Anh Đỗ Thanh Bình, thôn Nà Thái là một trong những hộ tiên phong trồng cây bí thơm tại xã Văn Bàn. Gia đình anh có 3.000 m² đất canh tác lúa, ngô và rau màu. Những năm qua, nhờ sự tuyên truyền, phổ biến chính sách của Hội Nông dân xã và các ngành chức năng, anh đã được tiếp cận các lớp tập huấn về kỹ thuật nông nghiệp, chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Từ đó, anh Bình mạnh dạn chuyển đổi toàn bộ diện tích đất nông nghiệp kém hiệu quả sang trồng cây bí thơm vào năm 2023.
Không dừng lại ở đó, năm 2024, gia đình anh tiếp tục chuyển đổi thêm 500 m² đất trồng lúa hiệu quả thấp sang trồng bí thơm kết hợp với rau màu, nuôi thủy sản và gia cầm. Nhờ áp dụng khoa học - kỹ thuật vào chăm sóc, bón phân và tưới tiêu hợp lý, mô hình trồng bí thơm của gia đình anh đạt năng suất bình quân 4 tấn quả/vụ.
Sau gần 2 năm trồng thử nghiệm bí thơm, tôi thấy mô hình này rất hiệu quả. Ngoài vụ chính vào đầu năm, tôi đang làm vụ thứ hai. Dù không được như vụ chính nhưng dự kiến sẽ cho thu khoảng hơn 2 tấn quả". Sản phẩm bí thơm được Hợp tác xã Nông nghiệp Vạn An, xã Khánh Yên thu mua tại vườn với giá 20.000 đồng/kg. Sản phẩm được bán lẻ với giá 25.000 đồng/kg. Nhờ đó, gia đình anh Bình thu về khoảng 160 triệu đồng/năm.
Không chỉ dừng lại ở việc phát triển kinh tế gia đình, anh Bình còn tích cực chia sẻ kinh nghiệm, hỗ trợ giống và kỹ thuật cho các hộ dân trong thôn và các thôn lân cận. Đến nay, toàn thôn đã có 7 hộ tham gia mô hình, với diện tích sản xuất trên 2 ha và thành lập Tổ hội nghề nghiệp trồng bí thơm với 7 thành viên. Việc hình thành vùng sản xuất tập trung không chỉ giúp nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho việc liên kết tiêu thụ sản phẩm, hướng tới xây dựng thương hiệu nông sản địa phương.
Bà Đặng Thị Tuyết, thôn Nà Thái là một trong những hộ dân tham gia mô hình sau chuyến tham quan học tập tại tỉnh Bắc Kạn (cũ). Bà Tuyết chia sẻ: "Đầu năm 2023, sau khi được đi tham quan mô hình trồng bí thơm ở Bắc Kạn, tôi cùng anh Bình quyết định trồng thử nghiệm. Kết quả là cây bí phát triển tốt, sai quả, thơm, ngon. Bí thơm rất dễ bán".
Theo bà Trịnh Thị Hòa - Chủ tịch Hội Nông dân xã Văn Bàn, chuyển đổi cơ cấu cây trồng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Hội Nông dân xã chú trọng tuyên truyền, vận động hội viên thực hiện. Sau khi nghiên cứu, Hội nhận thấy giống bí thơm ở Bắc Kạn có hiệu quả kinh tế cao, được thị trường ưa chuộng, nên đã vận động người dân chuyển đổi từ trồng lúa, ngô kém hiệu quả sang trồng bí thơm. Qua hơn một năm triển khai, cây bí rất phù hợp với khí hậu, đất đai ở Văn Bàn, hiệu quả kinh tế cao gấp 7 - 8 lần so với cây trồng truyền thống.
Mô hình trồng bí thơm tại xã Văn Bàn không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội mà còn góp phần thay đổi tư duy sản xuất của người nông dân. Việc chuyển đổi từ cây trồng truyền thống sang cây trồng có giá trị kinh tế cao, phù hợp với điều kiện địa phương giúp nâng cao thu nhập cho người dân, tạo tiền đề để xây dựng vùng sản xuất hàng hóa tập trung, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương bền vững.
