Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật:

Một số tác phẩm xét chưa đủ thời gian công bố tối thiểu

Bộ VH-TT-DL vừa đăng danh sách các tác phẩm, công trình đề nghị xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật (VHNT) năm 2021 do Hội đồng cấp cơ sở thuộc 9 lĩnh vực chuyên ngành gửi lên để lấy ý kiến của nhân dân. Tuy nhiên, theo nhận định của ông Phùng Huy Cẩn, Vụ trưởng Vụ Thi đua - Khen thưởng, Bộ VH-TT-DL, một số tác phẩm chưa đáp ứng được thời gian công bố tối thiểu.

Một buổi lễ trao tặng “Giải thưởng Hồ Chí Minh”, “Giải thưởng Nhà nước” về văn học, nghệ thuật

Một buổi lễ trao tặng “Giải thưởng Hồ Chí Minh”, “Giải thưởng Nhà nước” về văn học, nghệ thuật

PHÓNG VIÊN: Lĩnh vực nào có nhiều hồ sơ không đáp ứng tiêu chí về thời gian công bố ra công chúng, thưa ông?

Ông PHÙNG HUY CẨN: Để tác phẩm có thời gian “sống” trong công chúng, quy định chỉ rõ tác phẩm phải được công bố tối thiểu là 5 năm đối với xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh và 3 năm đối với xét tặng Giải thưởng Nhà nước. Kết quả lọc hồ sơ cho thấy hội đồng cơ sở của Hội Nhà văn làm chưa kỹ việc này. 

Đây có phải là nguyên nhân dẫn đến việc có nhiều hồ sơ đề nghị xét tặng trong năm 2021?

Đây chỉ là một trong số các nguyên nhân. Trong lần xét tặng này, việc bỏ tiêu chí về giải thưởng, huy chương… khi xét tặng những tác phẩm, công trình được công bố, sử dụng từ năm 1993 trở về trước cũng khiến số lượng hồ sơ tăng lên đáng kể.

Trước đây, các tác phẩm, công trình xét tặng giải thưởng cần đáp ứng tiêu chí là đã đoạt giải thưởng, huy chương trong các cuộc thi liên hoan chuyên nghiệp và triển lãm về văn học, nghệ thuật cấp quốc gia của Bộ VH-TT-DL hoặc Hội VHNT chuyên ngành trong nước hoặc quốc tế.

Tuy nhiên, theo Nghị định số 133/2018/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung, những công trình, tác phẩm trước năm 1993 có tác dụng phục vụ sự nghiệp cách mạng, có ảnh hưởng rộng lớn và lâu dài trong đời sống xã hội, góp phần quan trọng vào việc thay đổi nhận thức của nhân dân trong sự nghiệp phát triển văn học, nghệ thuật Việt Nam, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, có giá trị đặc biệt xuất sắc về văn học, nghệ thuật, về nội dung tư tưởng và hình thức nghệ thuật thì sẽ bỏ qua tiêu chí giải thưởng. Đây là một trong những điểm mới được áp dụng trong đợt xét tặng này, vì thế một số hồ sơ dưới hội đồng cấp cơ sở gửi lên xuất hiện một số tác giả có tác phẩm giao thoa giữa mốc trước và sau năm 1993. 

Những hồ sơ có tác phẩm chưa đáp ứng tiêu chí về thời gian công bố ra công chúng, hoặc có sự chưa rõ ràng với mốc áp dụng là năm 1993 có bị loại khi lọc kỹ thuật trong đợt xét tặng này không?

Hiện, chúng tôi chỉ làm công tác thống kê ban đầu và không có quyền lọc kỹ thuật đối với những tác phẩm chưa đủ tiêu chí xét tặng giải thưởng. Việc lọc hồ sơ là nhằm báo cáo với hội đồng sao cho chính xác, trung thực. Mỗi trường hợp có vấn đề đều được đưa ra trước hội đồng.  

Với tác phẩm chưa đủ thời gian công bố theo quy định nhưng lại có giá trị nghệ thuật cao, có sức lan tỏa và ảnh hưởng rộng rãi trong công chúng mà không được đưa ra xét tặng, liệu có quá đáng tiếc không?

Những tác phẩm như vậy sẽ chuyển sang đợt xét tặng tới. Về mặt hành chính, việc chưa đáp ứng yêu cầu thời gian công bố tối thiểu được hiểu là chưa đủ độ thẩm thấu trong xã hội, thì tác giả vui lòng đợi đến lúc đủ. Việc chưa xét trong đợt này không có nghĩa là mất cơ hội xét lần tiếp theo.  

