Thôn Suối Giàng, xã Văn Chấn từ lâu được biết đến với những cây chè Shan cổ thụ hàng trăm năm tuổi. Những thân chè già, tán cây vươn rộng giữa núi rừng đã gắn bó với đời sống đồng bào Mông qua nhiều thế hệ, vừa tạo sinh kế, vừa lưu giữ những nét văn hóa đặc trưng của vùng đất này.
Tuy nhiên, có thời điểm, một số hộ dân đã có ý định phá bỏ chè để chuyển sang cây trồng khác. Việc bảo tồn cây chè vì thế không thể chỉ dừng ở tuyên truyền, vận động, mà quan trọng hơn là phải giúp người dân nhận thấy giá trị kinh tế từ chính những cây chè đang có.
Ông Sổng A Nủ - người có uy tín thôn Suối Giàng chia sẻ: Tôi không chỉ tuyên truyền trong các cuộc họp mà tranh thủ những lúc đến thăm hỏi, gặp từng gia đình để vận động. Tôi nói với người dân, cây chè đã được trồng từ bao đời, nếu chăm sóc tốt thì là nguồn thu nhập ổn định của gia đình. Vì vậy, mọi người cùng giữ, cùng chăm, thu hái đúng tiêu chuẩn.
Năm 2020, ông Sổng A Nủ thành lập Công ty TNHH Sổng Gia Trà, tạo thêm địa chỉ thu mua ổn định cho người dân.
Mỗi năm, công ty thu mua hơn 50 tấn chè nguyên liệu, sản lượng chè khô tiêu thụ đạt trên 10 tấn, doanh thu khoảng 500 - 600 triệu đồng.
Hiệu quả sản xuất, tiêu thụ ngày càng rõ đã củng cố niềm tin để người dân duy trì diện tích, phục hồi những đồi chè bị bỏ hoang và mở rộng sản xuất. Giá trị của cây chè vì thế được nâng lên cùng với sự gắn kết trong cộng đồng.
Giữ gìn đường biên, mốc giới là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa lực lượng chuyên trách và Nhân dân. Trong đó, mỗi người dân am hiểu địa bàn, chấp hành quy định và chủ động cung cấp thông tin chính là yếu tố quan trọng trong thế trận bảo vệ chủ quyền từ cơ sở.
Thôn Bản Vược 1, xã Bát Xát từng là địa bàn phức tạp về an ninh, trật tự. Để nắm chắc địa bàn, lực lượng biên phòng chú trọng xây dựng mối quan hệ gắn bó với Nhân dân, phát huy vai trò của những người có uy tín trong tuyên truyền, vận động và nắm tình hình từ cơ sở.
Nhiều năm qua, ông Hoàng Văn Năm, thôn Bản Vược 1 kiên trì vận động người dân chấp hành quy chế biên giới, bảo vệ cột mốc và chủ động thông tin cho lực lượng chức năng khi phát hiện dấu hiệu bất thường.
“Tôi thường xuyên nhắc con cháu, người dân chấp hành quy định, bảo vệ cột mốc. Mình gương mẫu, người dân sẽ tin tưởng và cùng tham gia” - ông Hoàng Văn Năm chia sẻ.
Niềm tin được hình thành qua những việc làm cụ thể, để trách nhiệm bảo vệ địa bàn không còn là công việc riêng của lực lượng chuyên trách.
Người dân chủ động cung cấp thông tin, tham gia tuần tra, nhắc nhở nhau chấp hành quy định; lực lượng biên phòng có thêm “tai mắt” ngay trong cộng đồng để nắm chắc địa bàn và xử lý sớm những vấn đề phát sinh.
Toàn tỉnh hiện duy trì 79 tổ “Tự quản đường biên, mốc giới” tại 100% thôn, tổ dân phố giáp biên. Trong năm qua, các tổ đã phối hợp thực hiện hàng trăm lượt tuần tra, cung cấp hàng nghìn nguồn tin liên quan đến an ninh, trật tự và tình hình khu vực biên giới.
Trung tá Phạm Hồng Thi - Bí thư Đảng ủy, Chính trị viên Đồn Biên phòng Bát Xát cho biết: Người có uy tín giữ vai trò quan trọng trong vận động Nhân dân tham gia bảo vệ biên giới; hỗ trợ cán bộ, chiến sĩ tuyên truyền, tham gia tuần tra, nắm tình hình địa bàn. Khi người dân đồng thuận, lực lượng biên phòng có thêm điều kiện nắm chắc địa bàn, xử lý kịp thời những vấn đề phát sinh từ cơ sở.
Thôn Bản Vược 1 nay đã ổn định hơn. Ý thức chấp hành quy định của người dân được nâng lên, mối liên kết giữa cộng đồng và lực lượng chức năng ngày càng chặt chẽ, khả năng tự phòng ngừa, tự quản lý địa bàn được củng cố vững chắc, tạo nên sự đồng thuận, trở thành nguồn lực nội sinh để giữ vững biên cương.
Cộng đồng chỉ đoàn kết, vững mạnh khi người dân không chỉ thụ hưởng thành quả mà còn trực tiếp tạo ra và gìn giữ những thành quả ấy. Điều đó đang được thể hiện rõ trong nhiều phong trào ở cơ sở.
Giai đoạn 2025 - 2026, Nhân dân toàn tỉnh đã hiến trên 700.000 m² đất, tham gia sửa chữa, làm mới hàng nghìn ki-lô-mét đường giao thông nông thôn.
Các mô hình “Đường hoa nông thôn mới”, “Nhà sạch, vườn đẹp”, “Thắp sáng đường quê”, “Khu dân cư sáng - xanh - sạch - đẹp”, “Ngày Chủ nhật xanh”, “Thứ Bảy đoàn kết - nhà sạch, bản xanh” tiếp tục được duy trì, nhân rộng.
Đặc biệt, các mô hình đều được 100% người dân hưởng ứng, tham gia. Họ hiến đất để mở đường, góp công chỉnh trang khu dân cư, cùng giữ gìn cảnh quan, cùng bàn bạc và cùng chịu trách nhiệm về kết quả công việc.
Tinh thần đoàn kết đã được chuyển hóa thành nguồn lực, tạo nên những đổi thay trong đời sống cộng đồng.
Sức mạnh của sự đồng thuận không chỉ thể hiện ở việc góp đất, góp công hay giải quyết những phần việc chung. Đó còn là cách cộng đồng cùng tác động đến nhận thức, từng bước thay đổi những tập quán đã thấm sâu vào đời sống.
Giai đoạn 2025 - 2026, MTTQ các cấp tổ chức gần 500 buổi tuyên truyền về phòng, chống tảo hôn; hôn nhân cận huyết thống và xuất - nhập cảnh trái phép. Qua đó, tình trạng tảo hôn giảm, không phát sinh trường hợp hôn nhân cận huyết thống và xuất - nhập cảnh trái phép trên địa bàn tỉnh.
Khi người dân trở thành chủ thể, tham gia và cùng giải quyết những vấn đề của chính mình, các phong trào không chỉ tạo ra những đổi thay cụ thể mà còn hình thành sức mạnh bền vững từ cơ sở.
Từ sự đồng thuận ấy, tinh thần đại đoàn kết được khơi dậy, lan tỏa và chuyển hóa thành nguồn lực nội sinh, tạo động lực phát triển để Lào Cai có thêm sức mạnh vươn lên trở thành cực tăng trưởng, trung tâm kết nối giao thương kinh tế quốc tế, phát triển nhanh, bền vững theo hướng “Xanh, hài hòa, bản sắc, hạnh phúc”.
Trình bày: Thu Trang
