Tại nhiều địa phương vùng cao, không ít người dân vẫn giữ thói quen chỉ đến cơ sở y tế khi bệnh đã trở nặng. Điều này khiến quá trình điều trị gặp nhiều khó khăn, tốn kém chi phí và tiềm ẩn nhiều nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài. Thực hiện Chỉ thị số 17/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí cho người dân ít nhất mỗi năm một lần, ngành y tế tỉnh đã nhanh chóng xây dựng kế hoạch và triển khai đồng bộ tại các địa phương.
Các hoạt động khám, tư vấn sức khỏe được tổ chức ngay tại cơ sở đã tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tiếp cận dịch vụ y tế. Qua đó, nhiều trường hợp có nguy cơ mắc bệnh được phát hiện kịp thời để theo dõi, điều trị. Trong những tháng đầu năm 2026, ngành y tế đã tổ chức khám, tư vấn, sàng lọc hơn 13 nghìn lượt người dân, qua đó phát hiện sớm hơn 500 trường hợp có nguy cơ mắc các bệnh như tăng huyết áp, rối loạn đường huyết, bệnh tuyến giáp và nhiều bệnh lý khác.
Bà Lý Thị Mùi ở thôn Khe May, xã Yên Bình chia sẻ: “Trước đây, muốn khám tổng quát, tôi phải xuống trung tâm y tế huyện (cũ) hoặc đến bệnh viện tỉnh. Bây giờ được khám bệnh ngay tại xã, tôi biết mình có dấu hiệu tăng huyết áp để điều chỉnh chế độ ăn uống và theo dõi sức khỏe thường xuyên hơn. Nếu không được khám sớm, có lẽ tôi cũng không biết mình đang có nguy cơ mắc bệnh”.
Không chỉ giúp người dân phát hiện bệnh từ sớm, việc khám sức khỏe định kỳ còn góp phần thay đổi nhận thức, hình thành thói quen chủ động chăm sóc sức khỏe thay vì chỉ đi khám khi đã có biểu hiện bệnh.
Để chủ trương khám sức khỏe định kỳ vào cuộc sống, mạng lưới y tế cơ sở đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Sau sắp xếp tổ chức bộ máy, toàn tỉnh hiện có 99 trạm y tế xã, phường cùng 193 điểm trạm y tế đang hoạt động trên địa bàn.
Trong 5 tháng đầu năm 2026, các trạm y tế đã thực hiện gần 500 nghìn lượt khám - chữa bệnh cho người dân. Đây là lực lượng tuyến đầu trực tiếp tiếp cận, quản lý sức khỏe cộng đồng và triển khai các chương trình y tế dự phòng tại cơ sở.
Khám sức khỏe định kỳ giúp cán bộ y tế nắm chắc tình trạng sức khỏe của người dân trên địa bàn. Khi phát hiện các yếu tố nguy cơ từ sớm, chúng tôi có thể tư vấn, quản lý và theo dõi thường xuyên, hạn chế tình trạng bệnh diễn biến nặng mới đến điều trị.
Song song với tổ chức khám sức khỏe, ngành y tế cũng đẩy mạnh xây dựng hồ sơ và sổ sức khỏe điện tử cho người dân. Đến nay, người dân được lập sổ tay sức khỏe điện tử theo vòng đời đạt 92%; người dân cài đặt, sử dụng sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID đạt 33,6%. Khi dữ liệu sức khỏe được số hóa, việc theo dõi lịch sử khám - chữa bệnh, quản lý bệnh mãn tính và tư vấn điều trị sẽ thuận lợi hơn, tạo nền tảng cho công tác chăm sóc sức khỏe lâu dài.
Bên cạnh những kết quả bước đầu, việc triển khai khám sức khỏe định kỳ tại cơ sở vẫn còn không ít khó khăn. Theo thông tin từ Sở Y tế, hiện nay, nhiều trạm y tế vẫn thiếu nhân lực, trang thiết bị và cơ sở vật chất.
Toàn tỉnh có 55 trạm y tế chỉ có 1 bác sĩ; thiếu 217 bác sĩ so với nhu cầu theo quy định mới. Đáng chú ý, có tới 86/99 trạm y tế chưa đủ phòng chức năng cơ bản; 93 trạm y tế đánh giá trang thiết bị chưa đáp ứng yêu cầu; 87 trạm chưa có thiết bị chẩn đoán hình ảnh và 90 trạm chưa có thiết bị xét nghiệm cơ bản. Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ ở một số nơi chưa đạt hiệu quả như mong muốn.
Tuy nhiên, với quyết tâm nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe Nhân dân, tỉnh đang tiếp tục ưu tiên nguồn lực cho y tế cơ sở. Theo kế hoạch phát triển y tế giai đoạn 2026 - 2030, nhiều nguồn vốn sẽ được bố trí để nâng cấp cơ sở vật chất, đầu tư trang thiết bị, tăng cường nhân lực cho tuyến xã, nhất là ở vùng sâu, vùng xa.
UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 201 luân phiên cán bộ y tế năm 2026 nhằm nâng cao chất lượng khám - chữa bệnh và tăng cường năng lực cho hệ thống y tế cơ sở.
Theo kế hoạch, dự kiến trong năm 2026, tỉnh sẽ cử khoảng 80 lượt cán bộ y tế từ 2 bệnh viện đa khoa tỉnh và 17 trung tâm y tế khu vực tham gia luân phiên hỗ trợ tuyến dưới, trong đó có các bác sĩ chuyên khoa, bác sĩ đa khoa cùng đội ngũ điều dưỡng, hộ sinh, kỹ thuật viên nhằm đáp ứng nhu cầu chuyên môn của các cơ sở y tế tuyến cơ sở.
Chăm lo sức khỏe Nhân dân luôn là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong phát triển kinh tế - xã hội. Việc tổ chức khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí không chỉ giúp người dân phát hiện bệnh sớm, giảm chi phí điều trị mà còn góp phần xây dựng cộng đồng khỏe mạnh, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và bảo đảm an sinh xã hội.
