Trong dòng chảy không ngừng của truyền thông hiện đại, nghề báo đang chứng kiến những thay đổi mạnh mẽ. Người làm báo hôm nay chủ động sáng tạo nội dung đa phương tiện, linh hoạt ứng dụng công nghệ số để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của độc giả.
Phóng viên Hoàng Thu - một gương mặt trẻ của Báo Lào Cai thuộc lớp phóng viên năng động, đang từng bước thích ứng với yêu cầu làm báo trong môi trường truyền thông đa nền tảng. Nếu như trước đây, việc tác nghiệp của chị gồm chụp ảnh, viết tin, bài cho ấn phẩm báo in, báo điện tử thì nay chị đã thành thạo thêm nhiều kỹ năng như quay phim, dựng clip, kể chuyện bằng hình ảnh động, livestream trên nhiều nền tảng.
Phóng viên Hoàng Thu trong lần đầu livestream giải đua xe bán tải.
Chị cho biết, hành trình làm mới bản thân đó có khởi đầu không ít khó khăn. Lần đầu tiên livestream tại một giải đua xe bán tải - giữa không gian mở, nắng gắt, thiết bị trục trặc và đường truyền chập chờn, chị gần như chới với trước hàng loạt yêu cầu tương tác từ người xem trực tuyến. Một mình xoay xở, vừa ghi hình vừa dẫn, trả lời bình luận của độc giả, chị thấm thía áp lực của vai trò mới: nhà báo đa nhiệm giữa dòng thông tin chuyển động không ngừng. Chính từ thử thách đầu tiên ấy, chị tích dần lũy những bài học: luôn chuẩn bị kỹ lưỡng nội dung, làm chủ thiết bị công nghệ và trên hết là giữ vững tinh thần, linh hoạt, chủ động trong mọi tình huống phát sinh.
Không chỉ chạy đua với tốc độ, báo chí số còn đặt ra yêu cầu khắt khe về chiều sâu nội dung và khả năng kết nối công chúng.
Không chỉ chạy đua với tốc độ, báo chí số còn đặt ra yêu cầu khắt khe về chiều sâu nội dung và khả năng kết nối công chúng. Chị Hoàng Thu cho rằng, một sản phẩm báo chí hấp dẫn trong môi trường số phải hội tụ đủ 3 yếu tố: tốc độ để không bị lạc nhịp dòng chảy thông tin, tính tương tác để duy trì kết nối hai chiều với độc giả và chiều sâu nội dung để tạo dựng niềm tin, giá trị bền vững. "Tốc độ giúp chạm tới người đọc nhưng sự chân thực, giàu thông tin mới là yếu tố khiến họ ở lại lâu hơn", chị đúc rút từ thực tiễn tác nghiệp.
Một sản phẩm báo chí hấp dẫn trong môi trường số phải hội tụ đủ 3 yếu tố: tốc độ để không bị lạc nhịp dòng chảy thông tin, tính tương tác để duy trì kết nối hai chiều với độc giả và chiều sâu nội dung để tạo dựng niềm tin, giá trị bền vững.
Có thể cảm nhận rõ nét hình ảnh người làm báo hiện nay không chỉ linh hoạt mà còn cần bản lĩnh, chủ động thích ứng và trách nhiệm. Họ không đứng ngoài dòng chảy chuyển động của thời đại, mà dấn thân giữa thực tiễn đời sống, chuyển tải thông tin, kết nối công chúng bằng cảm xúc và lan tỏa những giá trị tốt đẹp từ từng vùng đất, con người.
Bên cạnh những người trực tiếp tác nghiệp là phóng viên, trong môi trường truyền thông đa phương tiện hôm nay còn có một đội ngũ âm thầm góp phần làm nên chất lượng và sức lan tỏa của sản phẩm báo chí, đó là những biên dịch viên.
