Quay về E-magazine Theo dõi Báo Lào Cai trên Google News

Cả làng hối hả đi cứu na

Thôn Báu, xã Thái Niên là vựa na trồng trên đất bãi bồi lớn nhất huyện Bảo Thắng. Thôn có khoảng 25 ha, hơn nửa số đó đã đến tuổi cho thu hoạch. Đợt lũ lịch sử vừa qua nhấn chìm toàn bộ diện tích na trồng trên đất bãi bồi trong 4 ngày, nước lên cao đến mức cây na 15 - 20 năm tuổi vẫn bị ngập không thấy ngọn. Chờ con nước rút, đất phù sa mới bồi se, nứt như bát men rạn thì người trồng na thôn Báu đua nhau ra bãi bồi đào, khơi đất ở gốc để na thoát nguy cơ thối rễ.

IMG_6138.JPG
Thôn Báu huy động tối đa nhân công đi cứu na trồng trên đất bãi bồi ven sông.

Để đến được một trong những vạt na trên bãi bồi ven sông Hồng, chúng tôi phải bỏ giày, dép, xắn quần quá gối lội qua một sình đầy những bùn đất phù sa mới bồi lắng.

Vạt na giờ đây mang một màu chủ đạo là nâu đất, đất phù sa bám trên lá, cành, thân na, mặt đất phù sa phủ dày dưới gốc, khu vườn như sân bê tông trơn nhẵn, chờ nắng lên là chằng chịt những kẽ nứt.

IMG_5959.JPG
Để tới bãi na phải vượt qua đoạn sình lầy phù sa mới bồi đắp.

Sau mưa lũ, cuối giờ chiều mà nắng tháng 8 vẫn bỏng rát da thịt, nắng chiếu như kim châm trên cánh tay để trần và trong cái chảo lửa ấy, không khí làm việc của người nông dân vẫn hết sức khẩn trương.

IMG_6110.JPG
Một vạt na người trồng không kịp bới gốc mà cắt toàn bộ cành với hy vọng na còn sống.

Vạt na nơi chúng tôi đứng có khoảng 10 người đang dùng cuốc, xẻng hì hục đào bới đất phù sa dưới gốc. Đất phù sa chưa khô hẳn nên quện đặc, dính sít vào mặt cuốc, xẻng như keo bẫy chuột. Không hề dễ dàng cho người nông dân nhấc cuốc lên để bổ nhát tiếp theo.

IMG_6015.JPG
Bà Trần Thị Nơi có 4 sào na, 2 lao động làm việc quần quật từ sáng đến tối trong 3 ngày liên tục nhưng mới bới gốc được hơn nửa diện tích.

Để thêm vài bữa đất se, khô tơi, việc đào bới dễ hơn nhưng khi ấy việc cứu na không còn nhiều tác dụng. Ông Vi Quốc Thái, Chủ tịch Hội Nông dân xã Thái Niên lúc này đang có mặt ở vườn na, bảo: "Cây na vốn không ưa nước, lại bị ngâm trong lũ 4 ngày, nước rút lại chờ mấy ngày đất se thì đã muộn. Nếu không kịp thời bới gốc, na bị nghẹt rễ, chậm lớn hoặc có thể lập tức héo rồi chết khô".

IMG_6104.JPG
Chủ tịch Hội Nông dân xã Thái Niên - ông Vi Quốc Thái (bên trái ảnh) hướng dẫn người dân cắt tỉa cành na đúng cách để cây hạn chế thoát hơi nước và quang hợp dưới nắng gắt.

Ông Thái dẫn chúng tôi đi xem một vài cây bắt đầu có hiện tượng rũ lá, cành mềm và gục xuống dù đã được người trồng na bới gốc cách đó 2 ngày.

Cây như thế này là vô phương rồi, không thể cứu được nữa.

Chủ tịch Hội Nông dân xã Thái Niên Vi Quốc Thái nói

Trên bãi bồi ven sông, bà Trần Thị Nơ kể, gia đình có 4 sào na. 2 lao động làm việc quần quật từ sáng đến tối trong 3 ngày liên tục nhưng mới bới gốc được hơn nửa diện tích. Con gái bà Nơ, chị Dương Thị Kiều Oanh có 13 sào na cũng gặp khó khăn bởi việc mướn người, đổi công dường như là không thể, kỹ thuật chăm sóc na không phải ai cũng thạo và trong thôn nhà nào nhà nấy đang tập trung cứu na của gia đình mình.

