Cơ sở sản xuất đồ gỗ, nội thất Đức Anh, thôn Xả Hồ bề thế ngay bên trục đường Bắc Ngầm - Bắc Hà. Từ năm 2009, anh Trần Văn Long (chủ cơ sở) đã làm nghề mộc tại vị trí này. Qua các năm, cơ sở vật chất, máy móc, thiết bị của cơ sở ngày càng được đầu tư mở rộng, hiện đại, có thể sản xuất ra những sản phẩm tinh xảo với số lượng lớn theo yêu cầu của khách hàng. “Cơ sở của chúng tôi đang được xã hướng dẫn, hỗ trợ tiến hành các thủ tục để thành lập hợp tác xã” - anh Trần Văn Long cho biết.
Anh Long cũng như chủ các cơ sở sản xuất - kinh doanh, doanh nghiệp, hợp tác xã, trang trại trên địa bàn xã Xuân Quang, thời gian qua được tư vấn, hướng dẫn và tham gia các hội nghị do xã triển khai liên quan đến thực hiện Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, trong đó có những khó khăn liên quan đến thủ tục hành chính, tiếp cận vốn, mặt bằng sản xuất, thị trường tiêu thụ sản phẩm. Nghị quyết đang được Xuân Quang cụ thể hóa bằng những bước đi bài bản.
Những năm gần đây, Xuân Quang có sự chuyển dịch rõ nét trong cơ cấu kinh tế. Trước đây, sản xuất nông nghiệp thuần túy chiếm ưu thế, nhưng nay, cùng với nông nghiệp hàng hóa, các hoạt động công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, thương mại, dịch vụ và kinh tế trang trại phát triển mạnh. Xã hiện có 99 trang trại; 40 cơ sở chế biến, kinh doanh lâm sản; 7 cơ sở gây nuôi động vật với 2.631 cá thể gồm nhím, cầy vòi ốc, cầy hương... 467 cơ sở thương mại, dịch vụ. Những con số ấy không chỉ phản ánh sự năng động của người dân, mà còn cho thấy tiềm năng lớn của khu vực kinh tế tư nhân tại địa phương.
Đặc biệt, chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) đã tạo “cú huých” quan trọng. Đến hết năm 2025, Xuân Quang có 13 sản phẩm đạt chuẩn 3 sao, như gà muối tiêu hương quế, lạp xưởng hương quế, giò trâu, xúc xích gà, mật ong núi đá, phấn hoa núi đá, sữa ong chúa núi đá, mật ong hoa nhãn, đào cảnh, chả cá chép, chả cá rô phi, quả na, quả na trái vụ… Giá trị sản xuất các sản phẩm OCOP năm 2025 ước đạt 4,5 tỷ đồng.
Mặc dù đạt nhiều kết quả quan trọng, nhưng kinh tế tư nhân ở Xuân Quang vẫn còn không ít khó khăn, thách thức. Theo Bí thư Đảng ủy xã Đỗ Đức Liệu, phần lớn cơ sở sản xuất, kinh doanh ở địa phương có quy mô nhỏ, vốn đầu tư hạn chế. Trình độ quản lý, ứng dụng khoa học - kỹ thuật và công nghệ trong sản xuất - kinh doanh còn thấp; đổi mới sáng tạo chưa nhiều. Sản phẩm chưa xây dựng được thương hiệu mạnh, giá trị gia tăng chưa cao. Sự liên kết giữa các hộ kinh doanh và doanh nghiệp thiếu bền vững. Một số hộ kinh doanh hoạt động mang tính tự phát, chưa chú trọng đến đăng ký, chuẩn hóa quy trình, nâng cao chất lượng. Tiếp cận chính sách hỗ trợ đôi khi còn khó khăn; chi phí sản xuất, kinh doanh còn cao…
“Trong lĩnh vực OCOP, mặc dù đã có 13 sản phẩm đạt 3 sao, nhưng số lượng sản phẩm truyền thống, đặc trưng của địa phương chưa nhiều. Công tác tuyên truyền, vận động các chủ thể đăng ký tham gia đánh giá, xếp hạng còn hạn chế” - đồng chí Đỗ Đức Liệu cho biết.
Những “điểm nghẽn” ấy đòi hỏi cách tiếp cận căn cơ, đồng bộ và dài hơi để kinh tế tư nhân thực sự trở thành động lực phát triển bền vững. Giai đoạn 2025 - 2030, Đảng bộ xã Xuân Quang xác định phát triển kinh tế tư nhân là 1 trong 3 lĩnh vực đột phá.