Anh Phan Văn Hiệp, biên dịch viên của Báo Lào Cai là một trong những người đang chủ động thích ứng với yêu cầu chuyển đổi của nghề báo trong môi trường số. Với kinh nghiệm tích lũy từ truyền hình, báo chí và dịch thuật, anh cho rằng biên dịch ngày nay không còn là chuyển nghĩa từng câu, từng chữ, mà là sự chuyển từ "dịch nguyên bản" sang "dịch sáng tạo" nhằm tạo nội dung phù hợp với khán giả mạng xã hội, vừa phải nhanh, gọn, dễ hiểu, vừa gợi cảm xúc mà vẫn tôn trọng bản gốc.
Anh Phan Văn Hiệp, biên dịch viên của Báo Lào Cai là một trong những người đang chủ động thích ứng với yêu cầu chuyển đổi của nghề báo trong môi trường số.
Thực tế cho thấy mỗi nền tảng số, từ Facebook, YouTube đến TikTok đều có "ngôn ngữ riêng", với tiết tấu và tâm lý tiếp nhận đặc thù. Trong bối cảnh đó, người biên dịch không chỉ cần thành thạo ngoại ngữ, mà còn phải nắm bắt và chuyển tải được "ngữ điệu" của khán giả hiện đại. Một dòng phụ đề không chỉ đúng nghĩa, mà phải đúng nhịp thoại, đúng sắc thái. Một tiêu đề video không chỉ dịch sát, mà còn cần gợi mở, hấp dẫn, khơi gợi sự quan tâm ngay từ cái nhìn đầu tiên. Ở vai trò này, biên dịch viên không đơn thuần là người chuyển ngữ, mà là người kể lại câu chuyện toàn cầu bằng ngữ điệu bản địa.
Với anh Phan Văn Hiệp, dịch thuật giờ đây chỉ là một phần trong công việc thường nhật. Trong vai trò "biên tập viên số", anh còn trực tiếp tham gia dựng clip, xử lý đồ họa đơn giản, viết phụ đề, điều chỉnh thời lượng hình, tiếng và tối ưu nội dung theo tiêu chí tìm kiếm của các nền tảng mạng xã hội. Những sản phẩm anh từng thực hiện, từ bản tin thời sự quốc tế đến các video truyền thông cộng đồng phục vụ địa phương là kết quả của sự kết hợp giữa kỹ năng ngôn ngữ, tư duy biên tập và khả năng vận hành công nghệ.
Trong vai trò "biên tập viên số", anh Phan Văn Hiệp còn trực tiếp tham gia dựng clip, xử lý đồ họa đơn giản, viết phụ đề, điều chỉnh thời lượng hình, tiếng và tối ưu nội dung theo tiêu chí tìm kiếm của các nền tảng mạng xã hội.
"Chúng tôi giờ phải đa nhiệm, hiểu công cụ, rành kỹ thuật, am tường ngôn ngữ và nhạy cảm với tâm lý công chúng. Mỗi dòng dịch không chỉ chuyển tải thông tin, mà còn giữ gìn bản sắc của cơ quan báo chí", anh Phan Văn Hiệp chia sẻ.
Từ góc nhìn của bản thân, nhà báo Phạm Vũ Sơn, Trưởng phòng Phát triển nội dung số, Báo Lào Cai cho biết: "Chuyển đổi số trong báo chí không chỉ là thay đổi hình thức truyền tải, hay áp dụng công cụ mới, mà là sự thay đổi cả trong tư duy làm báo, trong đó đội ngũ người làm báo đóng vai trò trung tâm. Công nghệ chỉ thực sự phát huy giá trị khi được dẫn dắt bởi đội ngũ biết kiến tạo nội dung và có bản lĩnh nghề nghiệp rõ ràng".
