Bài 1: Chạy đua trên công trường

Đến nay, 11/12 địa phương có dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng đi qua đã tổ chức kiểm đếm, với tổng số 1.140 hộ dân và 47 tổ chức. Tuy nhiên, công tác giải phóng mặt bằng, bố trí tái định cư vẫn còn một số khó khăn, vướng mắc cần tập trung tháo gỡ.

Dự án mở rộng cao tốc Nội Bài - Lào Cai đã thực hiện được hơn 71% giá trị hợp đồng, giải ngân đạt 49,02%. Tuy nhiên, khối lượng thực hiện mới đạt hơn 77% kế hoạch. Với tiến độ hiện nay, dự án có nguy cơ không hoàn thành cơ bản trong năm 2026 theo yêu cầu, nhất là hạng mục thảm bê tông nhựa mặt đường.

Hiện nay, một số tuyến quốc lộ, đường tỉnh trên địa bàn tỉnh đang xuống cấp sau nhiều năm khai thác và chịu tác động của các đợt mưa lũ. Trong khi kinh phí bảo trì mới đáp ứng khoảng 30% định mức kỹ thuật, cùng với những vướng mắc về bãi đổ thải, bàn giao tuyến và quản lý hành lang an toàn, việc khắc phục những vị trí xuống cấp chưa theo kịp thực tế, đặt ra yêu cầu đổi mới công tác bảo trì đường bộ.

Ngày 9/11, tại huyện Hà Khẩu, châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) vừa diễn ra Hội nghị xúc tiến đầu tư khu kinh tế, khu công nghiệp Việt Nam – Trung Quốc. Đây là hoạt động trong khuôn khổ Hội chợ Kinh tế, Thương mại và Du lịch biên giới Việt – Trung (Hồng Hà) năm 2026.

Ngày 9/11, tại huyện Hà Khẩu, châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc), diễn ra Hội đàm hợp tác các khu chức năng Việt Nam - Trung Quốc lưu vực sông Hồng, với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý nhà nước, ban quản lý các khu chức năng và doanh nghiệp hai nước.

Có thị trường, có nhu cầu mở rộng sản xuất nhưng không ít doanh nghiệp, cơ sở sản xuất vẫn gặp khó về mặt bằng, hạ tầng, vốn, lao động và công nghệ, do đó, phường Yên Bái, tỉnh Lào Cai đã tìm cách tháo gỡ điểm nghẽn để tạo động lực phát triển công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp.

Trước yêu cầu hoàn thành 820 căn nhà ở xã hội trong năm 2026, Lào Cai đang tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn về thủ tục, mặt bằng, vật liệu và nhân công, đồng thời yêu cầu các chủ đầu tư chủ động huy động nguồn lực, tăng tốc thi công các công trình. 

Qua rà soát, toàn tỉnh Lào Cai có 70 dự án đầu tư công chậm tiến độ, trong đó 8 dự án đã được giải quyết vướng mắc, còn 62 dự án tiếp tục xử lý.

Đến hết tháng 10/2026, tỉnh Lào Cai đã cấp mới 48 dự án đầu tư với tổng vốn đăng ký 32.499 tỷ đồng, tăng 126% so với cùng kỳ năm trước. Số lượng dự án và quy mô vốn đăng ký tiếp tục tăng, cho thấy chuyển biến tích cực trong thu hút đầu tư trên địa bàn tỉnh.

Không chờ đến khi mặt bằng được thu hồi, nhiều người dân ở những nơi tuyến đường sắt đi qua đã chủ động thu hoạch cây trồng, phối hợp kiểm đếm, hoàn thiện thủ tục để sớm bàn giao đất phục vụ Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Người dân kỳ vọng tuyến đường sắt mới sẽ mở thêm cơ hội phát triển cho quê hương.

Với tinh thần đồng thuận, trách nhiệm vì lợi ích chung, hơn 100 hộ dân sinh sống dọc tuyến đường 2/9, Tổ dân phố Nghĩa An, phường Nghĩa Lộ đã thống nhất cao với chủ trương cải tạo, nâng cấp tuyến đường; đồng thời tự nguyện hiến đất, tháo dỡ công trình, vật kiến trúc, bàn giao mặt bằng để dự án sớm được triển khai.