Mục tiêu đề ra là đến năm 2030, trên địa bàn thành lập 12 doanh nghiệp vừa và nhỏ; có 350 hộ sản xuất - kinh doanh hoạt động hiệu quả; tạo việc làm ổn định cho 2.000 lao động địa phương, trong đó 75% lao động qua đào tạo và 37% có bằng cấp, chứng chỉ. Kinh tế tư nhân phấn đấu đóng góp khoảng 50% tổng kinh tế xã, 40% thu ngân sách địa phương. Thu nhập bình quân đầu người đạt 75 triệu đồng; tỷ lệ hộ nghèo dưới 2%. Những con số cụ thể ấy thể hiện quyết tâm chính trị cao, đồng thời là thước đo cho hiệu quả của các giải pháp được triển khai.
Để thực hiện các mục tiêu đó, giải pháp đầu tiên và mang tính nền tảng là đổi mới tư duy, thống nhất cao về nhận thức và hành động trong toàn hệ thống chính trị và người dân về vai trò của kinh tế tư nhân. Theo đó, kinh tế tư nhân không chỉ là bộ phận cấu thành của nền kinh tế, mà còn là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng, tạo việc làm, nâng cao thu nhập. Xã chú trọng khơi dậy niềm tin, khát vọng làm giàu chính đáng, tinh thần khởi nghiệp trong Nhân dân. Thông qua các hội nghị, sinh hoạt chi bộ, tổ chức đoàn thể, nội dung phát triển kinh tế tư nhân được lồng ghép tuyên truyền, tạo sự đồng thuận và quyết tâm cao.
Triển khai thực hiện tốt các đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về phát triển kinh tế tư nhân được coi là nhiệm vụ trọng tâm. Xã bảo đảm và bảo vệ quyền sở hữu, quyền tài sản, quyền tự do kinh doanh và cạnh tranh bình đẳng của khu vực tư nhân theo quy định của pháp luật; tạo môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, ổn định.
Cùng với đó, chính quyền địa phương nỗ lực cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ liên quan đến đăng ký kinh doanh, đất đai, xây dựng… tạo thuận lợi nhất cho người dân và doanh nghiệp. Đồng thời, chủ động hỗ trợ các hộ, doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi; hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ pháp lý để được hưởng các chính sách hỗ trợ. Công tác đào tạo nghề, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực được quan tâm, gắn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp và cơ sở sản xuất, phấn đấu đến năm 2030, có 75% lao động qua đào tạo.
Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, việc ứng dụng khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, chuyển đổi xanh là yêu cầu tất yếu. Xuân Quang định hướng các cơ sở sản xuất - kinh doanh từng bước áp dụng quy trình sản xuất tiên tiến, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, ứng dụng thương mại điện tử trong quảng bá, tiêu thụ sản phẩm song song với thực hiện sản xuất theo hướng bền vững, nâng cao giá trị sản phẩm, giảm tác động đến môi trường.
Đối với sản phẩm OCOP, xã tổ chức các lớp tập huấn về kỹ năng phát triển thị trường, xây dựng thương hiệu, kỹ năng kinh doanh trên nền tảng số; kết nối cung - cầu thông qua hội chợ, lễ hội, chợ phiên trong và ngoài tỉnh. Đồng thời, định hướng phát triển các sản phẩm chủ lực có lợi thế, tập trung vào nhóm thực phẩm, gia vị, đồ uống.
Bên cạnh đó, Xuân Quang tập trung hoàn thiện quy hoạch, nâng cấp hệ thống giao thông, điện, nước; tạo quỹ đất “sạch” để kêu gọi đầu tư vào các lĩnh vực chế biến nông - lâm sản, dịch vụ, thương mại, gắn phát triển kinh tế tư nhân với phát triển hạ tầng và nông nghiệp sạch, tạo thành thế “kiềng ba chân”, bảo đảm sự phát triển cân đối, hài hòa.
Với quyết tâm chính trị cao, giải pháp đồng bộ và sự đồng lòng của Nhân dân, tin rằng đến năm 2030, kinh tế tư nhân sẽ đóng góp xứng đáng vào sự phát triển toàn diện của địa phương, đưa Xuân Quang trở thành điểm sáng trong thực hiện Nghị quyết 68, khơi thông và phát huy tối đa nguồn lực trong Nhân dân cho mục tiêu phát triển nhanh và bền vững.
Trình bày: Thanh Ba