Theo nhà báo Phạm Vũ Sơn, trong môi trường báo chí hội tụ, mỗi nhà báo, phóng viên, biên dịch, biên tập viên không thể tiếp tục làm theo mô hình đơn nhiệm, họ buộc phải trở thành "người làm báo đa năng", vừa nắm chắc kỹ năng truyền thống vừa chủ động làm chủ các nền tảng số, phản ứng nhanh với sự thay đổi phương thức tiếp nhận thông tin của công chúng. Những tấm gương như phóng viên Hoàng Thu hay biên dịch viên Phan Văn Hiệp thành thạo nghiệp vụ từ livestream, dựng video ngắn, chuyển ngữ sáng tạo cho tới thiết kế nội dung phù hợp với mạng xã hội là minh chứng sinh động cho sự trưởng thành của đội ngũ làm báo trẻ tại địa phương trong môi trường số.
Người làm báo hôm nay ngoài việc viết đúng, viết hay còn cần phải hiểu nền tảng, đọc được dữ liệu, đo được hành vi người dùng và sẵn sàng tương tác với công chúng ở mọi điểm chạm thông tin. Viết bài và làm cho bài viết "sống" trên không gian số, tiếp cận đúng người, lan tỏa đúng thời điểm, đó mới là giá trị thực sự của người làm báo hiện đại.
Nhà báo Phạm Vũ Sơn nhận định
Trong dòng chảy 100 năm Báo chí cách mạng Việt Nam, chuyển đổi số chính là cơ hội để báo chí địa phương khẳng định vai trò, nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân. Tuy nhiên, để làm được điều đó, điều tiên quyết vẫn là người làm báo phải làm chủ công nghệ, không để công nghệ chi phối mình.
Ở xã vùng cao Tả Củ Tỷ, từ cán bộ khối Đảng, Mặt trận đến giáo viên, hội viên phụ nữ… đang chủ động học các kỹ năng số để ứng dụng vào công việc nhằm phục vụ Nhân dân tốt hơn.
UBND tỉnh Lào Cai vừa ban hành Kế hoạch thực hiện Quyết định số 2244/QĐ-TTg ngày 13/10/2025 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đối với phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh.
Mô hình liên kết “3 nhà” (Nhà nước, nhà trường, nhà doanh nghiệp) trong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là một trong những giải pháp được tỉnh triển khai nhằm thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Khi các đô thị rực rỡ với trải nghiệm mua sắm không chạm, một bộ phận lớn cư dân đang bị kẹt lại phía sau vì sự phân hóa hạ tầng và kỹ năng số ngày càng khốc liệt.
Thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, tỉnh Lào Cai xác định phát triển hạ tầng số, đặc biệt là mạng di động 5G, là “đột phá của đột phá” trong tiến trình chuyển đổi số.
Những thành tựu y học mới cùng sự hỗ trợ của công nghệ hiện đại đang tạo động lực mạnh mẽ cho ngành y tế đổi mới toàn diện. Kết hợp chuyển đổi số với nâng cao chất lượng bệnh viện được kỳ vọng sẽ giúp hệ thống y tế phục vụ người dân hiệu quả và bền vững hơn.
Sau một năm triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, những chuyển động bước đầu cho thấy tinh thần đồng tốc trong chỉ đạo, đồng lòng trong tổ chức thực hiện. Nghị quyết 57 đang được cụ thể hóa bằng thể chế, nguồn lực và các kết quả có thể đo đếm.
Thời gian qua, tỉnh Lào Cai đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền về phong trào “Bình dân học vụ số”. Từ đó, góp phần nâng cao nhận thức, kỹ năng số cho cán bộ và Nhân dân, từng bước tạo nền tảng cho tiến trình chuyển đổi số trên địa bàn.
Tại Lào Cai, việc triển khai nghị quyết số 57- NQ/TW của Bộ Chính trị về khoa học - công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số (CĐS) không chỉ là yêu cầu chính trị mà còn là bài toán thực tiễn về tư duy, thể chế và cách làm. Sau một năm thực hiện với quyết tâm chính trị cao, cách làm bài bản, có trọng tâm, trọng điểm, Nghị quyết 57 đã từng bước hình thành nền tảng cho chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, tạo động lực phát triển mới.