IMG_6042.JPG
Chị Dương Thị Kiều Oanh cố sức bới đất phù sa cho một cây na mới trồng dặm.

Trưởng thôn Đỗ Văn Kiện có diện tích na lớn thứ 2 của thôn (18 sào), tất cả đều bị ngập nước và phù sa bồi đắp trong đợt lũ vừa qua, có chỗ đất bồi tới 50 cm nên việc khơi gốc càng thêm khó.

Cũng đành cầu trời, chứ công sức đâu mà làm xuể.

Ông Đỗ Văn Kiện, Trưởng thôn Báu

Khi được Chủ tịch Hội Nông dân xã gợi ý thôn nên có đề xuất Đảng ủy, UBND xã chỉ đạo lực lượng đoàn viên, thanh niên hỗ trợ nhân lực cho thôn cứu na thì ánh mắt ông Kiện chợt lóe lên những tia hy vọng.

IMG_6164.JPG
Ông Đỗ Văn Kiện, Trưởng thôn Báu có diện tích na đất bãi bị ngập nhiều nhất thôn.

Ngoài núi đá thì na rất hợp đất bãi bồi, nhất là đất bồi có pha cát như dải đất ven sông Hồng dọc thôn Báu. Ở thôn Báu, na phát triển, khép tán nhanh hơn, chất lượng quả cũng có nhiều ưu điểm.

Dưới tán na, bà con thường trồng xen canh đậu, lạc, cà tím. Cách làm này để chống cỏ dại và cây họ đậu với nốt sần trên rễ còn có tác dụng bổ sung khoáng chất, cải tạo đất bằng nguồn dinh dưỡng gốc hữu cơ.

IMG_5994.JPG
IMG_5989.JPG
Một cây na ra quả trái vụ trên đất bãi ở thôn Báu. Cây na tại đây cho quả đều, nếu không bị ảnh hưởng bởi lũ thì chỉ khoảng 1 tháng nữa sẽ cho thu hoạch.

Bình thường, triền na trồng trên bãi bồi ở thôn Báu xanh ngát, na đều tắp lự, rì rào, đu đưa trong gió sông Hồng mơn man. Thế rồi, hoàn lưu bão số 3 ập tới, nước sông Hồng dâng cao.

Các vị cao niên thôn Báu bảo nước dâng cao ngang con lũ lịch sử năm 1971. Lo lắng, thương na lắm nhưng bà con thôn Báu đành bất lực khoanh tay ngồi nhìn nước lũ lên và chờ nước rút, nước cạn rồi thì đua nhau ra đồng bãi cứu na.

IMG_5967.JPG
Một cây na đã được khới gốc nhưng lá vẫn héo úa, cành rũ xuống.

Khoảng 20 năm trước, đất bãi bồi ở thôn Báu chỉ trồng ngô. Khi phong trào bỏ na, trồng bưởi ở thôn Múc lân cận lên cao thì một vài hộ ở thôn Báu lấy giống na về trồng thử. Cây hợp đất, sau 3 - 4 năm na đã cho quả.

Ở thôn Báu, na trồng trên đất bãi ven sông có đặc trưng rõ là vỏ mỏng, màu quả khi chín trắng như vỏ trứng gà, na có vị ngọt sắc lịm, bởi thế mà giá bán luôn cao hơn na trồng nơi khác.

z5846858969957_978072cd5cf275f30cde3670dd63d322.jpg
Một cây na hiếm hoi trồng ở điểm cao nhất của bãi bồi không bị ảnh hưởng bởi lũ có quả sai trĩu cành.

Cây na dần dà được mở rộng diện tích. Thôn Báu có 108 hộ, quá nửa số hộ trồng na. Toàn thôn có tới 25 ha na. Đây cũng là vựa na chuyên canh trên bãi bồi lớn nhất huyện Bảo Thắng.

