Trong bối cảnh yêu cầu ngày càng cao đối với công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, Lào Cai đã xác định rõ: Tăng cường kiểm tra, giám sát không chỉ là nhiệm vụ thường xuyên mà còn là giải pháp căn cơ, mang tính “phòng bệnh hơn chữa bệnh”. Thực tiễn cho thấy, việc coi công tác kiểm tra, giám sát như một “liều vắc - xin” đã góp phần quan trọng giúp phát hiện sớm, ngăn chặn từ xa biểu hiện sai phạm, giữ vững kỷ luật, kỷ cương trong Đảng.
Những năm gần đây, cấp ủy và Ủy ban Kiểm tra (UBKT) các cấp ở Lào Cai đã chuyển mạnh từ tư duy “kiểm tra khi có dấu hiệu vi phạm” sang “kiểm tra, giám sát thường xuyên, có trọng tâm, trọng điểm”. Nội dung kiểm tra không chỉ dừng lại ở chấp hành Điều lệ Đảng, mà mở rộng sang các lĩnh vực dễ phát sinh tiêu cực như quản lý đất đai, đầu tư công, tài chính - ngân sách, thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở…
Theo đánh giá của UBKT Tỉnh ủy, việc tăng cường giám sát thường xuyên giúp các tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên “tự soi, tự sửa”, từ đó hạn chế nguy cơ vi phạm ngay từ khi mới manh nha.
Bà Trần Thị Uốn - Chủ nhiệm UBKT Đảng ủy xã Quy Mông cho biết: “Xác định rõ phương châm chuyển trạng thái từ kiểm tra để xử lý sang chủ động giám sát để phòng ngừa. Cấp ủy, UBKT các cấp trên địa bàn xã đã tăng cường giám sát thường xuyên, nắm bắt tình hình đối với tổ chức đảng và đảng viên trong thực hiện nhiệm vụ, kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các trường hợp nếu có vi phạm”.
Hiện nay, tại các xã, phường trên địa bàn tỉnh, công tác kiểm tra, giám sát có nhiều đổi mới theo hướng chủ động, sát thực tiễn. Không chờ có dấu hiệu vi phạm mới kiểm tra, nhiều địa phương đã xây dựng kế hoạch kiểm tra định kỳ, tập trung vào những lĩnh vực dễ phát sinh sai phạm như quản lý đất đai, tài chính, đầu tư công.
Thời gian qua, tại xã Trấn Yên, công tác kiểm tra, giám sát được duy trì thường xuyên, gắn chặt với trách nhiệm của người đứng đầu. Với quan điểm xuyên suốt “kiểm tra không phải để xử lý mà nhằm phòng ngừa”, cấp ủy nơi đây đã kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những hạn chế ngay từ sớm, từ đó ngăn ngừa sai phạm có thể xảy ra.
Bà Lê Thị Thu Hương - Chủ nhiệm UBKT Đảng ủy xã Trấn Yên chia sẻ: “Chúng tôi xác định kiểm tra, giám sát không phải để "bắt lỗi" mà là để phòng ngừa, cảnh báo sớm. Khi phát hiện dấu hiệu chưa đúng, chưa chuẩn thì kịp thời nhắc nhở, chấn chỉnh, không để vi phạm nhỏ tích tụ thành sai phạm lớn”.
Còn tại phường Sa Pa - nơi có nhiều công trình, dự án liên quan đến du lịch, dịch vụ, đô thị và nghỉ dưỡng, cấp ủy, chính quyền địa phương đã chủ động xây dựng kế hoạch kiểm tra việc quản lý đất đai, trật tự xây dựng và sử dụng nguồn vốn hỗ trợ.
Đồng chí Phan Đăng Toàn - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Đảng ủy phường Sa Pa chia sẻ: “Chúng tôi xác định nếu không kiểm tra, giám sát chặt chẽ từ đầu thì rất dễ phát sinh sai phạm trong quản lý đất đai, nhất là khi du lịch phát triển nhanh. Nhờ làm tốt công tác này, nhiều vấn đề đã được phát hiện sớm và xử lý kịp thời, không để xảy ra điểm nóng”.
