Tiền thân là lực lượng bảo vệ chính trị, ngay từ những ngày đầu thành lập, lực lượng Quản lý xuất nhập cảnh vừa chiến đấu, vừa làm nhiệm vụ bảo vệ Đảng, bảo vệ cơ sở cách mạng. Qua các thời kỳ, cùng với sự lớn mạnh của lực lượng Công an nhân dân, công tác quản lý xuất nhập cảnh từng bước được củng cố, kiện toàn, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong từng giai đoạn cách mạng.
Trước thực tế đó, ngày 08/12/2011, Giám đốc Công an tỉnh Lào Cai đã ký Quyết định số 1615/QĐ-CAT thành lập Phòng Quản lý xuất nhập cảnh trực thuộc Công an tỉnh.
Đây là dấu mốc lịch sử quan trọng, đánh dấu bước phát triển mới về tổ chức bộ máy, tạo cơ sở để công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực xuất nhập cảnh trên địa bàn được triển khai bài bản, thống nhất, chuyên sâu, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời kỳ đẩy mạnh hội nhập quốc tế và phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.
Là tỉnh biên giới, cửa ngõ giao thương kinh tế quốc tế, lượng công dân và người nước ngoài đến - đi, cư trú, hoạt động ngày càng tăng, đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác quản lý. Thực hiện chỉ đạo của Bộ Công an, Tỉnh ủy, UBND tỉnh, Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã chủ động tham mưu, triển khai đồng bộ các giải pháp, vừa quản lý chặt chẽ, vừa tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức, cá nhân trong thực hiện các thủ tục hành chính.
Đại tá Đỗ Tuấn Sơn - Trưởng Phòng Quản lý xuất nhập cảnh, Công an tỉnh cho biết: “Trong bối cảnh hội nhập ngày càng sâu rộng, yêu cầu đặt ra đối với công tác quản lý xuất nhập cảnh không chỉ là bảo đảm an ninh, an toàn, mà còn phải phục vụ hiệu quả phát triển kinh tế - xã hội và đối ngoại của địa phương".
Đơn vị luôn chú trọng đổi mới phương pháp công tác, đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân, đồng thời chủ động nắm chắc tình hình, không để bị động, bất ngờ trong mọi tình huống.
Năm 2025, đơn vị đã tiếp nhận 15.415 lượt hồ sơ đề nghị cấp hộ chiếu phổ thông; 259.874 lượt hồ sơ đề nghị cấp giấy thông hành; 1.037 lượt hồ sơ đề nghị cấp thị thực, gia hạn tạm trú, thẻ tạm trú. Công tác quản lý cư trú đối với người nước ngoài được thực hiện chặt chẽ, với 688.096 lượt người nước ngoài tạm trú được quản lý, góp phần giữ vững ổn định tình hình an ninh, trật tự trên địa bàn.
Cùng với đó, công tác kiểm tra, xử lý vi phạm được tăng cường. Trong năm, lực lượng đã xử lý hành chính 72 trường hợp vi phạm quy định, thu nộp ngân sách nhà nước trên 300 triệu đồng, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.
Một trong những điểm nhấn nổi bật của Phòng Quản lý xuất nhập cảnh là đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác. Đơn vị đã triển khai 100% dịch vụ công trực tuyến toàn trình mức độ 4 đối với các thủ tục thuộc lĩnh vực xuất nhập cảnh. Tổng số hồ sơ thực hiện qua dịch vụ công đạt 16.452 hồ sơ, góp phần tiết kiệm thời gian, chi phí cho người dân, nâng cao tính công khai, minh bạch.
Để đạt được những kết quả đó, đội ngũ cán bộ, chiến sĩ luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, chấp hành nghiêm quy trình công tác, thực hiện phương châm “kiểm tra chặt chẽ, đối chiếu kỹ càng, giải thích rõ ràng, hướng dẫn chu đáo”. Tại bộ phận tiếp dân, các thủ tục được niêm yết công khai; việc tiếp nhận, giải quyết hồ sơ được thực hiện nhanh gọn, đúng quy định.
Trung tá Nguyễn Thành Trung - cán bộ Phòng Quản lý xuất nhập cảnh chia sẻ: Mỗi cán bộ, chiến sĩ luôn ý thức rõ vai trò, trách nhiệm của mình, không ngừng rèn luyện, nâng cao trình độ chuyên môn, thái độ phục vụ, hướng tới sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp. Qua thực tiễn công tác, chúng tôi càng nhận thức sâu sắc hơn yêu cầu vừa quản lý chặt chẽ, vừa phục vụ tốt, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân.
Thực tế cho thấy, những nỗ lực đó đã nhận được đánh giá tích cực từ người dân và bạn bè quốc tế. Anh Nathan Buck, quốc tịch Nam Phi cho biết: “Thủ tục xuất nhập cảnh tại Lào Cai được thực hiện nhanh chóng, thuận tiện; cán bộ thân thiện, nhiệt tình hỗ trợ. Tôi đánh giá cao sự chuyên nghiệp và cách làm việc hiệu quả của lực lượng chức năng ở đây”.
Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, công tác quản lý người nước ngoài ngày càng phức tạp, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng. Phòng Quản lý xuất nhập cảnh đã chủ động tham mưu, phối hợp với các đơn vị chức năng, lực lượng biên phòng, chính quyền địa phương để quản lý hiệu quả tình hình cư trú, hoạt động của người nước ngoài, đồng thời xử lý kịp thời các vi phạm, không để phát sinh điểm nóng về an ninh, trật tự.
Đặc biệt, trong giai đoạn dịch bệnh COVID-19, lực lượng xuất nhập cảnh đã thể hiện rõ vai trò nòng cốt khi tham gia truy vết, kiểm soát chặt chẽ hoạt động xuất nhập cảnh, góp phần ngăn chặn nguy cơ lây lan dịch bệnh từ bên ngoài. Những nỗ lực thầm lặng ấy đã góp phần quan trọng giữ vững “vùng xanh” an toàn cho địa phương.
Với những thành tích xuất sắc, lực lượng Quản lý xuất nhập cảnh, Công an tỉnh đã vinh dự được Đảng, Nhà nước và các cấp, ngành trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cùng nhiều bằng khen, cờ thi đua qua các thời kỳ.
Dẫu nhiệm vụ phía trước còn nhiều khó khăn, thách thức, song với tinh thần đoàn kết, chủ động, sáng tạo, lực lượng Quản lý xuất nhập cảnh, Công an tỉnh quyết tâm hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, góp phần giữ vững an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội và xây dựng hình ảnh người chiến sĩ Công an nhân dân bản lĩnh, nhân văn, vì Nhân dân phục vụ.