Trong tháng 11/2026, tỉnh Lào Cai dự kiến khởi công 4 dự án sử dụng vốn ngoài ngân sách, tập trung vào phát triển hạ tầng khu công nghiệp, cụm công nghiệp và cửa khẩu.

Từ những băn khoăn ban đầu về chính sách bồi thường, hỗ trợ, đến chủ động bàn giao đất để dự án triển khai, sự đồng thuận của người dân đang góp phần tháo gỡ “điểm nghẽn” mặt bằng, tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ thi công nút giao IC15 thuộc Dự án mở rộng cao tốc Nội Bài - Lào Cai, đoạn Yên Bái - Lào Cai.

Năm 2026 đang bước vào những tháng cuối cùng. Với mục tiêu tăng trưởng GRDP 10,1%, Lào Cai đang đứng trước yêu cầu phải tăng tốc trên tất cả các lĩnh vực, từ giải ngân vốn đầu tư công, thu ngân sách đến tháo gỡ khó khăn cho các công trình, dự án. Trong guồng quay ấy, chính quyền cấp xã, phường không chỉ là cấp tổ chức thực hiện mà còn giữ vai trò trực tiếp khơi thông nguồn lực, giải quyết những vấn đề phát sinh từ thực tiễn.

Thực hiện Đề án số 08-ĐA/TU về phát triển công nghiệp theo hướng xanh, hiện đại giai đoạn 2026-2030 và Nghị quyết số 34-NQ/TU về phát triển khu, cụm công nghiệp, tỉnh Lào Cai đang tập trung hoàn thiện quy hoạch, đầu tư hạ tầng, đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, tạo quỹ đất sạch thu hút đầu tư. Qua đó, từng bước hình thành các không gian phát triển công nghiệp quy mô lớn, đồng bộ và hiện đại.

Chiều 3/11, phường Cam Đường tổ chức hội nghị nghe báo cáo ý tưởng quy hoạch và thiết kế kiến trúc sơ bộ Công viên văn hóa Đền Đôi Cô Cam Đường và Chùa Cam Lộ. 

Nhằm hiện thực hóa mục tiêu đến năm 2030 cả nước có trên 5.000 km đường bộ cao tốc, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thống nhất trình Quốc hội xem xét chủ trương đầu tư 3 tuyến cao tốc qua các tỉnh miền núi phía Bắc và Tây Nguyên, yêu cầu các cơ quan khẩn trương hoàn thiện hồ sơ với các cơ chế đặc thù thực sự cần thiết, công khai, minh bạch.

Phát triển công nghiệp hỗ trợ không chỉ là câu chuyện của từng doanh nghiệp mà cần sự kết nối giữa nhu cầu của nhà máy, năng lực của nhà cung ứng và cơ chế hỗ trợ của tỉnh. Vì vậy, trọng tâm phát triển công nghiệp hỗ trợ của Lào Cai giai đoạn 2026 - 2035 là kết nối nhu cầu thực tế với năng lực sản xuất, từ đó hình thành các doanh nghiệp cung ứng có đơn hàng thường xuyên.

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của đồng chí Nguyễn Tuấn Anh - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh về đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, bố trí tái định cư phục vụ triển khai dự án Khu công nghiệp Phú Xuân và Phú Xuân 1, chiều 2/11, xã Gia Phú tổ chức kiểm tra thực địa, rà soát các vị trí lô đất và thống nhất phương án bàn giao mặt bằng với UBND phường Lào Cai.

Công nghiệp hỗ trợ là mắt xích quan trọng để nâng cao năng lực sản xuất và sức cạnh tranh của công nghiệp Lào Cai. Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh vẫn phải lựa chọn các nhà cung ứng từ ngoài tỉnh, thậm chí là nhập khẩu. Tỉnh đang tìm hướng hình thành chuỗi cung ứng tại chỗ, nâng tỷ lệ nội địa hóa nhằm gia tăng giá trị của công nghiệp cho nền kinh tế địa phương.