Chỉ với chiếc căn cước công dân gắn chip, người dân có thể đi khám chữa bệnh, làm thủ tục hành chính, nhận lương hưu, trợ cấp an sinh xã hội mà không cần mang theo nhiều loại giấy tờ như trước. Những thay đổi thiết thực ấy cho thấy Đề án 06 đã thực sự đi vào đời sống, phục vụ người dân hiệu quả hơn.
Sau 90 ngày triển khai Chiến dịch làm giàu, làm sạch cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai theo Kế hoạch số 515/KH-BCA-BNN&MT, tỉnh Lào Cai đã hoàn thành khối lượng công việc lớn, đạt kết quả nổi bật và được xếp trong top 10/34 tỉnh, thành phố có tỷ lệ làm sạch, xác thực và đồng bộ dữ liệu đất đai cao trên cả nước.
Kinh tế số đang mở ra nhiều cơ hội phát triển mới cho người dân Lào Cai. Trong dòng chảy ấy, phụ nữ dân tộc thiểu số ngày càng chủ động tiếp cận công nghệ, tham gia sản xuất - kinh doanh trên môi trường số, qua đó góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống và khẳng định vai trò của phụ nữ trong phát triển kinh tế gia đình, cộng đồng.
Thực hiện Nghị quyết số 57 về phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, tỉnh Lào Cai đã đạt được nhiều kết quả nổi bật trong xây dựng và phát triển nguồn nhân lực - yếu tố then chốt quyết định tăng trưởng nhanh và bền vững.
Trước làn sóng chuyển đổi số mạnh mẽ, dự án “Thế giới số - Bước chân học sinh hiện đại” của nhóm học sinh Trường THPT Mù Cang Chải trở thành một điểm sáng. Không chỉ là sản phẩm dự thi khoa học, kỹ thuật năm 2025, dự án của em Đặng Hương Thảo lớp 12A4 và Phạm Quang Huy lớp 10A1 thể hiện nỗ lực tiếp cận công nghệ, thu hẹp khoảng cách tri thức và hỗ trợ học sinh vùng cao chuẩn bị tốt hơn cho môi trường học tập số.
Năm 2025, Tỉnh ủy Lào Cai xác định triển khai Phong trào “Bình dân học vụ số” là một trong những giải pháp trọng tâm, mang ý nghĩa chiến lược nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Đây là bước đi thiết thực đưa công nghệ số đến gần hơn với người dân, từ đó tạo nền tảng vững chắc cho tiến trình chuyển đổi số toàn diện của tỉnh.
Khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không còn là lĩnh vực riêng, mà đã trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Trong tiến trình đó, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Lào Cai đã khẳng định vai trò cơ quan tham mưu chiến lược, chủ động kiến tạo và triển khai đồng bộ các nhiệm vụ trọng tâm về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Trong bối cảnh cả nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới với yêu cầu cấp bách phải đổi mới mô hình tăng trưởng, Lào Cai đang lựa chọn con đường bứt phá bằng khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo. Đây là động lực để kiến tạo sức mạnh mới, mở ra không gian phát triển rộng lớn cho người dân và doanh nghiệp.
Sáng 29/12, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh, UBND tỉnh Lào Cai tổ chức khai mạc Tuần lễ khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo cùng Hội thảo: “Đột phá Khoa học, Công nghệ, Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số: Khởi nghiệp sáng tạo và đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp”.
Sáng 29/12, tại Hà Nội, Ban Chỉ đạo chuyển đổi số trong các cơ quan đảng tổ chức Hội nghị tổng kết công tác chuyển đổi số trong các cơ quan đảng năm 2025 và nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm năm 2026. Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú - Trưởng Ban Chỉ đạo Chuyển đổi số trong các cơ quan đảng dự và chủ trì hội nghị.