc học và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh được thể hiện qua những việc làm cụ thể, gắn với công việc, cuộc sống và nhu cầu của người dân.
Bác Hồ đã đi xa về thế giới Người hiền, nhưng ở nơi biên cương Lào Cai, dấu chân Người vẫn hiện diện trong từng địa danh, kỷ vật và ký ức của bao thế hệ. Những câu chuyện về Bác không chỉ được lưu giữ, mà còn được kể lại, trao truyền và tiếp tục sống trong đời sống hôm nay.
Hòa chung không khí phấn khởi, tự hào của cả nước hướng tới kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9, các cơ sở Đoàn trên địa bàn tỉnh Lào Cai đồng loạt tổ chức lễ chào cờ với chủ đề “Tôi yêu Tổ quốc tôi”.
Sáng 1/9, tại Cửa khẩu Quốc tế đường bộ số I Lào Cai, Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai tổ chức Lễ chào cờ kỷ niệm 81 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026).
Suối Thầu, dịch ra nghĩa là “đầu suối”, là thôn cao nhất và khó khăn nhất của xã A Mú Sung. Trước đây, thôn còn nhiều khó khăn do giao thông cách trở, đồng bào Mông, Dao còn nhiều hủ tục. Nhờ sự quan tâm của Đảng, Nhà nước với nhiều chương trình hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội, đến nay thôn đã có nhiều đổi thay, góp phần củng cố niềm tin của người dân vào Đảng, Nhà nước, tích cực thi đua lao động sản xuất hướng tới ngày mai tươi sáng.
Chỉ thị số 07 của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới” đã tạo ra bước ngoặt căn bản trong công tác tư tưởng và hành động tại cấp cơ sở.