Sông Chảy, đoạn chảy qua địa phận thị trấn Phố Ràng, huyện Bảo Yên, vài năm gần đây trở thành điểm xả thải. Đặc biệt, đoạn qua tổ dân phố số 1 đã xuất hiện nhiều bãi thải xây dựng với đất, đá, gạch và các loại rác sinh hoạt.
Dọc hai bên bờ sông, khung cảnh vốn thơ mộng với những rặng cây xanh mát, những bãi phù sa, nay xuất hiện những đống phế thải ngổn ngang. Ước tính, có những bãi thải xây dựng lên tới hàng chục mét khối, khiến bờ sông trở nên nhếch nhác.
Tại một số vị trí, nhiều trường hợp còn ngang nhiên đổ đất lấn chiếm lòng sông để lấy mặt bằng, phục vụ cho việc phơi ván bóc. Việc làm này không chỉ vi phạm nghiêm trọng quy định về bảo vệ môi trường, mà còn tiềm ẩn nguy cơ sạt lở. Những bãi đất lấn sông này đã xuất hiện nhiều vết nứt rộng đến 20 cm, kéo dài hàng chục mét. Chỉ cần một trận mưa lớn hay một đợt lũ về, nguy cơ toàn bộ khối đất, đá này sạt lở xuống lòng sông rất cao, không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng nước, hệ sinh thái mà còn đe dọa trực tiếp đến sự an toàn của người dân và các công trình ven sông.
Chị C.T.D cho biết: Tôi bán hàng ở đây, thỉnh thoảng thấy xe tải chở rác thải xây dựng đổ xuống sông. Có ngày họ đổ 2 - 3 lần nhưng cũng có thời điểm 2 - 3 ngày mới đổ. Tôi mong mọi người có ý thức để môi trường sống xanh, sạch, đẹp hơn; cơ quan chức năng và chính quyền địa phương cần tăng cường công tác kiểm tra, phát hiện và kịp thời xử lý những trường hợp vi phạm.
Trước thực trạng đổ thải đáng báo động nhưng việc xử lý của chính quyền địa phương cũng gặp không ít khó khăn. Ông Nguyễn Văn Thắng, Chủ tịch UBND thị trấn Phố Ràng cho biết: Do ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 3 năm 2024, nhiều nhà ở, đất đồi của người dân bị sạt lở. Vì thế, trong quá trình khắc phục hậu quả thiên tai, một số hộ dân đã lén lút đổ đất, đá, chất thải xây dựng ra sông, suối, đặc biệt là khu vực sông Chảy.
Hiện, chúng tôi đã tổ chức tuyên truyền, vận động người dân giữ gìn vệ sinh môi trường, không đổ đất, đá, chất thải xây dựng bừa bãi. Bên cạnh đó, tăng cường tuần tra, kiểm soát để kịp thời phát hiện và xử lý những trường hợp vi phạm. Thời gian tới, chúng tôi sẽ huy động các nguồn lực để thực hiện việc hót dọn, xử lý chất thải đổ ra sông Chảy.
Trao đổi với chúng tôi, ông Đoàn Trần Sơn, Phó Trưởng phòng Kinh tế - Hạ tầng và Đô thị huyện Bảo Yên cũng thừa nhận những thách thức trong việc giải quyết dứt điểm vấn đề đổ thải xuống sông Chảy.
Ông Đoàn Trần Sơn cho biết: Huyện Bảo Yên đã bố trí 2 bãi đổ thải tập trung ở khu vực giáp ranh giữa thị trấn Phố Ràng và xã Lương Sơn. Các bãi đều đảm bảo đúng quy định để phục vụ nhu cầu xử lý chất thải xây dựng cho người dân và các đơn vị thi công. Đây là giải pháp căn cơ nhằm định hướng và quản lý việc đổ thải. Tuy nhiên, một số cá nhân vẫn bất chấp quy định, tìm mọi cách đổ trộm ra sông Chảy để giảm chi phí vận chuyển, xử lý, hoặc đơn giản là vì thiếu ý thức bảo vệ môi trường. Thời gian tới chúng tôi sẽ phối hợp với các cơ quan, đơn vị, địa phương liên quan tăng cường tuần tra, kiểm soát và xử lý nghiêm những hành vi vi phạm.
Để chấm dứt tình trạng “bức tử” sông Chảy, thiết nghĩ các cấp, ngành, địa phương huyện Bảo Yên cần có những giải pháp đồng bộ, quyết liệt hơn; cần tăng cường kiểm tra, giám sát thường xuyên và đột xuất hơn nữa vào các khung giờ mà các đối tượng thường lợi dụng để đổ thải. Áp dụng các biện pháp xử phạt nghiêm khắc, đúng theo quy định của pháp luật đối với những trường hợp vi phạm, kể cả việc truy cứu trách nhiệm hình sự nếu có đủ căn cứ và mức độ vi phạm đủ lớn. Mục tiêu là tạo ra sự răn đe mạnh mẽ, khiến những hành vi vi phạm không còn “đất sống”.
Bên cạnh đó, việc đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường, đặc biệt là nguồn nước là vô cùng cần thiết, trong đó, quan trọng nhất là tổ chức các buổi nói chuyện cộng đồng, phát tờ rơi, hoặc sử dụng các phương tiện thông tin đại chúng để truyền tải thông điệp hiệu quả. Tất cả để cho người dân hiểu rõ những hệ lụy khôn lường từ việc đổ thải bừa bãi, không chỉ đối với môi trường mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và cuộc sống của chính họ.
Việc lắp đặt camera giám sát tại các điểm nóng, dễ xảy ra tình trạng đổ trộm chất thải cũng là một giải pháp khả thi, giúp cơ quan chức năng dễ dàng phát hiện và xử lý vi phạm. Đồng thời, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng chức năng, như công an, trật tự đô thị và chính quyền địa phương để kịp thời ngăn chặn, xử lý các hành vi vi phạm.
Sông Chảy không đơn thuần là một dòng sông, mà còn là diện mạo của thị trấn Phố Ràng, là nguồn sống của nhiều thế hệ. Bảo vệ sông Chảy khỏi rác thải và nguy cơ sạt lở không chỉ là trách nhiệm của chính quyền địa phương mà còn là nghĩa vụ của mỗi người dân.
