Trong dòng chảy không ngừng của truyền thông hiện đại, nghề báo đang chứng kiến những thay đổi mạnh mẽ. Người làm báo hôm nay chủ động sáng tạo nội dung đa phương tiện, linh hoạt ứng dụng công nghệ số để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của độc giả.
Phóng viên Hoàng Thu - một gương mặt trẻ của Báo Lào Cai thuộc lớp phóng viên năng động, đang từng bước thích ứng với yêu cầu làm báo trong môi trường truyền thông đa nền tảng. Nếu như trước đây, việc tác nghiệp của chị gồm chụp ảnh, viết tin, bài cho ấn phẩm báo in, báo điện tử thì nay chị đã thành thạo thêm nhiều kỹ năng như quay phim, dựng clip, kể chuyện bằng hình ảnh động, livestream trên nhiều nền tảng.
Phóng viên Hoàng Thu trong lần đầu livestream giải đua xe bán tải.
Chị cho biết, hành trình làm mới bản thân đó có khởi đầu không ít khó khăn. Lần đầu tiên livestream tại một giải đua xe bán tải - giữa không gian mở, nắng gắt, thiết bị trục trặc và đường truyền chập chờn, chị gần như chới với trước hàng loạt yêu cầu tương tác từ người xem trực tuyến. Một mình xoay xở, vừa ghi hình vừa dẫn, trả lời bình luận của độc giả, chị thấm thía áp lực của vai trò mới: nhà báo đa nhiệm giữa dòng thông tin chuyển động không ngừng. Chính từ thử thách đầu tiên ấy, chị tích dần lũy những bài học: luôn chuẩn bị kỹ lưỡng nội dung, làm chủ thiết bị công nghệ và trên hết là giữ vững tinh thần, linh hoạt, chủ động trong mọi tình huống phát sinh.
Không chỉ chạy đua với tốc độ, báo chí số còn đặt ra yêu cầu khắt khe về chiều sâu nội dung và khả năng kết nối công chúng.
Không chỉ chạy đua với tốc độ, báo chí số còn đặt ra yêu cầu khắt khe về chiều sâu nội dung và khả năng kết nối công chúng. Chị Hoàng Thu cho rằng, một sản phẩm báo chí hấp dẫn trong môi trường số phải hội tụ đủ 3 yếu tố: tốc độ để không bị lạc nhịp dòng chảy thông tin, tính tương tác để duy trì kết nối hai chiều với độc giả và chiều sâu nội dung để tạo dựng niềm tin, giá trị bền vững. "Tốc độ giúp chạm tới người đọc nhưng sự chân thực, giàu thông tin mới là yếu tố khiến họ ở lại lâu hơn", chị đúc rút từ thực tiễn tác nghiệp.
Một sản phẩm báo chí hấp dẫn trong môi trường số phải hội tụ đủ 3 yếu tố: tốc độ để không bị lạc nhịp dòng chảy thông tin, tính tương tác để duy trì kết nối hai chiều với độc giả và chiều sâu nội dung để tạo dựng niềm tin, giá trị bền vững.
Có thể cảm nhận rõ nét hình ảnh người làm báo hiện nay không chỉ linh hoạt mà còn cần bản lĩnh, chủ động thích ứng và trách nhiệm. Họ không đứng ngoài dòng chảy chuyển động của thời đại, mà dấn thân giữa thực tiễn đời sống, chuyển tải thông tin, kết nối công chúng bằng cảm xúc và lan tỏa những giá trị tốt đẹp từ từng vùng đất, con người.
Bên cạnh những người trực tiếp tác nghiệp là phóng viên, trong môi trường truyền thông đa phương tiện hôm nay còn có một đội ngũ âm thầm góp phần làm nên chất lượng và sức lan tỏa của sản phẩm báo chí, đó là những biên dịch viên.