Na ở thôn Báu ít sâu bệnh hơn, nhất là bệnh liên quan đến bộ rễ bởi đặc điểm đất phù sa. Chế độ chăm sóc na cũng giản đơn, vòng đời dài tới mấy chục năm, cho nguồn thu hoạch khá và ổn định. Hiện na là nguồn thu nhập chính của nhiều hộ dân ở thôn Báu.

z5846859008730_b5b2aecddf40f7be51903f0c75b30e85.jpg
Na thôn Báu có ưu điểm là khi chín chuyển màu trắng, vỏ mỏng, vị ngọt sắc.

Tiêu biểu như gia đình chị Dương Thị Kiều Oanh có vườn na dai vốn được “chấm điểm” ngon, mã đẹp nhất thôn, với 9 sào đến tuổi thu hoạch, vụ na năm 2024 thu được hơn 70 triệu đồng. Hoặc Trưởng thôn Đỗ Văn Kiện cũng có nguồn thu gần 100 triệu đồng trong vụ na vừa qua; gia đình anh Đào Xuân Thịnh - người trồng na nhiều nhất thôn Báu cũng có nguồn thu rất lớn.

Bà Trần Thị Nơ nhớ như in năm 2008 nước sông Hồng ngập tới bãi bồi nhưng chỉ nội một ngày. Sau lũ, một lượng phù sa lớn bổ sung khiến người trồng na đỡ khâu bón phân, na phát triển nhanh hơn.

IMG_6092.JPG
Một cây na giống mới (bà con thôn Báu gọi là na Đài Loan) trồng xen canh trên đất bãi bồi ven sông Hồng vẫn giữ nguyên màu xanh tốt dù qua lũ lớn. Người dân thôn Báu đang chờ đánh giá hiệu quả kinh tế để cơ cấu lại giống na trên địa bàn.

Lần này khác là nước ngập sâu và lâu, dù đang cố cứu bằng cách khơi, bới gốc nhưng na có sống được hay không thì cả thôn Báu đang trông chờ vào vận may. Dẫu sao người dân thôn Báu vẫn chung thủy với cây na và chiều ngược lại cây na cũng dường như yêu thương vùng đất này mới xanh tốt như vậy.

Có thể bạn quan tâm

Tin cùng chuyên mục

Cộng đồng dân cư liên kết giữ rừng

Cộng đồng dân cư liên kết giữ rừng

Tỷ lệ che phủ rừng toàn tỉnh Lào Cai hiện đạt 61,33%, và trong 10 tháng năm 2026, cả tỉnh chỉ xảy ra một vụ cháy rừng. Kết quả này gắn liền với mạng lưới 2.431 tổ bảo vệ rừng thôn, bản gồm 24.618 thành viên, nơi người dân vùng cao tự ký cam kết quản lý nương rẫy và duy trì lịch tuần tra thường xuyên tại cơ sở.

Hội thảo “Trà Shan - Kết nối văn hóa bản địa với phát triển du lịch Lào Cai”

Hội thảo “Trà Shan - Kết nối văn hóa bản địa với phát triển du lịch Lào Cai”

Sáng 21/11, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh tổ chức Hội thảo “Trà Shan - Kết nối văn hóa bản địa với phát triển du lịch Lào Cai”. Đây là hoạt động nằm trong chuỗi các hoạt động Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026 trên địa bàn tỉnh Lào Cai.

Cộng đồng dân tộc Lào Cai có kinh nghiệm canh tác quế.

Lào Cai giữ màu xanh bền vững cho vùng quế

Gần 60 năm bén rễ trên vùng đất Lào Cai, cây quế đã trở thành cây trồng chủ lực, đưa địa phương vươn lên dẫn đầu cả nước về diện tích và giá trị sản xuất.  Tuy nhiên, việc mở rộng nhanh về diện tích và yêu cầu ngày càng cao của thị trường, bài toán đặt ra là làm sao để giữ được màu xanh bền vững cho vùng quế.

Siết quy định chuyển nhượng nhà ở xã hội, bảo đảm đúng đối tượng thụ hưởng

Siết quy định chuyển nhượng nhà ở xã hội, bảo đảm đúng đối tượng thụ hưởng

Luật Nhà ở (sửa đổi) quy định, sau 5 năm, bên mua, bên thuê mua nhà ở xã hội chỉ được bán lại cho chủ đầu tư dự án hoặc đối tượng thuộc trường hợp được mua nhà ở xã hội với giá bán tối đa bằng giá bán trong hợp đồng mua bán với chủ đầu tư dự án xây dựng nhà ở xã hội.

