Tháng 10/1930, Hội nghị Trung ương Đảng đã ra Nghị quyết về việc thành lập Tổng Nông hội Đông Dương - tổ chức tiền thân của Hội Nông dân Việt Nam ngày nay. Ngay từ những ngày đầu, mục tiêu của tổ chức đã gắn chặt với việc tập hợp, đoàn kết nông dân, đấu tranh bảo vệ quyền lợi và tham gia thực hiện nhiệm vụ cách mạng.
Qua từng chặng đường lịch sử, tên gọi và nhiệm vụ của tổ chức hội có sự thay đổi, nhưng xuyên suốt vẫn là tập hợp, đoàn kết, vận động và phát huy sức mạnh của nông dân dưới sự lãnh đạo của Đảng.
Trong những năm tháng đấu tranh giành độc lập, nông dân vừa là lực lượng đông đảo trực tiếp tham gia cách mạng, vừa là chỗ dựa quan trọng của Đảng và chính quyền.
Trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, nông dân tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an sinh và ổn định đời sống Nhân dân.
Từ khi đất nước bước vào công cuộc đổi mới, vai trò của nông dân càng được khẳng định rõ hơn. Nông nghiệp không chỉ được nhìn nhận đơn thuần là lĩnh vực bảo đảm lương thực mà từng bước trở thành một ngành kinh tế có khả năng tạo ra giá trị, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và thị trường quốc tế.
Đặc biệt, Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 16/6/2022 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII xác định nông dân, nông nghiệp, nông thôn là ba thành tố có quan hệ mật thiết, không thể tách rời, trong đó nông dân là chủ thể - trung tâm của quá trình phát triển nông nghiệp, kinh tế nông thôn và xây dựng nông thôn mới.
Đó không chỉ là sự khẳng định về mặt nhận thức, mà còn là yêu cầu đối với cách làm trong thực tiễn. Muốn nông nghiệp phát triển, trước hết phải làm cho nông dân có năng lực làm chủ quá trình ấy; muốn nông thôn phát triển bền vững, phải tạo điều kiện để người dân được tham gia, được hưởng lợi và có động lực đầu tư cho chính quê hương mình.
Với Lào Cai, yêu cầu ấy càng có ý nghĩa trong bối cảnh tỉnh mới đang đứng trước không gian phát triển rộng lớn hơn. Nông nghiệp của tỉnh không chỉ là sản xuất lương thực, mà còn gắn với kinh tế hàng hóa, kinh tế tập thể, du lịch nông nghiệp, sản phẩm đặc hữu, xây dựng thương hiệu, chuyển đổi số và phát triển xanh.
Sau khi hợp nhất tỉnh, Đại hội đại biểu Hội Nông dân tỉnh Lào Cai lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 xác định phương châm “Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới - Hợp tác - Phát triển”, đồng thời đề ra hai nhiệm vụ đột phá là đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong hoạt động hội, hỗ trợ hội viên chuyển đổi số, khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo và chủ động tham gia phát triển kinh tế nông nghiệp theo hướng xanh, sạch, bền vững. Đây chính là bước chuyển quan trọng về tư duy hoạt động của tổ chức hội.
Những con số đạt được trong 9 tháng năm 2026 cho thấy tổ chức hội Nông dân ở Lào Cai đang từng bước chuyển theo hướng đó.
Các cấp hội kết nạp mới 2.827 hội viên; toàn tỉnh có 214.430 hội viên sinh hoạt tại 1.570 chi hội. Hơn một nửa số hội viên được cập nhật trên nền tảng số Nông dân Việt Nam.
Hội cũng thành lập mới 42 chi hội nông dân nghề nghiệp, 79 tổ hội nghề nghiệp; tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ cho 2.336 lượt cán bộ cơ sở, chi hội trưởng và hỗ trợ hơn 25.700 lượt hội viên, nông dân tiếp cận tiến bộ khoa học - kỹ thuật.
Đáng chú ý, từ phong trào nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi, đã có hơn 102.000 hộ đăng ký phấn đấu đạt danh hiệu. Các cấp hội hỗ trợ thành lập 55 tổ hợp tác, 31 hợp tác xã, 10 doanh nghiệp nông nghiệp; xây dựng 76 mô hình sản xuất, kinh doanh hiệu quả, 31 mô hình chăn nuôi an toàn sinh học và 77 mô hình sản xuất nông nghiệp ứng dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật.
Những con số ấy cho thấy, khi được tổ chức, được trang bị kiến thức và có điều kiện liên kết, sức sáng tạo của nông dân là nguồn lực rất lớn.
Điều đáng ghi nhận là vai trò chủ thể của nông dân ở Lào Cai không chỉ thể hiện trong sản xuất mà còn được chuyển hóa thành những đóng góp cụ thể cho cộng đồng và nông thôn.
9 tháng qua, hội viên nông dân toàn tỉnh đã đóng góp hơn 81.000 ngày công, hiến hơn 314.000 m² đất, tham gia sửa chữa hơn 586 km kênh mương, 570 km đường giao thông và 86 cầu. Đây là những con số minh chứng sinh động cho tinh thần làm chủ, sự đồng thuận và niềm tin của người dân vào những đổi thay trên quê hương.
Trong giai đoạn mới, Hội Nông dân tỉnh xác định phải tiếp tục đổi mới mạnh nội dung và phương thức hoạt động, lấy hội viên, nông dân làm trung tâm, lấy hiệu quả và lợi ích thiết thực của nông dân làm thước đo. Quan trọng hơn, phải giúp nông dân thay đổi tư duy từ sản xuất nhỏ sang sản xuất hàng hóa, từ sản xuất theo kinh nghiệm sang ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, liên kết theo chuỗi và xây dựng thương hiệu. Hội sẽ tập trung hỗ trợ nông dân phát triển kinh tế tập thể, khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo, sản xuất xanh, sạch, bền vững, qua đó tạo thêm sinh kế, nâng cao thu nhập và xây dựng nông dân Lào Cai năng động, tự tin, có khát vọng vươn lên.
Đó cũng là sự chuyển biến từ “hỗ trợ nông dân” sang “đồng hành với nông dân phát triển”. Trong bối cảnh thị trường ngày càng đòi hỏi cao về chất lượng, truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm và sản xuất xanh, người nông dân mới phải biết ứng dụng công nghệ, tính toán thị trường, liên kết và hợp tác, đồng thời vẫn giữ được sự gắn bó với đất đai, văn hóa và cộng đồng.
Với Lào Cai, phát triển nông nghiệp, nông thôn còn là phát huy lợi thế về quế, chè, dược liệu, cây ăn quả, chăn nuôi, thủy sản, sản phẩm OCOP và du lịch nông nghiệp. Khi được tổ chức lại bằng tư duy thị trường, khoa học - công nghệ và liên kết chuỗi, những sản phẩm ấy có thể trở thành nguồn lực mới cho kinh tế nông thôn.
96 năm đồng hành với nông dân cũng là chặng đường khẳng định sức mạnh của đoàn kết. Hôm nay, nông dân thực sự là chủ thể của quá trình chuyển đổi; nông nghiệp có thêm động lực phát triển và nông thôn có thêm sức sống, góp phần xây dựng Lào Cai phát triển xanh, hiện đại và giàu bản sắc.