Anh Phan Văn Hiệp, biên dịch viên của Báo Lào Cai là một trong những người đang chủ động thích ứng với yêu cầu chuyển đổi của nghề báo trong môi trường số. Với kinh nghiệm tích lũy từ truyền hình, báo chí và dịch thuật, anh cho rằng biên dịch ngày nay không còn là chuyển nghĩa từng câu, từng chữ, mà là sự chuyển từ "dịch nguyên bản" sang "dịch sáng tạo" nhằm tạo nội dung phù hợp với khán giả mạng xã hội, vừa phải nhanh, gọn, dễ hiểu, vừa gợi cảm xúc mà vẫn tôn trọng bản gốc.
Anh Phan Văn Hiệp, biên dịch viên của Báo Lào Cai là một trong những người đang chủ động thích ứng với yêu cầu chuyển đổi của nghề báo trong môi trường số.
Thực tế cho thấy mỗi nền tảng số, từ Facebook, YouTube đến TikTok đều có "ngôn ngữ riêng", với tiết tấu và tâm lý tiếp nhận đặc thù. Trong bối cảnh đó, người biên dịch không chỉ cần thành thạo ngoại ngữ, mà còn phải nắm bắt và chuyển tải được "ngữ điệu" của khán giả hiện đại. Một dòng phụ đề không chỉ đúng nghĩa, mà phải đúng nhịp thoại, đúng sắc thái. Một tiêu đề video không chỉ dịch sát, mà còn cần gợi mở, hấp dẫn, khơi gợi sự quan tâm ngay từ cái nhìn đầu tiên. Ở vai trò này, biên dịch viên không đơn thuần là người chuyển ngữ, mà là người kể lại câu chuyện toàn cầu bằng ngữ điệu bản địa.
Với anh Phan Văn Hiệp, dịch thuật giờ đây chỉ là một phần trong công việc thường nhật. Trong vai trò "biên tập viên số", anh còn trực tiếp tham gia dựng clip, xử lý đồ họa đơn giản, viết phụ đề, điều chỉnh thời lượng hình, tiếng và tối ưu nội dung theo tiêu chí tìm kiếm của các nền tảng mạng xã hội. Những sản phẩm anh từng thực hiện, từ bản tin thời sự quốc tế đến các video truyền thông cộng đồng phục vụ địa phương là kết quả của sự kết hợp giữa kỹ năng ngôn ngữ, tư duy biên tập và khả năng vận hành công nghệ.
Trong vai trò "biên tập viên số", anh Phan Văn Hiệp còn trực tiếp tham gia dựng clip, xử lý đồ họa đơn giản, viết phụ đề, điều chỉnh thời lượng hình, tiếng và tối ưu nội dung theo tiêu chí tìm kiếm của các nền tảng mạng xã hội.
"Chúng tôi giờ phải đa nhiệm, hiểu công cụ, rành kỹ thuật, am tường ngôn ngữ và nhạy cảm với tâm lý công chúng. Mỗi dòng dịch không chỉ chuyển tải thông tin, mà còn giữ gìn bản sắc của cơ quan báo chí", anh Phan Văn Hiệp chia sẻ.
Từ góc nhìn của bản thân, nhà báo Phạm Vũ Sơn, Trưởng phòng Phát triển nội dung số, Báo Lào Cai cho biết: "Chuyển đổi số trong báo chí không chỉ là thay đổi hình thức truyền tải, hay áp dụng công cụ mới, mà là sự thay đổi cả trong tư duy làm báo, trong đó đội ngũ người làm báo đóng vai trò trung tâm. Công nghệ chỉ thực sự phát huy giá trị khi được dẫn dắt bởi đội ngũ biết kiến tạo nội dung và có bản lĩnh nghề nghiệp rõ ràng".