Quốc hội chính thức cho phép tính giá điện sinh hoạt theo giờ cao điểm, thấp điểm

Quốc hội chính thức cho phép tính giá điện sinh hoạt theo giờ cao điểm, thấp điểm

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực bổ sung lộ trình áp dụng giá bán lẻ điện theo giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường đối với khách hàng sinh hoạt khi điều kiện kỹ thuật cho phép, mở đường cho việc thay đổi cách tính tiền điện trong thời gian tới.

Đồng lòng kiến thiết nông thôn mới

Đồng lòng kiến thiết nông thôn mới

Thời gian qua, để tạo động lực xây dựng nông thôn mới, xã Lục Yên đã chủ động lồng ghép nguồn vốn từ các chương trình mục tiêu quốc gia, ngân sách địa phương để đầu tư hạ tầng giao thông thiết yếu. Từ nền tảng này, chính quyền xã tiếp tục đẩy mạnh vận động, khơi dậy sự đồng thuận hưởng ứng góp sức của Nhân dân. Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng đời sống người dân, đưa diện mạo nông thôn Lục Yên ngày càng khởi sắc.

Lao Chải đề xuất hơn 161 tỷ đồng, ưu tiên đầu tư giao thông và thủy lợi

Lao Chải đề xuất hơn 161 tỷ đồng, ưu tiên đầu tư giao thông và thủy lợi

Giai đoạn 2026–2030, xã Lao Chải đề xuất nhu cầu vốn hơn 161 tỷ đồng để thực hiện các mục tiêu xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Trong đó, xã ưu tiên đầu tư hạ tầng thiết yếu, nhất là giao thông và thủy lợi.

"Cánh tay nối dài" đưa tín dụng chính sách đến với người dân

"Cánh tay nối dài" đưa tín dụng chính sách đến với người dân

Trong hành trình đưa nguồn vốn tín dụng chính sách (TDCS) đến đúng đối tượng, đúng nhu cầu và phát huy hiệu quả, các tổ trưởng tổ tiết kiệm và vay vốn (TK&VV) giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Họ là những người gần dân, hiểu dân, kết nối giữa ngân hàng với người vay vốn, góp phần đưa chính sách tín dụng ưu đãi đến từng hộ gia đình, tạo động lực phát triển kinh tế và giảm nghèo bền vững.

Gắn tái định cư với quy hoạch phát triển

Gắn tái định cư với quy hoạch phát triển

Các công trình giao thông trọng điểm và dự án công nghiệp đang triển khai tại Lào Cai đặt ra nhu cầu lớn về nơi ở mới cho người dân. Cùng với đẩy nhanh xây dựng các khu tái định cư, tỉnh yêu cầu các địa phương gắn bố trí dân cư với quy hoạch phát triển lâu dài, đầu tư hạ tầng đồng bộ, tạo điều kiện nâng cao đời sống sau di dời.

Bàn giải pháp tăng hiệu quả nuôi thủy sản nước ngọt tại một số tỉnh phía Bắc

Bàn giải pháp tăng hiệu quả nuôi thủy sản nước ngọt tại một số tỉnh phía Bắc

Sáng 20/11, tại phường Yên Bái (tỉnh Lào Cai), Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai tổ chức Diễn đàn Khuyến nông @ Nông nghiệp, với chủ đề “Giải pháp phát triển bền vững, nâng cao hiệu quả nghề nuôi thủy sản nước ngọt tại một số tỉnh phía Bắc”.

Khánh Yên xây dựng cánh đồng không vỏ thuốc bảo vệ thực vật

Khánh Yên xây dựng cánh đồng không vỏ thuốc bảo vệ thực vật

Từ việc lắp đặt các bể chứa vỏ bao bì thuốc bảo vệ thực vật ngay trên đồng ruộng, thôn Sung, xã Khánh Yên đang hình thành thói quen thu gom rác thải sau sử dụng trong sản xuất nông nghiệp. Cách làm thiết thực này góp phần hạn chế ô nhiễm môi trường, giữ gìn những cánh đồng xanh, sạch.

fb yt zl tw