Việc không đưa ra quy định về số lượng Giải thưởng Nhà nước, Giải thưởng Hồ Chí Minh mỗi đợt xét tặng liệu có thể sinh tâm lý cả nể, dễ dãi để “cả làng cùng vui” không, thưa ông?

Rất khó có việc dễ dãi khi thẩm định các tác phẩm, công trình VHNT. Thẩm định giá trị của các tác phẩm dự thi thuộc về hội đồng. Trên thực tế, việc đánh giá tác phẩm VHNT chưa bao giờ dễ dàng. Mỗi tác phẩm đưa ra có người khen, người chê cũng là chuyện rất bình thường bởi đó là nhận định, cảm nhận chủ quan. Cũng chưa chắc hội đồng đã có đánh giá hoàn toàn chính xác, nhưng trong nhiều sự lựa chọn thì ta cũng cần chọn lấy cái đáng tin cậy hơn. 

Việc lựa chọn các thành viên trong Hội đồng xét duyệt cấp bộ thực hiện như thế nào?

Trong Nghị định về xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về VHNT có quy định rõ thành phần hội đồng, gồm đại diện cơ quan quản lý nhà nước chưa đến 30%, phần còn lại là những người có uy tín nghề nghiệp và từng được tặng giải thưởng cao quý này. Đây là Hội đồng cấp bộ, tức là hội đồng chuyên ngành nên tính nghề nghiệp rất cao.

Khi hết thời gian đăng tải lấy ý kiến nhân dân về các hồ sơ đề nghị xét duyệt tặng giải thưởng của hội đồng cấp cơ sở gửi lên, Vụ trưởng Vụ Thi đua - Khen thưởng, Bộ VH-TT-DL sẽ tổng hợp ý kiến nhận được, làm báo cáo và gửi tới mỗi hội đồng chuyên ngành. Dự kiến các hội đồng sẽ bắt đầu làm việc trong tháng 4 này. Tùy theo số lượng hồ sơ mà thời gian của hội đồng sẽ kéo dài 3 - 5 ngày để đảm bảo mỗi hồ sơ đều được thẩm định, xem xét kỹ càng. Riêng Hội đồng Văn học, số lượng hồ sơ đề nghị xét tặng nhiều nên thời gian làm việc có thể 5 ngày hoặc dài hơn tùy tình hình.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Điểm hẹn của những tâm hồn đồng điệu

Điểm hẹn của những tâm hồn đồng điệu

Từ một trang thơ trên mạng xã hội Facebook được hình thành năm 2017 với 6 thành viên, qua 9 năm hoạt động, Câu lạc bộ Người yêu thơ Việt tỉnh Lào Cai đã trở thành mái nhà chung ấm áp của hơn 200 hội viên cùng 14 tổ, nhóm trực thuộc. 

Hướng dẫn đăng ký vé chương trình nghệ thuật 'Muôn sắc Việt Nam': Những câu hỏi người hâm mộ cần biết

Hướng dẫn đăng ký vé chương trình nghệ thuật 'Muôn sắc Việt Nam': Những câu hỏi người hâm mộ cần biết

Cổng đăng ký vé trực tuyến chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam” chính thức mở từ 10h ngày 17/11/2026. Để quá trình đăng ký và nhận vé diễn ra thuận lợi, Ban Tổ chức đã giải đáp những câu hỏi thường gặp, từ cách thức đăng ký, thông tin cần chuẩn bị đến quy trình đổi vé cứng và những lưu ý quan trọng dành cho khán giả.

Mặt trận kết nối cộng đồng, gìn giữ văn hóa vùng cao

Mặt trận kết nối cộng đồng, gìn giữ văn hóa vùng cao

Văn hóa là cội nguồn bản sắc, cũng là sợi dây gắn kết cộng đồng, bồi đắp sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Tại Lào Cai, những giá trị văn hóa truyền thống tiếp tục được gìn giữ, lan tỏa từ mỗi thôn, bản, khu dân cư. Mặt trận Tổ quốc phát huy vai trò cầu nối, tập hợp Nhân dân, khơi dậy ý thức bảo tồn di sản, để văn hóa trở thành nền tảng gắn kết cộng đồng.