Theo nhà báo Phạm Vũ Sơn, trong môi trường báo chí hội tụ, mỗi nhà báo, phóng viên, biên dịch, biên tập viên không thể tiếp tục làm theo mô hình đơn nhiệm, họ buộc phải trở thành "người làm báo đa năng", vừa nắm chắc kỹ năng truyền thống vừa chủ động làm chủ các nền tảng số, phản ứng nhanh với sự thay đổi phương thức tiếp nhận thông tin của công chúng. Những tấm gương như phóng viên Hoàng Thu hay biên dịch viên Phan Văn Hiệp thành thạo nghiệp vụ từ livestream, dựng video ngắn, chuyển ngữ sáng tạo cho tới thiết kế nội dung phù hợp với mạng xã hội là minh chứng sinh động cho sự trưởng thành của đội ngũ làm báo trẻ tại địa phương trong môi trường số.
Người làm báo hôm nay ngoài việc viết đúng, viết hay còn cần phải hiểu nền tảng, đọc được dữ liệu, đo được hành vi người dùng và sẵn sàng tương tác với công chúng ở mọi điểm chạm thông tin. Viết bài và làm cho bài viết "sống" trên không gian số, tiếp cận đúng người, lan tỏa đúng thời điểm, đó mới là giá trị thực sự của người làm báo hiện đại.
Nhà báo Phạm Vũ Sơn nhận định
Trong dòng chảy 100 năm Báo chí cách mạng Việt Nam, chuyển đổi số chính là cơ hội để báo chí địa phương khẳng định vai trò, nâng cao chất lượng phục vụ Nhân dân. Tuy nhiên, để làm được điều đó, điều tiên quyết vẫn là người làm báo phải làm chủ công nghệ, không để công nghệ chi phối mình.
Sáng 12/10, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Bảo Thắng chủ trì, phối hợp cùng Hợp tác xã Bưởi Múc và các nhà vườn địa phương tổ chức phiên livestream quảng bá và kết nối tiêu thụ nông sản địa phương với chủ đề “Bưởi Múc Bảo Thắng - Kết nối số, lan tỏa giá trị nông sản”.
Được ưu đãi về cảnh quan thiên nhiên và những bản làng giàu bản sắc văn hóa, xã Văn Chấn có nhiều điều kiện phát triển du lịch. Để những lợi thế ấy thực sự trở thành sức hút trên bản đồ du lịch, địa phương đang từng bước đưa công nghệ số vào quảng bá, kết nối và xây dựng thương hiệu điểm đến.
“Tú Lệ Smart Breakfast”, dự án làm bữa sáng nhanh gọn, giàu dinh dưỡng hoàn toàn từ sản vật vùng cao, đã giành giải Ba của Cuộc thi ý tưởng, dự án thanh niên khởi nghiệp tỉnh Lào Cai năm 2026. Dự án cho thấy cách các bạn trẻ đưa nông sản quê hương đến gần hơn với người tiêu dùng bằng công nghệ số.
Chiều 10/10, UBND phường Cam Đường tổ chức hội nghị hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia (10/10), Ngày Công dân số Việt Nam (15/10) và gặp mặt doanh nghiệp nhân kỷ niệm Ngày Doanh nhân Việt Nam (13/10).
Sáng 10/10, UBND xã Bát Xát tổ chức ra mắt mô hình “Thôn số” tại thôn Láo Vàng, nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số từ cơ sở, đưa công nghệ số vào đời sống, gắn với phát triển du lịch cộng đồng.
Ngày 10/10, UBND phường Âu Lâu phối hợp với Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Lào Cai và đơn vị cung cấp phần mềm tổ chức hội nghị tập huấn sử dụng phần mềm giải phóng mặt bằng, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, đẩy nhanh tiến độ bồi thường, hỗ trợ và tái định cư trên địa bàn.
Hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia, sáng 10/10, phường Lào Cai tổ chức nhiều hoạt động thiết thực nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao chất lượng dữ liệu và phát huy vai trò của cán bộ, công chức, người dân, doanh nghiệp, hộ kinh doanh và đoàn viên, thanh niên trong xây dựng chính quyền số, xã hội số, phát triển kinh tế số.
Sáng 10/10, UBND xã Văn Bàn phối hợp với Dự án GREAT tổ chức lớp tập huấn xây dựng nội dung số và livestream bán hàng thương mại điện tử cho 40 học viên.
Hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia, ngày 10/10, xã Trấn Yên ra mắt mô hình “Thôn số” tại thôn Báo Đáp 2 và Tân Đồng 2. Đây là hai thôn đã hoàn thành 21/21 tiêu chí thôn số.
Chuyển đổi số cần chuyển mạnh từ xây dựng hệ thống, nền tảng sang giải quyết những bài toán cụ thể của người dân, doanh nghiệp và cơ quan nhà nước. Trong đó, dữ liệu phải được tái sử dụng, dịch vụ công ngày càng chủ động, đầu tư tránh trùng lặp và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) phải đi cùng yêu cầu an toàn.
Chuyển đổi số đang tạo ra nhiều thay đổi trong hoạt động quản lý, sản xuất và đời sống tại Lào Cai. Những kết quả bước đầu đặt ra yêu cầu phải nâng cao hiệu quả ứng dụng, lấy lợi ích của người dân, doanh nghiệp làm thước đo.
Chuyển đổi số không chỉ dừng ở xây dựng hạ tầng, nền tảng và dữ liệu, mà phải tạo ra những kết quả cụ thể, đo lường được trong quản trị, điều hành và phục vụ người dân, doanh nghiệp. Đây là yêu cầu được Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân nhấn mạnh tại lễ chào mừng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026.
Hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia 10/10, tỉnh Lào Cai tập trung triển khai các nhiệm vụ chuyển đổi số trọng tâm, ưu tiên giải quyết điểm nghẽn, nâng cao chất lượng dịch vụ công và phổ cập kỹ năng số cho người dân.
Không chỉ hỗ trợ máy tính và thiết bị công nghệ cho các thôn, bản, phong trào “Tiếp sức chuyển đổi số thôn bản” do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Lào Cai triển khai còn chú trọng hướng dẫn người dân ứng dụng công nghệ trong đời sống hằng ngày. Từ thực hiện thủ tục hành chính, tra cứu thông tin đến thanh toán điện tử, kỹ năng số đang từng bước trở nên quen thuộc, giúp người dân tiếp cận và thụ hưởng những tiện ích mà chuyển đổi số đem lại.
Ngày 9/10, tại phường Yên Bái, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Lào Cai tổ chức Hội thảo “Đồng hành cùng phụ nữ ứng dụng công nghệ số trong quảng bá, phát triển thị trường và tiêu thụ sản phẩm”.
Sáng 8/10, tại xã Mậu A, Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh phối hợp với VNPT Lào Cai tổ chức tập huấn sử dụng Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tỉnh Lào Cai cho cán bộ, công chức 9 xã: Phong Dụ Thượng, Phong Dụ Hạ, Châu Quế, Lâm Giang, Đông Cuông, Tân Hợp, Mậu A, Xuân Á và Mỏ Vàng.
Ngày 8/10, Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh phối hợp với Công ty TNHH FPT IS tổ chức Hội nghị tập huấn triển khai phần mềm Kho dữ liệu dùng chung tỉnh Lào Cai lần thứ nhất.
Lào Cai nằm trong nhóm 5 địa phương có tỷ lệ làm sạch dữ liệu tiêm chủng cao trong toàn quốc. Đây là kết quả nổi bật trong Chiến dịch 90 ngày làm sạch, làm giàu, chuẩn hóa dữ liệu của ngành Y tế, tạo nền tảng để chuyển từ “có dữ liệu” sang “dùng được dữ liệu” trong quản lý, điều hành.
UBND tỉnh Lào Cai ban hành Kế hoạch số 448/KH-UBND tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số Quốc gia (10/10) năm 2026 trên địa bàn tỉnh. Theo Kế hoạch, các hoạt động được tổ chức thường xuyên, tập trung từ ngày 01/10 đến hết tháng 10/2026, nhằm nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành, doanh nghiệp và Nhân dân về vai trò, ý nghĩa của chuyển đổi số; khuyến khích người dân nâng cao kỹ năng số, tiếp cận và sử dụng các nền tảng, dịch vụ số