Nâng cao chất lượng rà soát, xây dựng văn bản quy phạm pháp luật

Đánh giá công tác lập và triển khai thực hiện Chương trình xây dựng luật và pháp lệnh có nhiều đổi mới, tiến bộ và kết quả tích cực, nhiều đại biểu Quốc hội cũng kiến nghị cần giải quyết một số hạn chế, bất cập tồn tại từ lâu, đặc biệt liên quan đến chất lượng rà soát, xây dựng văn bản quy phạm pháp luật.

Đánh giá tác động chính sách còn hạn chế

Băn khoăn về chất lượng hồ sơ đề nghị xây dựng luật, nghị quyết, đại biểu Nguyễn Minh Sơn (Tiền Giang) nhấn mạnh, chất lượng đánh giá tác động chính sách ngay từ khâu đề nghị xây dựng luật, nghị quyết còn hạn chế. Theo đại biểu, đây là vấn đề đã được nêu ra rất nhiều lần nhưng vẫn chưa được khắc phục, nhất là đối với những nhiệm vụ lập pháp mang tính cấp bách thì vấn đề này càng đáng lưu tâm hơn.

Nâng cao chất lượng rà soát, xây dựng văn bản quy phạm pháp luật ảnh 1
Đại biểu Nguyễn Minh Sơn - Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Tiền Giang. (Ảnh: KHOA NGUYÊN)

Không ít các chính sách pháp luật được đề xuất trong các dự án luật, nghị quyết còn chung chung, thiếu cụ thể, chưa rõ về nội dung quy định được thiết kế để cụ thể hóa chính sách và do vậy, đánh giá tác động chính sách cũng còn sơ sài, hình thức không rõ định lượng.

So sánh báo cáo đánh giá tác động chính sách khi đề nghị xây dựng luật, nghị quyết để đưa vào chương trình và khi dự án luật, nghị quyết đã chính thức được đưa vào chương trình trình Quốc hội cho thấy, về mặt nội dung không có sự hoàn thiện đáng kể, chất lượng báo cáo tổng kết thi hành pháp luật cũng cần được nâng cao hơn, cần tách bạch rõ những kết quả hạn chế do quy định của văn bản luật, nghị quyết và những kết quả hạn chế do quy định của văn bản dưới luật, những vấn đề do quy định pháp luật và những vấn đề do tổ chức thi hành pháp luật.

Theo đại biểu Nguyễn Minh Sơn, chất lượng rà soát văn bản quy phạm pháp luật cũng cần được cải thiện hơn, bảo đảm rõ ràng. Đặc biệt, thiết kế điều về áp dụng luật trong các dự thảo luật phải được đầu tư hơn. Qua nghiên cứu báo cáo thẩm tra của các Ủy ban của Quốc hội cho thấy, đây là nội dung có nhiều ý kiến đại biểu Quốc hội cho rằng phải làm rõ, hoàn thiện thêm để phân biệt rõ về phạm vi điều chỉnh và nguyên tắc áp dụng.

Chung quan điểm, đại biểu Phan Thị Mỹ Dung (Long An) đánh giá, bên cạnh những kết quả đạt được, Chính phủ cũng đã mạnh dạn nhìn nhận những hạn chế, bất cập, tồn tại qua nhiều năm chưa được khắc phục triệt để như hồ sơ đề nghị xây dựng văn bản chưa bảo đảm chất lượng, chưa đầy đủ, đúng theo quy định, chương trình phải điều chỉnh nhiều lần, thậm chí có những dự án luật đã xin Quốc hội điều chỉnh, đưa vào, rút ra rất nhiều lần.

“Dự án luật nào xin điều chỉnh cũng có lý do chính đáng, thuyết phục và Quốc hội cũng không thể ép khi dự án luật chưa chuẩn bị chín muồi, đầy đủ hoặc lý do vì yêu cầu cấp thiết phải bổ sung vào chương trình để Quốc hội xem xét, thông qua”, đại biểu Phan Thị Mỹ Dung nêu ý kiến.

Để đáp ứng yêu cầu, mong mỏi, kỳ vọng của cử tri, địa phương về hoạt động lập pháp của Quốc hội, đại biểu kiến nghị Quốc hội, Chính phủ quan tâm tới việc tăng tính dự báo, tính chủ động của các cơ quan đề xuất các dự án luật cho kịp thời điều chỉnh các vấn đề phát sinh trong phát triển kinh tế-xã hội, quốc phòng, an ninh và quan hệ quốc tế, hạn chế việc xây dựng chính sách, cơ chế quy định bằng các nghị quyết thí điểm.

“Đã thí điểm 5 năm cũng là thời gian đủ cho chúng ta đánh giá để xây dựng, sửa đổi, bổ sung quy định pháp luật, nhưng có trường hợp chúng ta xin gia hạn kéo dài thêm 2 năm, 3 năm, thậm chí là 5 năm. Như vậy, thí điểm gần 10 năm thì cũng gần như bằng tuổi thọ trung bình của một luật. Việc thí điểm này có thể tạo ra sự không hài hòa, bình đẳng giữa ngành, lĩnh vực, địa phương này với ngành, lĩnh vực, địa phương kia”, đại biểu Phan Thị Mỹ Dung nêu vấn đề.