Lục Yên, Bát Xát tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Ngày Văn hóa Việt Nam

Lục Yên, Bát Xát tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Ngày Văn hóa Việt Nam

Ngày 13/11, xã Lục Yên tổ chức Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc điểm tại thôn Át Thượng và ra mắt mô hình khu dân cư “Đoàn kết – an toàn – ấm no – hạnh phúc”. Cùng ngày, xã Bát Xát tổ chức hội diễn văn nghệ quần chúng với sự tham gia của 21 đội.

Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức Trưng bày đặc biệt về "câu chuyện tình yêu" nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức Trưng bày đặc biệt về "câu chuyện tình yêu" nhân Ngày Văn hóa Việt Nam

Di tích Nhà tù Hỏa Lò giới thiệu đến công chúng một “góc” còn chưa nhiều người biết đến trong cuộc đời hoạt động của những chiến sĩ cách mạng. Đó là những câu chuyện tình yêu. Điều đặc biệt là, với các chiến sĩ cách mạng tình yêu cá nhân được hòa cùng tình yêu quê hương đất nước.

Người Dao quần chẹt giữ gìn bản sắc văn hóa

Người Dao quần chẹt giữ gìn bản sắc văn hóa

Cộng đồng người Dao quần chẹt ở thôn Khe Rộng, xã Quy Mông đã và đang cùng nhau gìn giữ, lan tỏa, trao truyền những nét văn hóa truyền thống qua các lớp học dạy tiếng nói, chữ viết và thêu trang phục truyền thống dân tộc mở ngay tại thôn.

Ứng dụng công nghệ số trong bảo tồn văn hóa Nùng An

Ứng dụng công nghệ số trong bảo tồn văn hóa Nùng An

Trước nguy cơ mai một của tiếng nói và các giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống hiện đại, một dự án thiết thực mang tên “Xây dựng hệ sinh thái số lưu giữ và truyền dạy tiếng Nùng An, gắn với bảo tồn văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ tại xã Lục Yên, tỉnh Lào Cai” đã được triển khai, bước đầu mang lại hiệu quả thiết thực. 

Bắc Hà sẵn sàng đón du khách đến với Festival mùa đông 2026

Bắc Hà sẵn sàng đón du khách đến với Festival mùa đông 2026

Những ngày này, trên cao nguyên trắng Bắc Hà, không khí chuẩn bị cho mùa lễ hội đang diễn ra khẩn trương. Từ các cơ sở lưu trú, dịch vụ du lịch đến những người gắn bó với các hoạt động văn hóa truyền thống, tất cả đều chủ động chỉnh trang, làm mới sản phẩm, sẵn sàng đón du khách.

Dẻo thơm bánh cốm Hợp Thành

Dẻo thơm bánh cốm Hợp Thành

Không đơn thuần là món bánh dâng lên tổ tiên trong lễ cơm mới để cầu mong mùa màng bội thu, gia đình no đủ, bánh cốm của đồng bào Tày xã Hợp Thành (tỉnh Lào Cai) ngày nay đã trở thành một đặc sản quen thuộc, chứa đựng trọn vẹn nét đẹp văn hóa ẩm thực được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Gieo tình yêu thiên nhiên từ những góc xanh học đường

Gieo tình yêu thiên nhiên từ những góc xanh học đường

Chú trọng xây dựng môi trường giáo dục thân thiện, xanh, sạch, đẹp, thời gian qua, Trường TH&THCS Động Quan, xã Khánh Hòa đang tạo dựng không gian học tập gần gũi với thiên nhiên. Cùng thầy cô chăm sóc cây, giữ gìn cảnh quan, học sinh được bồi đắp tình yêu trường lớp và ý thức bảo vệ môi trường từ những việc làm hằng ngày.

Bồi đắp niềm tự hào dân tộc từ trang phục đến trường

Bồi đắp niềm tự hào dân tộc từ trang phục đến trường

Vào thứ Tư hằng tuần, học sinh Trường TH và THCS Hợp Thành đồng loạt mặc trang phục truyền thống của các dân tộc Tày, Giáy, Xa Phó... đến trường. Những bộ trang phục rực rỡ sắc màu không chỉ tạo điểm nhấn cho không gian học đường mà còn góp phần nuôi dưỡng tình yêu, niềm tự hào về bản sắc văn hóa dân tộc trong mỗi học sinh.

fb yt zl tw