Những năm qua, tỉnh luôn quan tâm xây dựng, duy trì và nhân rộng các mô hình tự quản về an ninh - trật tự ở cơ sở. Đây được xem là nền tảng quan trọng để phát huy sức mạnh toàn dân trong phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc”.
Hiện nay, toàn tỉnh xây dựng 140 mô hình đảm bảo an ninh - trật tự, triển khai tại hơn 3.300 điểm khu dân cư, cơ quan, đơn vị, trường học. Mỗi mô hình là một cách làm sáng tạo, linh hoạt, phù hợp với điều kiện từng địa phương.
Từ “Tiếng kẻng an ninh” vang lên giữa bản làng vùng cao, “Camera an ninh” trên những tuyến phố sầm uất, cho đến “Cổng trường an toàn giao thông”, “Dòng họ tự quản”, “Tổ Nhân dân tự quản”, “Tổ hòa giải an ninh - trật tự”… đã tạo nên mạng lưới bảo vệ an ninh rộng khắp, gắn kết chặt chẽ giữa chính quyền, lực lượng chức năng và Nhân dân.
Các mô hình được xây dựng trên tinh thần “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Từ cách làm này, người dân đã chủ động tham gia phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh với tội phạm. Thông qua hoạt động của các tổ tự quản, công tác tuyên truyền pháp luật được đẩy mạnh, giúp người dân nâng cao nhận thức, hiểu rõ quyền và trách nhiệm của mình trong giữ gìn bình yên thôn, bản.
Ở nhiều địa phương vùng cao, khi màn đêm buông xuống, tiếng kẻng an ninh vang lên từ đầu bản đã trở thành tín hiệu quen thuộc. Chỉ cần một hồi kẻng dồn dập, người dân lập tức tập trung, cùng nhau hỗ trợ lực lượng chức năng bảo vệ tài sản và giữ gìn trật tự địa bàn. Những chiếc kẻng đã gắn kết cộng đồng trong công cuộc bảo vệ bình yên.
Song hành với những phương thức truyền thống, công nghệ được đưa vào phục vụ công tác đảm bảo an ninh - trật tự. Tại xã Chấn Thịnh, mô hình “Camera với an ninh - trật tự” được triển khai và nhanh chóng phát huy hiệu quả. Tháng 9/2025, Công an xã phối hợp với các thôn trên địa bàn vận động Nhân dân đóng góp kinh phí lắp đặt 19 camera giám sát tại các điểm trọng yếu các thôn: Bồ, Vũ Thịnh, Chùa 1 và Chùa 2.
Những chiếc camera đóng vai trò như “tai mắt”, “cánh tay nối dài” của lực lượng công an cơ sở. Hệ thống camera được kết nối thành mạng lưới giám sát rộng khắp, giúp kịp thời phát hiện những biểu hiện bất thường, hỗ trợ trích xuất hình ảnh phục vụ điều tra, truy xét các vụ việc về an ninh trật tự và an toàn giao thông. Nhờ đó, nhiều hành vi vi phạm được phát hiện, ngăn chặn từ sớm, góp phần giữ vững sự bình yên cho Nhân dân.
Không chỉ ở vùng nông thôn, tại khu vực đô thị, các mô hình liên kết đảm bảo an ninh - trật tự cũng phát huy hiệu quả rõ nét. Phường Yên Bái - trung tâm chính trị của tỉnh - nơi tập trung đông dân cư, phương tiện giao thông qua lại. Bến xe khách Yên Bái, với lượng người và phương tiện lớn mỗi ngày, từng tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất trật tự, ùn tắc và va chạm giao thông.
Nhờ triển khai mô hình liên kết đảm bảo an ninh, trật tự tại bến xe, tình hình an ninh, trật tự đã có nhiều chuyển biến. Mô hình quy tụ hơn 30 thành viên gồm lãnh đạo, cán bộ, nhân viên bến xe, đại diện công an phường, các nhà xe và hộ kinh doanh. Từng thành viên như những “mắt xích” gắn kết, cùng chung tay xây dựng môi trường giao thông văn minh, an toàn.
Ông Vũ Nam Đồng, thành viên Tổ an ninh - trật tự tổ dân phố Nguyễn Thái Học 2 chia sẻ, từ khi mô hình đi vào hoạt động, ý thức của người dân và các nhà xe đã thay đổi rõ rệt. Sự có mặt thường xuyên của lực lượng công an và các tổ viên đã tạo nên môi trường trật tự, kỷ cương. Trong hơn 2 năm qua, tại bến xe không xảy ra vụ việc phức tạp cần đến sự can thiệp của cơ quan chức năng.
Anh Hoàng Văn Hải ở phường Âu Lâu cho biết: “Xe khách được sắp xếp gọn gàng, không còn cảnh tranh giành, chèo kéo khách hay dừng đỗ sai quy định”. Theo ông Đỗ Sỹ Bằng - Trưởng Bến xe khách Yên Bái, nhờ hoạt động hiệu quả của mô hình liên kết đảm bảo an ninh, trật tự mà hoạt động của bến xe ngày càng đi vào nền nếp, môi trường kinh doanh ổn định, hành khách yên tâm hơn.
Những nỗ lực đồng bộ từ cơ sở đã góp phần giữ vững sự ổn định chung của toàn tỉnh. Năm 2025, tình hình an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội trên địa bàn cơ bản ổn định, không để xảy ra tình huống bị động, bất ngờ. Tội phạm về trật tự xã hội giảm 21,17% so với năm 2024, không hình thành các điểm nóng phức tạp về ma túy, trật tự xã hội. Công tác tuyên truyền được triển khai mạnh mẽ với hình thức phong phú.
Trong năm 2025, hàng chục nghìn tờ rời, pa-nô, áp-phích được phát hành; hàng nghìn tin, bài, hình ảnh và video được lan tỏa trên các nền tảng số, góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong Nhân dân.
Năm 2026, tỉnh tiếp tục xác định nhiệm vụ trọng tâm là nâng cao hiệu quả lãnh đạo, đổi mới hình thức tuyên truyền, nhân rộng các mô hình hiệu quả và phát huy vai trò nòng cốt của lực lượng công an cùng các lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở. Phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc” sẽ tiếp tục gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng nông thôn mới và đô thị văn minh, tạo nền tảng vững chắc cho hành trình phát triển của tỉnh.
Trình bày: Thủy Thanh