Thực tế cho thấy, nhiều vụ việc có dấu hiệu vi phạm đã được phát hiện thông qua công tác giám sát thường xuyên, từ đó xử lý kịp thời, không để lan rộng.
Trong năm 2025, UBKT các cấp ở Lào Cai đã tiến hàng trăm cuộc kiểm tra, giám sát đối với tổ chức đảng và đảng viên. Qua đó, phát hiện, nhắc nhở, chấn chỉnh nhiều hạn chế trong công tác lãnh đạo, quản lý, đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo quy định. Đáng chú ý, nhiều sai phạm nhỏ trong quản lý tài chính, đất đai ở cơ sở đã được phát hiện sớm, yêu cầu khắc phục ngay, tránh gây hậu quả nghiệm trọng.
Đồng chí Trần Thanh Tùng - Phó Chủ nhiệm UBKT Tỉnh ủy nhấn mạnh: “Thông qua công tác kiểm tra, giám sát phải kịp thời phát hiện nhân tố mới, tích cực để phát huy, phải bảo vệ cái đúng, bảo vệ người tốt, cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đột phá vì lợi ích chung; phải chủ động phát hiện sớm để phòng ngừa, ngăn chặn, khắc phục khuyết điểm, vi phạm của tổ chức đảng và đảng viên ngay từ khi còn mới manh nha, không để vi phạm nhỏ tích tụ thành sai phạm lớn, kéo dài và lan rộng. Khi các vụ việc vi phạm được phát hiện, thì phải cương quyết xử lý kỷ luật nghiêm minh, kịp thời để răn đe và giáo dục”.
Tại buổi làm việc với cán bộ chủ chốt của UBKT Tỉnh ủy ngày 12/3 vừa qua, đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Dương Quốc Huy yêu cầu UBKT Tỉnh ủy chuyển mạnh mục tiêu công tác kiểm tra, giám sát từ kiểm tra, xử lý sang phòng ngừa từ sớm, từ xa gắn với kiểm soát quyền lực ngay trong quá trình tổ chức thực hiện, kịp thời phát hiện nguy cơ trước khi hình thành sai phạm; nâng cao chất lượng các kết luận kiểm tra, giám sát theo hướng rõ nội dung, rõ quan điểm, rõ trách nhiệm, rõ yêu cầu và rõ thời hạn khắc phục, bảo đảm tính nghiêm minh, không hình thức, không chung chung; kiên quyết xử lý nghiêm các tổ chức đảng, đảng viên vi phạm theo đúng nguyên tắc, quy trình, thẩm quyền, không có vùng cấm, không có ngoại lệ, đồng thời bảo vệ những cán bộ dám đổi mới, dám đột phá, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Xuất phát từ thực tiễn, nhất là để công tác kiểm tra, giám sát thực sự hiệu quả, Tỉnh ủy Lào Cai đặc biệt chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ kiểm tra có bản lĩnh, nghiệp vụ vững vàng, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm. Từ đó, tỉnh đã tổ chức nhiều lớp tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ, đồng thời tăng cường luân chuyển, bố trí cán bộ có năng lực về làm công tác kiểm tra ở cơ sở.
Có thể thấy, tăng cường kiểm tra, giám sát đã và đang trở thành “lá chắn” quan trọng, giúp Lào Cai giữ vững kỷ luật, kỷ cương trong Đảng và hệ thống chính trị. Từ những cách làm cụ thể, sát thực tiễn ở cơ sở, công tác kiểm tra, giám sát không còn là nhiệm vụ “hậu kiểm”, mà thực sự trở thành “liều vắc-xin” phòng ngừa sai phạm hiệu quả, góp phần xây dựng Đảng bộ tỉnh ngày càng trong sạch, vững mạnh.
Trình bày: Thủy Thanh
