Bộ đội Biên phòng Lào Cai quản lý đường biên giới dài trên 182 km, tiếp giáp với tỉnh Vân Nam, Trung Quốc. Xác định nhiệm vụ chính trị trọng tâm là giữ vững chủ quyền biên giới quốc gia, những năm qua, lực lượng bộ đội biên phòng tỉnh đã phát huy tốt vai trò nòng cốt, chuyên trách, triển khai toàn diện, đồng bộ các hình thức, biện pháp quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia theo đúng quy định của pháp luật và hiệp định, thỏa thuận với nước bạn.
Đảng ủy, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh đã lãnh đạo quán triệt sâu sắc đường lối, quan điểm của Đảng, Nhà nước về quân sự, quốc phòng, biên phòng; chủ động, nghiên cứu, dự báo, đánh giá đúng tình hình, kịp thời tham mưu nhiều chủ trương, đối sách, giải quyết có hiệu quả các vấn đề xảy ra trên biên giới, không để bị động bất ngờ.
Đại tá Trần Quang Tùng - Chính ủy Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh cho biết: Lực lượng Bộ đội Biên phòng Lào Cai đã triển khai toàn diện, đồng bộ các hình thức, biện pháp quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia. Công tác tuần tra quản lý, bảo vệ biên giới được thực hiện nghiêm túc, thường xuyên, hiệu quả.
Từ năm 2020 - 2025, đã tổ chức 29.871 tổ tuần tra đơn phương; tổ chức tuần tra song phương 73 lần. Lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh cũng phối hợp với các cấp, các ngành, địa phương giám sát, đấu tranh xử lý, giải quyết các vụ việc, sự kiện biên giới đúng chủ trương, đối sách, pháp luật, đường lối đối ngoại. Trong đó, đã phát hiện 99 vụ việc vi phạm Hiệp định và các thỏa thuận có liên quan; đã tham mưu giải quyết thành công 99 vụ việc.
Thực hiện nghiêm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh chỉ đạo thường xuyên rà soát, điều chỉnh, bổ sung hệ thống văn kiện tác chiến và tổ chức luyện tập thuần thục phương án xử lý các tình huống sát thực tế, đạt kết quả cao. Để công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu đạt kết quả cao, cấp ủy, chỉ huy các đơn vị đã đổi mới nội dung, phương pháp huấn luyện, bám sát thực tiễn, thường xuyên cập nhật kiến thức, kỹ thuật, chiến thuật mới phù hợp từng đối tượng, đặc thù công tác, đơn vị và loại hình tác chiến. Đồng thời, bám sát phương châm huấn luyện “Cơ bản, thiết thực, vững chắc” và thực hiện đúng “3 quan điểm, 8 nguyên tắc, 6 mối kết hợp” trong huấn luyện; tích cực ứng dụng khoa học công nghệ nhằm đổi mới, nâng cao chất lượng công tác tham mưu, chỉ đạo, quản lý điều hành huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu.
Đội ngũ làm công tác huấn luyện không ngừng được nâng cao năng lực, trình độ thông qua các lớp tập huấn, bồi dưỡng; lấy chất lượng huấn luyện làm tiêu chuẩn đánh giá việc hoàn thành nhiệm vụ của cán bộ và đơn vị. Bộ đội Biên phòng tỉnh cũng tích cực, chủ động, triển khai hiệu quả xử lý các tình huống sự cố, thiên tai và tìm kiếm cứu nạn ở khu vực biên giới. Nổi bật là đã huy động cán bộ, chiến sĩ tham gia khắc phục hậu quả thiên tai 130 vụ, chữa cháy được 10 ha rừng.
Phát huy hiệu quả vai trò chủ trì, phối hợp duy trì an ninh, trật tự, an toàn xã hội ở khu vực biên giới, cửa khẩu, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh đã tích cực đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả các mặt công tác nghiệp vụ cơ bản, triển khai các biện pháp, kế hoạch nghiệp vụ; xác lập, đấu tranh thành công nhiều chuyên án, vụ án, triệt phá nhiều đường dây tội phạm… góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn biên giới.