Thay vào đó, vẫn có thể giải quyết tình huống do không chuẩn bị kịp việc xây dựng, sửa đổi toàn diện 1 luật thì có thể áp dụng 1 luật sửa đổi, bổ sung nhiều luật theo thủ tục rút gọn. Từ đó, bóc tách những vấn đề rõ ràng đã lỗi thời, không còn phù hợp, khả thi hoặc vấn đề mới phát sinh để điều chỉnh, bổ sung pháp luật, đại biểu đề xuất.

Ngoài ra, theo đại biểu Phan Thị Mỹ Dung, những vướng mắc, khó khăn, những phát sinh mới, những chồng chéo giữa các quy định trên các lĩnh vực có thể điều chỉnh bằng văn bản quy phạm pháp luật dưới luật như các nghị định, thông tư, nghị quyết của Chính phủ, của bộ, ngành thì các cơ quan của Chính phủ cũng nên kịp thời sửa đổi, bổ sung, ban hành mới để tháo gỡ cho địa phương, doanh nghiệp.

Bám sát yêu cầu thực tế

Đánh giá cao các ý kiến góp ý của các đại biểu Quốc hội, Bộ trưởng Tư pháp Lê Thành Long nhấn mạnh, nhiều ý kiến thống nhất với đánh giá của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về chất lượng và những cố gắng của Chính phủ trong việc lập và thực hiện Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh trong thời gian qua, đặc biệt là trong năm 2021 và nửa đầu năm 2022 với rất nhiều các biến đổi, thách thức trên thực tế đối với đất nước.

Theo Bộ trưởng Lê Thành Long, tiếp tục nhiệm kỳ trước, nhiệm kỳ này của Chính phủ vẫn coi trọng xây dựng thể chế, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc về thể chế để phục vụ phát triển kinh tế-xã hội là ưu tiên số 1, số lượng các phiên họp của Chính phủ về xây dựng luật pháp lệnh cũng rất nhiều, là một cố gắng rất là lớn của Chính phủ.

Về cách làm của năm nay, Bộ trưởng Lê Thành Long cho biết có những điểm khác với cách làm trước và cũng đã đạt được sự đồng thuận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

“Thí dụ như tổng cộng các tờ trình để bổ sung, thực hiện làm chương trình 2023 và điều chỉnh bổ sung chương trình 2022 của Chính phủ đã có 6 tờ trình và cứ có tờ trình nào thì Ban Pháp luật thẩm định các Hội đồng dân tộc, các Ủy ban tham gia thẩm định và Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét theo hình thức cuốn chiếu thì cũng là cái khác và nó cũng đáp ứng yêu cầu thực tế đề ra”, Bộ trưởng Lê Thành Long thông tin.

Liên quan những hạn chế kéo dài trong thời gian nhiều năm, theo Bộ trưởng, Chính phủ, Quốc hội cũng đã cố gắng tuy nhiên chưa xử lý được dứt điểm, chẳng hạn như hồ sơ mặc dù đến gần 9.000 trang nhưng có những lúc vẫn chưa đủ.

“Tính ổn định của xây dựng chương trình cũng là 1 vấn đề, mặc dù cũng có những ý kiến khác, trước đây chúng ta có chương trình nhiệm kỳ nhưng sau này chúng ta bỏ, vì nó không phù hợp với thực tế. Chính phủ kỳ này trong năm 2021-2022 là không xin rút, có một số dự án luật chưa đáp ứng được chất lượng thì Ủy ban Thường vụ Quốc hội chưa cho phép trình Quốc hội và Chính phủ tiếp tục có nghiên cứu để bổ sung vào chương trình”, Bộ trưởng Lê Thành Long cho biết.

Theo Bộ trưởng, Bộ Tư pháp cũng sẽ tiếp tục tiếp thu các ý kiến góp ý, kể cả những gợi ý về các dự án cụ thể để tiếp tục tham mưu báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ nhằm có các giải pháp hữu hiệu hơn cho việc lập, thực hiện chương trình chương trình xây dựng luật, pháp lệnh hằng năm những năm sau tốt hơn năm trước.

Báo Nhân Dân

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Phát huy hiệu quả vai trò "tai mắt" của dân

Phát huy hiệu quả vai trò "tai mắt" của dân

Ở bất cứ thôn bản hay tổ dân phố nào, người dân luôn mong muốn những đồng tiền mình đóng góp, các chính sách hỗ trợ của Nhà nước hay công trình phúc lợi trên địa bàn đều được thực hiện minh bạch, công tâm và đúng mục đích. Để giữ được sự minh bạch ngay từ cơ sở, không gì hiệu quả bằng chính sự giám sát của người dân tại chỗ. Đó là lý do ban thanh tra nhân dân ra đời và trở thành chỗ dựa tin cậy của bà con.