Trong đó, đã phối hợp với các sở, ban, ngành tham mưu, đề xuất quy hoạch, nâng cấp hệ thống Cửa khẩu Quốc tế đường bộ số 2 Kim Thành, lối mở Bản Vược theo hướng đồng bộ, thống nhất, hiện đại, đơn giản hóa thủ tục. Tại Cửa khẩu Quốc tế Lào Cai, bên cạnh các luồng kiểm soát xuất - nhập cảnh thông thường đã thực hiện các luồng xuất - nhập cảnh tự động. Từ đó, giảm thời gian thực hiện thủ tục, giảm thời gian chờ đợi thực hiện thủ tục của công dân và giảm áp lực công việc cho cán bộ thực hiện nhiệm vụ.
Đây cũng là cửa khẩu đầu tiên trên tuyến biên giới phía Bắc thực hiện kiểm soát xuất nhập cảnh tự động; có thời gian mở cửa dài nhất trong ngày, từ 7h - 22h hằng ngày.
Công tác đối ngoại biên phòng được Bộ đội Biên phòng Lào Cai triển khai linh hoạt, sáng tạo. Từ năm 2020 đến nay, đã tham mưu, tổ chức 19 đoàn tham gia các hoạt động đối ngoại biên phòng, hội đàm định kỳ; có 10/11 Đồn Biên phòng (Lào Cai, Việt Nam) kết nghĩa với 15 đơn vị phía đối diện; 8 cặp thôn, thị trấn biên giới tổ chức kết nghĩa.
Thông qua các hoạt động gặp gỡ, trao đổi, hội đàm, giao lưu, kết nghĩa được duy trì hiệu quả, góp phần củng cố lòng tin, tăng cường tình đoàn kết, hữu nghị của Nhân dân và lực lượng bảo vệ hai bên biên giới, xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị, ổn định, hợp tác và phát triển.
Bộ đội Biên phòng tỉnh cũng phát huy tốt vai trò nòng cốt trong xây dựng nền biên phòng toàn dân, thế trận biên phòng toàn dân ở khu vực biên giới vững mạnh. Tham gia củng cố hệ thống chính trị cơ sở, các đồn biên phòng đã giới thiệu 109 đảng viên đồn biên phòng tham gia sinh hoạt chi bộ thôn, bản biên giới; 357 đảng viên phụ trách 1.374 hộ gia đình ở khu vực biên giới, vừa tăng cường nắm tình hình, vừa giúp Nhân dân phát triển kinh tế, giảm nghèo.
Các chương trình, mô hình, phong trào giúp dân phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội được triển khai thiết thực với nhiều cách làm ý nghĩa nhằm nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào các dân tộc.
Về nhiệm vụ trong thời gian tới, Chính ủy Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh - Đại tá Trần Quang Tùng nhấn mạnh: Tiếp tục thực hiện tốt vai trò nòng cốt, chuyên trách quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia; xây dựng nền biên phòng toàn dân, thế trận biên phòng toàn dân vững mạnh, Đảng ủy, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh tiếp tục chỉ đạo tập trung nâng cao năng lực nắm, nghiên cứu, đánh giá, dự báo đúng tình hình, kịp thời báo cáo, tham mưu chủ trương, giải pháp xây dựng, quản lý, bảo vệ biên giới; đấu tranh phòng, chống có hiệu quả với các loại tội phạm; tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đối ngoại biên phòng.
Ngoài ra, phấn đấu đến năm 2030, các đồn biên phòng có cửa khẩu thực hiện chuyển đổi số trong công tác quản lý cửa khẩu, tự động hóa kiểm soát xuất - nhập cảnh đồng thời phối hợp triển khai thực hiện mô hình “Cửa khẩu số”, “Cửa khẩu thông minh”...