Phó Bí thư Tỉnh ủy Giàng Thị Dung thăm, chúc mừng các trường học và kiểm tra mô hình phát triển kinh tế tại xã Phình Hồ

Phó Bí thư Tỉnh ủy Giàng Thị Dung thăm, chúc mừng các trường học và kiểm tra mô hình phát triển kinh tế tại xã Phình Hồ

Sáng 18/11, đồng chí Giàng Thị Dung - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh cùng đoàn công tác của tỉnh đến thăm, tặng quà chúc mừng các trường học nhân dịp kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 - 20/11/2026) và kiểm tra một số mô hình phát triển kinh tế, du lịch trên địa bàn xã Phình Hồ.

Bảo Thắng - Lan tỏa nghĩa tình trong chiến dịch 500 ngày đêm

Bảo Thắng - Lan tỏa nghĩa tình trong chiến dịch 500 ngày đêm

Trong Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, xã Bảo Thắng được giao thực hiện nhiều nhiệm vụ quan trọng. Với tinh thần trách nhiệm cao, sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự chung sức của Nhân dân, địa phương đã góp phần lan tỏa sâu sắc đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc.

Sắc màu văn hóa cùng ngày hội đại đoàn kết

Sắc màu văn hóa cùng ngày hội đại đoàn kết

Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026 tại Lào Cai mang một sắc thái mới khi được tổ chức gắn với Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11). Đây không chỉ là dịp gặp gỡ, thắt chặt tình làng nghĩa xóm, ngày hội còn trở thành không gian hội tụ, giao lưu và lan tỏa những giá trị văn hóa truyền thống. Qua đó, khơi dậy niềm tự hào, ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa, bồi đắp sức mạnh đại đoàn kết từ mỗi khu dân cư.

Lào Cai mở lối cửa ngõ, đón vận hội APEC

Lào Cai mở lối cửa ngõ, đón vận hội APEC

Trên trục kết nối kinh tế Việt Nam - Trung Quốc và ASEAN, Lào Cai đang phát huy lợi thế cửa ngõ để mở rộng thương mại, thu hút nguồn lực và nâng cao năng lực logistics. Từ hạ tầng giao thông, cửa khẩu thông minh đến xúc tiến thương mại và tận dụng các hiệp định thương mại tự do, ngoại giao kinh tế địa phương đang tạo đà để tỉnh sẵn sàng đón cơ hội từ tiến trình hội nhập APEC.

Đoàn đại biểu tỉnh Lào Cai và Tuyên Quang xuất cảnh, bắt đầu chuyến thăm và làm việc tại tỉnh Vân Nam (Trung Quốc)

Đoàn đại biểu tỉnh Lào Cai và Tuyên Quang xuất cảnh, bắt đầu chuyến thăm và làm việc tại tỉnh Vân Nam (Trung Quốc)

Sáng 18/11, tại Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai, Đoàn đại biểu tỉnh Lào Cai do đồng chí Dương Quốc Huy - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy làm Trưởng đoàn đã xuất cảnh sang Trung Quốc, bắt đầu chương trình công tác và tham dự các hoạt động tại tỉnh Vân Nam.

Tổ đại biểu số 15 HĐND tỉnh Lào Cai tiếp xúc cử tri khu vực Bảo Yên trước kỳ họp cuối năm 2026

Tổ đại biểu số 15 HĐND tỉnh Lào Cai tiếp xúc cử tri khu vực Bảo Yên trước kỳ họp cuối năm 2026

Chiều 17/11, tại xã Nghĩa Đô, Tổ đại biểu số 15 HĐND tỉnh Lào Cai khóa XVII, nhiệm kỳ 2026 - 2031 tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri trước kỳ họp thường lệ cuối năm 2026 với cử tri các xã khu vực Bảo Yên. Hội nghị được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến, kết nối tới các điểm cầu xã Xuân Hòa, Thượng Hà, Bảo Yên, Bảo Hà và Phúc Khánh.

Đại biểu HĐND tỉnh Lào Cai tiếp xúc cử tri trước kỳ họp thường lệ cuối năm 2026

Đại biểu HĐND tỉnh Lào Cai tiếp xúc cử tri trước kỳ họp thường lệ cuối năm 2026

Ngày 17/11, các tổ đại biểu số 5, 3 và 16 HĐND tỉnh Lào Cai tiếp xúc cử tri tại các xã Hạnh Phúc, Phúc Lợi và Võ Lao trước kỳ họp thường lệ cuối năm 2026 của HĐND tỉnh khóa XVII. Cử tri kiến nghị nhiều vấn đề liên quan đến chế độ, chính sách đối với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, hoạt động của chính quyền cơ sở và đầu tư hạ tầng giao thông.

Bảo đảm tiến độ hoàn thiện cơ sở dữ liệu vị trí việc làm và phương án biên chế giai đoạn 2027-2031

Bảo đảm tiến độ hoàn thiện cơ sở dữ liệu vị trí việc làm và phương án biên chế giai đoạn 2027-2031

Thay mặt Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký ban hành Kết luận số 123-KL/TW, ngày 13/11/2026 về tình hình, kết quả thực hiện Kết luận số 107-KL/TW, ngày 17/10/2026 của Bộ Chính trị; tiến độ hoàn thiện cơ sở dữ liệu vị trí việc làm và phương án biên chế giai đoạn 2027-2031.

fb yt zl tw